C-408/24

Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej2026-02-12
cjeutransporttransport lotniczyWysokatrybunal
transport lotniczysłużby żeglugi powietrznejodpowiedzialnośćszkody majątkoweprzewoźnicy lotniczyprawo UErozporządzenie 550/2004rozporządzenie 549/2004

Podsumowanie

TSUE orzekł, że przepisy dotyczące zapewniania służb żeglugi powietrznej chronią przewoźników lotniczych przed szkodami ekonomicznymi wynikającymi z zaniedbań instytucji odpowiedzialnych za te służby.

Sprawa dotyczyła odszkodowania dla Austrian Airlines za straty poniesione w wyniku awarii serwera telekomunikacyjnego zarządzanego przez Austro Control, co doprowadziło do odwołania lotów. Sąd najwyższy Austrii zwrócił się do TSUE z pytaniem, czy przepisy UE dotyczące służb żeglugi powietrznej chronią użytkowników przestrzeni powietrznej przed szkodami majątkowymi. TSUE stwierdził, że przepisy te, w tym dotyczące opłat, mają na celu ochronę użytkowników przed szkodami ekonomicznymi spowodowanymi zaniedbaniami instytucji zapewniających służby.

Wniosek o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym został złożony przez Oberster Gerichtshof (sąd najwyższy Austrii) w związku ze sporem między Republiką Austrii a Austrian Airlines AG. Austrian Airlines domagała się odszkodowania za straty ekonomiczne poniesione w wyniku odwołania lotów, spowodowanego awarią serwera telekomunikacyjnego zarządzanego przez Austro Control, instytucję odpowiedzialną za zapewnianie służb żeglugi powietrznej w Austrii. Sąd odsyłający miał wątpliwości, czy przepisy prawa Unii Europejskiej dotyczące zapewniania służb żeglugi powietrznej, których głównym celem jest bezpieczeństwo lotnicze, chronią również użytkowników przestrzeni powietrznej przed szkodami majątkowymi wynikającymi z niezgodnego z prawem i zawinionego uchybienia obowiązkom przez instytucję zapewniającą te służby. TSUE, analizując przepisy rozporządzeń nr 549/2004 i 550/2004 oraz rozporządzenia wykonawczego nr 1035/2011, stwierdził, że przepisy te wymagają od instytucji zapewniających służby ruchu lotniczego właściwego reagowania na potrzeby użytkowników przestrzeni powietrznej, zapewniając bezpieczeństwo, ciągłość, skuteczność, efektywność, zrównoważenie i efektywność kosztową tych służb. Ponadto, system opłat za te usługi ma na celu wspieranie efektywności kosztowej i efektywności lotów. TSUE uznał, że wszystkie te przepisy mają również na celu ochronę użytkowników przestrzeni powietrznej przed szkodami ekonomicznymi spowodowanymi zawinionym uchybieniem przez instytucję zapewniającą służby ruchu lotniczego obowiązkom ciążącym na niej na mocy tych przepisów. W związku z tym, do sądu krajowego należy ustalenie, czy Republika Austrii może zostać pociągnięta do odpowiedzialności za szkodę ekonomiczną poniesioną przez Austrian Airlines.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Tak, przepisy te mają również na celu ochronę użytkowników przestrzeni powietrznej przed szkodami ekonomicznymi spowodowanymi zawinionym uchybieniem przez instytucję zapewniającą służby ruchu lotniczego obowiązkom ciążącym na niej na mocy tych przepisów.

Uzasadnienie

TSUE stwierdził, że przepisy UE dotyczące służb żeglugi powietrznej (rozporządzenia 549/2004 i 550/2004) wymagają od instytucji zapewniających te służby właściwego reagowania na potrzeby użytkowników, zapewniając bezpieczeństwo, ciągłość, skuteczność i efektywność. System opłat za te usługi również ma na celu wspieranie efektywności. W związku z tym, przepisy te chronią użytkowników przestrzeni powietrznej przed szkodami ekonomicznymi wynikającymi z zaniedbań instytucji.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odpowiedz_na_pytanie

Strona wygrywająca

Austrian Airlines AG (w zakresie udzielonej odpowiedzi prejudycjalnej)

Strony

NazwaTypRola
Republik Österreichpanstwo_czlonkowskiepozwany
Austrian Airlines AGspolkaskarżący
rząd austriackiorgan_krajowyinterwenient
rząd belgijskiorgan_krajowyinterwenient
rząd francuskiorgan_krajowyinterwenient
Komisja Europejskainstytucja_ueinterwenient

Przepisy (13)

Główne

rozporządzenie ramowe art. 2 § pkt 4

Rozporządzenie (WE) nr 549/2004 Parlamentu Europejskiego i Rady

Definiuje pojęcie 'służb żeglugi powietrznej', które obejmuje służby ruchu lotniczego, łączności, nawigacji, dozorowania, meteorologiczne i informacji lotniczej.

rozporządzenie ramowe art. 1 § ust. 1

Rozporządzenie (WE) nr 549/2004 Parlamentu Europejskiego i Rady

Ustanawia jednolite ramy prawne dla utworzenia Jednolitej Europejskiej Przestrzeni Powietrznej, mające na celu poprawę bezpieczeństwa, zrównoważonego rozwoju i funkcjonowania systemu zarządzania ruchem lotniczym, z uwzględnieniem wymagań wszystkich użytkowników przestrzeni powietrznej.

rozporządzenie ramowe art. 2 § pkt 8

Rozporządzenie (WE) nr 549/2004 Parlamentu Europejskiego i Rady

Definiuje 'użytkowników przestrzeni powietrznej' jako operatorów statków powietrznych eksploatowanych w ramach ogólnego ruchu lotniczego.

rozporządzenie w sprawie zapewniania służb art. 1 § ust. 1

Rozporządzenie (WE) nr 550/2004 Parlamentu Europejskiego i Rady

Dotyczy zapewniania służby żeglugi powietrznej w Jednolitej Europejskiej Przestrzeni Powietrznej, ustanawiając wspólne wymogi bezpiecznego i sprawnego zapewniania tych służb.

rozporządzenie w sprawie zapewniania służb art. 8 § ust. 1, 3, 4

Rozporządzenie (WE) nr 550/2004 Parlamentu Europejskiego i Rady

Nakłada na państwa członkowskie obowiązek wyznaczenia instytucji zapewniającej służby ruchu lotniczego oraz określenia jej praw i obowiązków, pod warunkiem spełnienia wspólnych wymogów.

rozporządzenie w sprawie zapewniania służb art. 14

Rozporządzenie (WE) nr 550/2004 Parlamentu Europejskiego i Rady

Reguluje system opłat za służby żeglugi powietrznej, który ma przyczynić się do przejrzystości, efektywności kosztowej i efektywności lotów.

rozporządzenie w sprawie zapewniania służb art. 15 § ust. 1, 3 lit. f

Rozporządzenie (WE) nr 550/2004 Parlamentu Europejskiego i Rady

Określa, że system opłat opiera się na rozliczeniu kosztów służby żeglugi powietrznej poniesionych przez instytucje na korzyść użytkowników, a opłaty powinny zachęcać do bezpiecznego, efektywnego i zrównoważonego zapewniania służb.

ustawa o lotnictwie art. § 120 § ust. 1

Bundesgesetz über die Luftfahrt

Wyznacza Austro Control do zapewniania służb żeglugi powietrznej na zasadzie wyłączności.

ustawa o Austro Control art. § 2 § ust. 1 i 3

Bundesgesetz über die Austro Control Gesellschaft mit beschränkter Haftung

Określa zadania Austro Control w zakresie zapewniania służb żeglugi powietrznej.

ustawa o Austro Control art. § 10 § ust. 1

Bundesgesetz über die Austro Control Gesellschaft mit beschränkter Haftung

Przewiduje odpowiedzialność Federacji (Austrii) za szkody wyrządzone przez pracowników Austro Control podczas realizacji zadań.

ustawa o odpowiedzialności organów administracji art. § 1 § ust. 1

Amtshaftungsgesetz

Określa odpowiedzialność organów administracji za szkody wyrządzone w wyniku niezgodnego z prawem i zawinionego zachowania.

Pomocnicze

rozporządzenie wykonawcze nr 1035/2011 art. Załącznik I, pkt 1, 3.2 lit. a, pkt 7

Rozporządzenie wykonawcze Komisji (UE) nr 1035/2011

Uściśla wspólne wymogi dotyczące zapewniania służb żeglugi powietrznej, w tym wymogi techniczne, zarządzania jakością i zabezpieczenia zobowiązań.

Karta praw podstawowych art. 47

Karta praw podstawowych Unii Europejskiej

Gwarantuje prawo do skutecznego środka prawnego i dostępu do bezstronnego sądu.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Przepisy UE dotyczące służb żeglugi powietrznej, w tym dotyczące opłat, mają na celu ochronę użytkowników przestrzeni powietrznej przed szkodami ekonomicznymi wynikającymi z zaniedbań instytucji zapewniających te służby. Zapewnianie służb żeglugi powietrznej służy nie tylko interesowi publicznemu w zakresie bezpieczeństwa, ale także interesom i działalności gospodarczej użytkowników przestrzeni powietrznej. Istnienie szczególnego stosunku prawnego między użytkownikiem a instytucją zapewniającą służby (np. poprzez uiszczanie opłat) przemawia za ochroną interesów majątkowych użytkowników.

Odrzucone argumenty

Przepisy prawa krajowego i UE dotyczące zapewniania służb żeglugi powietrznej służą wyłącznie ogólnemu interesowi bezpieczeństwa transportu lotniczego, a nie interesom majątkowym użytkowników przestrzeni powietrznej.

Godne uwagi sformułowania

przepisy te mają również na celu ochronę użytkowników przestrzeni powietrznej przed szkodami ekonomicznymi spowodowanymi zawinionym uchybieniem przez instytucję zapewniającą służby ruchu lotniczego obowiązkom ciążącym na niej na mocy tych przepisów.

Skład orzekający

C. Lycourgos

prezes izby

O. Spineanu-Matei

sędzia

S. Rodin

sędzia

N. Piçarra

sprawozdawca

N. Fenger

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ustalenie, że przepisy UE dotyczące zapewniania służb żeglugi powietrznej chronią przewoźników lotniczych przed szkodami ekonomicznymi wynikającymi z zaniedbań instytucji odpowiedzialnych za te służby."

Ograniczenia: Konkretne ustalenie zawinionego uchybienia i wysokości szkody pozostaje w gestii sądu krajowego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy odpowiedzialności za szkody w transporcie lotniczym, co jest istotne dla przewoźników i pasażerów, a także wyjaśnia zakres ochrony prawnej wynikającej z przepisów UE.

Czy awaria serwera lotniczego może oznaczać odszkodowanie dla przewoźnika? TSUE wyjaśnia zakres ochrony prawnej.

Sektor

transport lotniczy

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI