C-418/21

Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej2022-10-27
cjeuprawo_ue_ogolnebezpieczeństwo żywnościWysokatrybunal
żywność specjalnego przeznaczenia medycznegodefinicjarozporządzenie 609/2013bezpieczeństwo żywnościprodukty leczniczewymagania żywienioweinterpretacja prawa UE

Podsumowanie

Trybunał Sprawiedliwości UE orzekł, że żywność specjalnego przeznaczenia medycznego musi zaspokajać zwiększone lub szczególne wymagania żywieniowe wynikające z choroby, a nie tylko przynosić ogólną korzyść pacjentowi.

Sprawa dotyczyła wykładni przepisów UE dotyczących żywności specjalnego przeznaczenia medycznego. Sąd krajowy zapytał, czy wystarczy, że produkt przynosi ogólną korzyść pacjentowi (np. łagodzi objawy choroby), czy też musi zaspokajać konkretne, zwiększone potrzeby żywieniowe wynikające z choroby. Trybunał orzekł, że kluczowe jest zaspokojenie specyficznych potrzeb żywieniowych, a nie tylko ogólna korzyść zdrowotna, co odróżnia tę żywność od produktów leczniczych.

Wniosek o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym dotyczył wykładni rozporządzenia (UE) nr 609/2013 i rozporządzenia delegowanego (UE) 2016/128 w sprawie żywności specjalnego przeznaczenia medycznego. Spór dotyczył produktów "Orthomol Immun" i "Orthomol AMD extra", które spółka Orthomol wprowadzała na rynek jako żywność specjalnego przeznaczenia medycznego. Stowarzyszenie VSW kwestionowało tę klasyfikację, twierdząc, że produkty te nie spełniają definicji. Sąd odsyłający, Oberlandesgericht Düsseldorf, miał wątpliwości, czy wcześniejsza niemiecka interpretacja (tzw. "małe lekarstwa") jest zgodna z nowym prawem UE. Trybunał Sprawiedliwości UE, analizując brzmienie, kontekst i cele przepisów, orzekł, że żywność specjalnego przeznaczenia medycznego musi być przeznaczona do dietetycznego odżywiania pacjentów z ograniczoną zdolnością przyjmowania, trawienia lub metabolizowania zwykłej żywności, lub z innymi uzasadnionymi medycznie wymaganiami żywieniowymi. Nie wystarczy, że produkt przynosi ogólną korzyść pacjentowi, ponieważ substancje w nim zawarte przeciwdziałają chorobie lub łagodzą jej objawy. Taka funkcja wskazuje raczej na produkt leczniczy. Kluczowe jest zaspokojenie specyficznych potrzeb żywieniowych wynikających z choroby, a nie ogólna korzyść zdrowotna.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Aby uznać produkt za żywność specjalnego przeznaczenia medycznego, konieczne jest, aby z powodu choroby występowały zwiększone lub szczególne wymagania żywieniowe, które mają być zaspokojone przez tę żywność. Nie wystarczy, że pacjent odniesie ogólną korzyść z jej spożycia, ponieważ zawarte w niej substancje przeciwdziałają zaburzeniu lub łagodzą jego objawy.

Uzasadnienie

Trybunał podkreślił, że żywność specjalnego przeznaczenia medycznego ma przede wszystkim funkcję odżywczą i musi zaspokajać specyficzne potrzeby żywieniowe wynikające z choroby. Różni się od produktów leczniczych, które mają działanie farmakologiczne lub terapeutyczne. Interpretacja ta jest zgodna z celami rozporządzenia, które dąży do jasnego rozgraniczenia kategorii żywności i zapobiegania nadużyciom.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odpowiedz_na_pytanie

Strona wygrywająca

udzielono odpowiedzi na pytanie

Strony

NazwaTypRola
Orthomol pharmazeutische Vertriebs GmbHspolkaskarżący
Verband Sozialer Wettbewerb eVinnepozwany
rząd greckipanstwo_czlonkowskieinterwenient
rząd włoskipanstwo_czlonkowskieinterwenient
Komisja Europejskainstytucja_ueinterwenient

Przepisy (8)

Główne

Rozporządzenie nr 609/2013 art. 2 § ust. 2 lit. g)

Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 609/2013

Definiuje żywność specjalnego przeznaczenia medycznego jako żywność przeznaczoną do dietetycznego odżywiania pacjentów z ograniczoną zdolnością przyjmowania/trawienia/metabolizowania zwykłej żywności lub z innymi uzasadnionymi medycznie wymaganiami żywieniowymi, których nie można zaspokoić przez zmianę normalnej diety. Kluczowe jest zaspokojenie specyficznych potrzeb żywieniowych, a nie ogólna korzyść zdrowotna.

Pomocnicze

Rozporządzenie nr 609/2013 art. 9 § ust. 1

Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 609/2013

Wymaga, aby skład żywności specjalnego przeznaczenia medycznego umożliwiał właściwe zaspokojenie wymogów żywieniowych i był odpowiedni dla pacjentów.

Rozporządzenie nr 609/2013 art. 9 § ust. 5

Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 609/2013

Zakazuje przypisywania żywności specjalnego przeznaczenia medycznego właściwości zapobiegania chorobom lub leczenia ich.

Rozporządzenie delegowane 2016/128 art. 2 § ust. 1

Rozporządzenie delegowane Komisji (UE) 2016/128

Klasyfikuje żywność specjalnego przeznaczenia medycznego i wymaga, aby jej skład był dostosowany do określonej choroby, zaburzenia lub schorzenia.

Rozporządzenie delegowane 2016/128 art. 2 § ust. 2

Rozporządzenie delegowane Komisji (UE) 2016/128

Wskazuje, że stosowanie żywności specjalnego przeznaczenia medycznego musi być bezpieczne, korzystne i skuteczne w spełnianiu określonych potrzeb żywieniowych.

Rozporządzenie delegowane 2016/128 art. 5 § ust. 2 lit. e) i g)

Rozporządzenie delegowane Komisji (UE) 2016/128

Wymaga podania nazwy choroby, zaburzenia lub schorzenia, do którego produkt jest przeznaczony, oraz opisu właściwości czyniących go użytecznym w związku z tą chorobą.

Dyrektywa 2001/83/WE art. 1 § pkt 2

Dyrektywa 2001/83/WE

Definiuje produkt leczniczy jako substancję prezentowaną jako posiadającą właściwości lecznicze lub zapobiegające chorobom, lub mogącą być stosowaną do zmiany funkcji fizjologicznych poprzez działanie farmakologiczne, immunologiczne lub metaboliczne.

Rozporządzenie nr 178/2002 art. 2

Rozporządzenie nr 178/2002

Definiuje żywność, wyłączając z tej definicji produkty lecznicze.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Żywność specjalnego przeznaczenia medycznego musi zaspokajać specyficzne potrzeby żywieniowe wynikające z choroby, a nie tylko przynosić ogólną korzyść. Rozróżnienie między żywnością specjalnego przeznaczenia medycznego a produktami leczniczymi jest kluczowe i wynika z odrębnych definicji i celów prawnych. Interpretacja zgodna z celami rozporządzenia nr 609/2013, które dąży do jasnego rozgraniczenia kategorii żywności i zapobiegania nadużyciom.

Odrzucone argumenty

Wystarczy, że pacjent odniesie ogólną korzyść z produktu, ponieważ jego składniki przeciwdziałają chorobie lub łagodzą jej objawy (argument strony Orthomol).

Godne uwagi sformułowania

żywność specjalnego przeznaczenia medycznego jako taka nie pozwala na zwalczanie danej choroby, zaburzenia lub schorzenia; natomiast żywność tę pozwala scharakteryzować jej szczególna funkcja odżywcza produkt mógłby zatem uzyskać status żywności specjalnego przeznaczenia medycznego, gdyby zwalczał chorobę lub zaburzenie, na które cierpi pacjent, mimo że nie zaspokaja potrzeb żywieniowych wynikających z tej choroby lub tego zaburzenia, ale podlegałby przepisom dotyczącym produktów leczniczych

Skład orzekający

A. Prechal

prezes izby

M.L. Arastey Sahún

sędzia

F. Biltgen

sędzia

N. Wahl

sprawozdawca

J. Passer

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Precyzyjne określenie kryteriów kwalifikacji produktów jako żywności specjalnego przeznaczenia medycznego, odróżnienie od produktów leczniczych, wykładnia przepisów UE dotyczących bezpieczeństwa żywności."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej interpretacji przepisów UE, może wymagać uwzględnienia specyfiki prawa krajowego przy stosowaniu.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy ważnej kwestii rozgraniczenia między żywnością a lekami, co ma bezpośrednie przełożenie na rynek i konsumentów. Wyjaśnia, kiedy suplementy diety mogą być uznane za żywność specjalnego przeznaczenia medycznego.

Suplement diety czy lek? TSUE wyjaśnia, kiedy żywność trafia do apteki, a kiedy do sklepu spożywczego.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI