C-406/18

Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej2020-03-19
cjeuazyl_imigracjaochrona międzynarodowa, prawo do skutecznego środka prawnegoWysokatrybunal
ochrona międzynarodowaprawo azyloweskuteczny środek prawnyTSUEprocedury administracyjneterminy sądoweuchylenie decyzjizmiana decyzji

Podsumowanie

Trybunał Sprawiedliwości UE orzekł, że choć sądy mogą jedynie uchylać decyzje administracyjne w sprawach azylowych, a nie je zmieniać, muszą zapewnić skuteczne środki prawne, w tym możliwość zmiany decyzji, jeśli organ administracyjny działa wbrew wcześniejszej ocenie sądu. Ponadto, 60-dniowy termin na wydanie orzeczenia przez sąd jest dopuszczalny, o ile nie uniemożliwia zapewnienia skuteczności prawa UE.

Sprawa dotyczyła wykładni przepisów UE dotyczących prawa do skutecznego środka prawnego w postępowaniach azylowych. Sąd węgierski pytał, czy dopuszczalne jest, aby sądy mogły jedynie uchylać decyzje administracyjne, a nie je zmieniać, oraz czy 60-dniowy termin na wydanie orzeczenia jest zgodny z prawem UE. Trybunał orzekł, że sądy mogą jedynie uchylać decyzje, ale w pewnych sytuacjach, gdy organ administracyjny działa wbrew ocenie sądu, powinny mieć możliwość zmiany decyzji, nawet jeśli prawo krajowe tego zabrania. Termin 60 dni jest dopuszczalny, pod warunkiem że nie narusza skuteczności prawa UE.

Wniosek o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym złożony przez Fővárosi Közigazgatási és Munkaügyi Bíróság (sąd administracyjny i pracy w Budapeszcie, Węgry) dotyczył wykładni art. 46 ust. 3 dyrektywy 2013/32/UE w związku z art. 47 Karty praw podstawowych Unii Europejskiej. Sąd odsyłający miał wątpliwości co do zgodności węgierskiego prawa proceduralnego z prawem Unii w dwóch kwestiach. Po pierwsze, czy system, w którym sądy mogą jedynie uchylać decyzje organów właściwych w sprawach ochrony międzynarodowej, a nie je zmieniać, zapewnia prawo do skutecznego środka prawnego. Po drugie, czy jednolity, wiążący termin 60 dni na wydanie orzeczenia przez sąd w sprawach azylowych jest zgodny z prawem UE. Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej, opierając się na wcześniejszym orzecznictwie, stwierdził, że choć dyrektywa 2013/32 nie nakłada na sądy obowiązku posiadania kompetencji reformatoryjnych, to w sytuacji, gdy organ administracyjny działa wbrew ocenie sądu po uchyleniu jego decyzji, sąd powinien mieć możliwość zmiany tej decyzji, nawet jeśli prawo krajowe tego zabrania, aby zapewnić skuteczność środka prawnego. W odniesieniu do terminu 60 dni, Trybunał uznał, że jest on dopuszczalny, o ile sąd jest w stanie zapewnić w tym terminie pełne rozpatrzenie sprawy i przestrzeganie gwarancji proceduralnych wynikających z prawa Unii. Jeśli jednak termin ten uniemożliwia skuteczne dochodzenie praw, sąd powinien odstąpić od jego stosowania i wydać orzeczenie najszybciej jak to możliwe.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie stoi na przeszkodzie, pod warunkiem że w przypadku zwrócenia sprawy organowi administracyjnemu, nowa decyzja zostanie wydana w krótkim terminie i będzie zgodna z oceną sądu. Jeśli organ administracyjny wyda decyzję przeciwną bez nowych dowodów, sąd powinien zmienić tę decyzję i zastąpić ją własnym rozstrzygnięciem, nawet odchodząc od prawa krajowego.

Uzasadnienie

Choć dyrektywa nie wymaga kompetencji reformatoryjnych sądów, to cel zapewnienia skutecznego środka prawnego i szybkiego rozpatrywania wniosków wymaga, aby sądy mogły interweniować, gdy organ administracyjny ignoruje ich wcześniejsze oceny. W przeciwnym razie prawo do skutecznego środka prawnego byłoby pozbawione skuteczności.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odpowiedz_na_pytanie

Strona wygrywająca

udzielono odpowiedzi na pytanie

Strony

NazwaTypRola
PGosoba_fizycznaskarżący
Bevándorlási és Menekültügyi Hivatalorgan_krajowypozwany
rząd węgierskipanstwo_czlonkowskieinterwenient
rząd niemieckipanstwo_czlonkowskieinterwenient
Komisja Europejskainstytucja_ueinterwenient

Przepisy (7)

Główne

Dyrektywa 2013/32/UE art. 46 § 3

Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2013/32/UE z dnia 26 czerwca 2013 r. w sprawie wspólnych procedur udzielania i cofania ochrony międzynarodowej

Wymaga zapewnienia pełnego rozpatrzenia ex nunc okoliczności faktycznych i prawnych, co może oznaczać konieczność zmiany decyzji administracyjnej przez sąd, jeśli organ administracyjny działa wbrew ocenie sądu.

Karta art. 47

Karta praw podstawowych Unii Europejskiej

Gwarantuje prawo do skutecznego środka prawnego.

menedékjogról szóló 2007. évi LXXX. törvény art. 68 § 2

Ustawa nr LXXX z 2007 r. o prawie azylu

Ustanawia termin 60 dni na wydanie orzeczenia przez sąd.

menedékjogról szóló 2007. évi LXXX. törvény art. 68 § 5

Ustawa nr LXXX z 2007 r. o prawie azylu

Stanowi, że sąd nie może zmienić decyzji organu właściwego.

Pomocnicze

Dyrektywa 2013/32/UE art. 46 § 1

Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2013/32/UE z dnia 26 czerwca 2013 r. w sprawie wspólnych procedur udzielania i cofania ochrony międzynarodowej

Dyrektywa 2013/32/UE art. 46 § 10

Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2013/32/UE z dnia 26 czerwca 2013 r. w sprawie wspólnych procedur udzielania i cofania ochrony międzynarodowej

Dyrektywa 2011/95/UE

Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2011/95/UE z dnia 13 grudnia 2011 r. w sprawie norm dotyczących kwalifikowania obywateli państw trzecich lub bezpaństwowców jako beneficjentów ochrony międzynarodowej, jednolitego statusu uchodźców lub osób kwalifikujących się do otrzymania ochrony uzupełniającej oraz zakresu udzielanej ochrony

Argumenty

Skuteczne argumenty

Sądy muszą mieć możliwość zapewnienia skuteczności prawa do skutecznego środka prawnego, nawet jeśli wymaga to odstąpienia od przepisów krajowych ograniczających ich kompetencje. Termin 60 dni na wydanie orzeczenia jest dopuszczalny, o ile nie uniemożliwia zapewnienia skuteczności prawa UE.

Godne uwagi sformułowania

prawo do skutecznego środka prawnego pełne rozpatrzenie ex nunc zasada skuteczności prawa Unii zasada równoważności zasada autonomii proceduralnej odstąpienie od stosowania uregulowania krajowego

Skład orzekający

J.-C. Bonichot

prezes izby (sprawozdawca)

R. Silva de Lapuerta

wiceprezes Trybunału, pełniąca obowiązki sędziego pierwszej izby

M. Safjan

sędzia

L. Bay Larsen

sędzia

C. Toader

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "interpretacja prawa do skutecznego środka prawnego w postępowaniach azylowych, relacja między prawem krajowym a prawem UE w zakresie kompetencji sądów i terminów proceduralnych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznych przepisów dyrektywy 2013/32/UE i Karty praw podstawowych UE w kontekście postępowań azylowych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy fundamentalnego prawa do skutecznego środka prawnego w kontekście ochrony międzynarodowej, co jest tematem o dużym znaczeniu społecznym i prawnym. Wyjaśnia, jak sądy krajowe powinny radzić sobie z potencjalnymi konfliktami między prawem krajowym a unijnym.

Czy węgierskie sądy mogą ignorować prawo, by chronić uchodźców? TSUE odpowiada.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI