C-42/22
Podsumowanie
Wniosek o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym dotyczył wykładni dyrektywy 2006/112/WE w sprawie wspólnego systemu VAT. Spór w postępowaniu głównym dotyczył opodatkowania VAT przez portugalski zakład ubezpieczeń Generali Seguros SA transakcji odsprzedaży wraków pojazdów uszkodzonych w wypadkach ubezpieczeniowych. Zakład ubezpieczeń nabywał te wraki od ubezpieczonych, a następnie odsprzedawał je osobom trzecim, nie rozliczając VAT. Portugalski organ podatkowy uznał te transakcje za podlegające opodatkowaniu VAT. Sąd odsyłający zadał trzy pytania: 1) czy sprzedaż wraków mieści się w pojęciu „transakcji ubezpieczeniowych” zwolnionych z VAT; 2) czy jest to dostawa towarów wykorzystywanych wyłącznie do celów działalności zwolnionej; 3) czy brak zwolnienia jest sprzeczny z zasadą neutralności podatkowej. Trybunał Sprawiedliwości UE (TSUE) w dziewiątej izbie, w wyroku z 9 marca 2023 r., udzielił odpowiedzi na te pytania. Po pierwsze, TSUE stwierdził, że sprzedaż wraków przez ubezpieczyciela nie stanowi „transakcji ubezpieczeniowych” w rozumieniu art. 135 ust. 1 lit. a) dyrektywy VAT. Transakcje ubezpieczeniowe charakteryzują się zobowiązaniem ubezpieczyciela do zapewnienia świadczenia w zamian za składkę, co nie ma miejsca w przypadku sprzedaży wraków. Sprzedaż ta odbywa się na podstawie odrębnych porozumień z osobami trzecimi, nie jest związana z pokryciem ryzyka i nie stanowi świadczenia pomocniczego dla umowy ubezpieczenia. Po drugie, TSUE uznał, że sprzedaż wraków nie jest objęta zwolnieniem na podstawie art. 136 lit. a) dyrektywy VAT, ponieważ towary te nie są wykorzystywane wyłącznie do celów działalności zwolnionej, lecz są przeznaczone do odsprzedaży. Po trzecie, TSUE orzekł, że zasada neutralności podatkowej nie stoi na przeszkodzie temu, aby takie transakcje nie podlegały zwolnieniu z VAT, nawet jeśli nabycie nie dało prawa do odliczenia. Zasada ta jest regułą interpretacyjną, która nie pozwala na rozszerzenie zakresu zwolnienia w braku wyraźnego przepisu.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja pojęcia transakcji ubezpieczeniowych i dostaw towarów wykorzystywanych do działalności zwolnionej w kontekście VAT, a także zastosowanie zasady neutralności podatkowej.
Dotyczy specyficznej sytuacji sprzedaży wraków przez zakłady ubezpieczeń. Wykładnia przepisów dyrektywy VAT.
Zagadnienia prawne (3)
Czy sprzedaż przez zakład ubezpieczeń wraków pojazdów uszkodzonych w wypadkach ubezpieczeniowych, nabytych od ubezpieczonych, stanowi transakcję ubezpieczeniową w rozumieniu art. 135 ust. 1 lit. a) dyrektywy VAT, podlegającą zwolnieniu z VAT?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, transakcje te nie stanowią transakcji ubezpieczeniowych w rozumieniu art. 135 ust. 1 lit. a) dyrektywy VAT.
Uzasadnienie
Sprzedaż wraków odbywa się na podstawie odrębnych porozumień z osobami trzecimi, nie jest związana z pokryciem ryzyka ubezpieczeniowego i nie stanowi świadczenia pomocniczego dla umowy ubezpieczenia. Charakter transakcji ubezpieczeniowych polega na zobowiązaniu ubezpieczyciela do zapewnienia świadczenia w zamian za składkę.
Czy sprzedaż przez zakład ubezpieczeń wraków pojazdów uszkodzonych w wypadkach ubezpieczeniowych, nabytych od ubezpieczonych, kwalifikuje się jako dostawa towarów wykorzystywanych wyłącznie do celów działalności zwolnionej na podstawie art. 136 lit. a) dyrektywy VAT?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, transakcje te nie są objęte zakresem stosowania art. 136 lit. a) dyrektywy VAT.
Uzasadnienie
Towary (wraki) nie są wykorzystywane do celów działalności ubezpieczeniowej, lecz są przeznaczone do odsprzedaży osobom trzecim.
Czy brak zwolnienia z VAT transakcji sprzedaży wraków przez zakłady ubezpieczeń, gdy nabycie nie dało prawa do odliczenia, jest sprzeczny z zasadą neutralności podatkowej?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, zasada neutralności podatkowej nie stoi na przeszkodzie takiemu brakowi zwolnienia.
Uzasadnienie
Zasada neutralności podatkowej jest regułą interpretacyjną, która nie pozwala na rozszerzenie zakresu zwolnienia w braku wyraźnego przepisu. Nie może ona podważać wyłączenia transakcji z zakresu zwolnień, jeśli nie ma ku temu podstaw prawnych.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Generali Seguros SA | spolka | skarżący |
| Autoridade Tributária e Aduaneira | organ_krajowy | pozwany |
| Komisja Europejska | instytucja_ue | interwenient |
| rząd portugalski | panstwo_czlonkowskie | interwenient |
Przepisy (11)
Główne
Dyrektywa VAT art. 135 § 1 lit. a)
Dyrektywa Rady 2006/112/WE w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej
Dyrektywa VAT art. 136 § lit. a)
Dyrektywa Rady 2006/112/WE w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej
TFUE art. 267
Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej
Pomocnicze
Dyrektywa VAT art. 1 § 2
Dyrektywa Rady 2006/112/WE w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej
Dyrektywa VAT art. 2 § 1 lit. a)
Dyrektywa Rady 2006/112/WE w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej
Dyrektywa VAT art. 14 § 1
Dyrektywa Rady 2006/112/WE w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej
Dyrektywa VAT art. 24 § 1
Dyrektywa Rady 2006/112/WE w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej
szósta dyrektywa art. 13 część B § lit. a)
Szósta dyrektywa Rady 77/388/EWG w sprawie harmonizacji ustawodawstw państw członkowskich w odniesieniu do podatków obrotowych – wspólny system podatku od wartości dodanej: ujednolicona podstawa wymiaru podatku
szósta dyrektywa art. 13 część B § lit. c)
Szósta dyrektywa Rady 77/388/EWG w sprawie harmonizacji ustawodawstw państw członkowskich w odniesieniu do podatków obrotowych – wspólny system podatku od wartości dodanej: ujednolicona podstawa wymiaru podatku
kodeks VAT art. 9 § pkt 29
Kodeks podatku od wartości dodanej (Portugalia)
kodeks VAT art. 9 § pkt 33
Kodeks podatku od wartości dodanej (Portugalia)
Argumenty
Skuteczne argumenty
Sprzedaż wraków przez ubezpieczyciela nie jest transakcją ubezpieczeniową, ponieważ nie wiąże się z pokryciem ryzyka i jest odrębna od umowy ubezpieczenia. • Sprzedaż wraków nie jest dostawą towarów wykorzystywanych wyłącznie do celów działalności zwolnionej, ponieważ towary te są przeznaczone do odsprzedaży. • Zasada neutralności podatkowej nie nakazuje rozszerzenia zwolnienia z VAT na transakcje, które nie są wyraźnie objęte przepisami o zwolnieniach.
Odrzucone argumenty
Sprzedaż wraków przez ubezpieczyciela powinna być traktowana jako transakcja ubezpieczeniowa lub usługa pokrewna, zwolniona z VAT. • Sprzedaż wraków powinna być traktowana jako dostawa towarów wykorzystywanych do działalności zwolnionej, zgodnie z art. 136 lit. a) dyrektywy VAT. • Brak zwolnienia z VAT sprzedaży wraków jest sprzeczny z zasadą neutralności podatkowej.
Godne uwagi sformułowania
zwolnienia [...] stanowią autonomiczne pojęcia prawa Unii, które służą unikaniu rozbieżności w stosowaniu systemu VAT w poszczególnych państwach członkowskich • pojęcia użyte dla określenia zwolnień [...] powinny podlegać ścisłej wykładni • zasada neutralności podatkowej [...] nie pozwala na rozszerzenie zakresu stosowania zwolnienia w braku istnienia wyraźnego przepisu.
Skład orzekający
L. S. Rossi
prezes izby
J.-C. Bonichot
sędzia
O. Spineanu-Matei
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia transakcji ubezpieczeniowych i dostaw towarów wykorzystywanych do działalności zwolnionej w kontekście VAT, a także zastosowanie zasady neutralności podatkowej."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji sprzedaży wraków przez zakłady ubezpieczeń. Wykładnia przepisów dyrektywy VAT.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy powszechnego zagadnienia VAT w branży ubezpieczeniowej i wyjaśnia, kiedy sprzedaż przez ubezpieczycieli odzyskanych przedmiotów (wraków) podlega opodatkowaniu.
“Czy sprzedaż wraków przez ubezpieczyciela jest zwolniona z VAT? TSUE wyjaśnia.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny