C-4/14

Trybunał Sprawiedliwości2015-09-09
cjeuprawo_ue_ogolnewspolpraca_sadowa_cywilnaWysokatrybunal
odpowiedzialność rodzicielskaprawo do kontaktu z dzieckiemkara pieniężnajurysdykcjauznawanie i wykonywanie orzeczeńrozporządzenie Bruksela II bisrozporządzenie Bruksela I

Podsumowanie

Trybunał Sprawiedliwości UE orzekł, że kary pieniężne związane z prawem do kontaktu z dzieckiem podlegają przepisom rozporządzenia Bruksela II bis, a ich wykonanie w innym państwie członkowskim wymaga ostatecznego określenia ich wysokości w państwie pochodzenia.

Sprawa dotyczyła egzekucji w Finlandii kary pieniężnej zasądzonej przez sąd belgijski w celu zapewnienia prawa do kontaktu z dzieckiem. Sąd odsyłający pytał, czy kary te podlegają rozporządzeniu Bruksela I (nr 44/2001) czy Bruksela II bis (nr 2201/2003), oraz jakie są warunki ich wykonania. Trybunał uznał, że kary te podlegają rozporządzeniu Bruksela II bis, a ich wykonanie wymaga ostatecznego określenia wysokości w państwie pochodzenia, aby zapewnić spójność i uniknąć kontroli merytorycznej przez sąd wykonujący.

Wniosek o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym dotyczył interpretacji przepisów rozporządzeń nr 44/2001 (Bruksela I) i nr 2201/2003 (Bruksela II bis) w kontekście egzekucji kary pieniężnej zasądzonej w Belgii na rzecz Christophe'a Boheza w celu zapewnienia jego prawa do osobistej styczności z dziećmi. Kara ta miała być płacona przez Ingrid Wiertz, matkę dzieci, w przypadku braku współpracy w realizacji prawa ojca do kontaktu. Sąd fiński miał wątpliwości, czy sprawa ta wchodzi w zakres rozporządzenia Bruksela I, czy też Bruksela II bis, oraz jakie są warunki wykonania takiej kary w innym państwie członkowskim. Trybunał Sprawiedliwości UE orzekł, że kary pieniężne związane z prawem do kontaktu z dzieckiem nie podlegają rozporządzeniu Bruksela I, ponieważ wyłączone są z niego sprawy dotyczące odpowiedzialności rodzicielskiej. Zamiast tego, podlegają one rozporządzeniu Bruksela II bis, które reguluje jurysdykcję oraz uznawanie i wykonywanie orzeczeń w sprawach dotyczących odpowiedzialności rodzicielskiej. Trybunał podkreślił, że celem rozporządzenia Bruksela II bis jest zapewnienie szybkiego i efektywnego wykonania orzeczeń w sprawach rodzinnych, opierając się na wzajemnym zaufaniu między państwami członkowskimi. W związku z tym, wykonanie kary pieniężnej w innym państwie członkowskim jest możliwe tylko pod warunkiem, że jej wysokość została ostatecznie określona przez sąd państwa członkowskiego pochodzenia. Pozwolenie sądowi państwa wykonania na ustalenie tej kwoty oznaczałoby kontrolę merytoryczną, co jest sprzeczne z celem rozporządzenia. Dlatego też, wierzyciel musi najpierw uzyskać tytuł wykonawczy ostatecznie określający wysokość kary w państwie pochodzenia.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Rozporządzenie nr 44/2001 nie ma zastosowania do spraw dotyczących egzekucji kar pieniężnych związanych z prawem do pieczy nad dzieckiem i prawa do osobistej styczności z dzieckiem.

Uzasadnienie

Kary pieniężne w tym kontekście mają charakter akcesoryjny i służą zabezpieczeniu prawa objętego rozporządzeniem nr 2201/2003 (Bruksela II bis), a nie rozporządzeniem nr 44/2001, które wyłącza sprawy dotyczące odpowiedzialności rodzicielskiej.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odpowiedz_na_pytanie

Strona wygrywająca

udzielono odpowiedzi na pytanie

Strony

NazwaTypRola
Christophe Bohezosoba_fizycznawnoszący_odwołanie
Ingrid Wiertzosoba_fizycznastrona_w_postępowaniu_głównym
rząd fińskipanstwo_czlonkowskieinterwenient
rząd hiszpańskipanstwo_czlonkowskieinterwenient
rząd litewskipanstwo_czlonkowskieinterwenient
Komisja Europejskainstytucja_ueinterwenient

Przepisy (13)

Główne

Rozp. 44/2001 art. 1 § 2

Rozporządzenie Rady (WE) nr 44/2001

Wyłącza z zakresu stosowania rozporządzenia sprawy dotyczące odpowiedzialności rodzicielskiej, w tym prawa do osobistej styczności z dzieckiem.

Rozp. 44/2001 art. 49

Rozporządzenie Rady (WE) nr 44/2001

Orzeczenia nakazujące płatność kary pieniężnej są wykonalne tylko, gdy jej wysokość została ostatecznie określona przez sądy państwa pochodzenia.

Rozp. 2201/2003 art. 1 § 2

Rozporządzenie Rady (WE) nr 2201/2003

Ma zastosowanie do spraw dotyczących odpowiedzialności rodzicielskiej, w tym pieczy nad dzieckiem i prawa do osobistej styczności.

Rozp. 2201/2003 art. 26

Rozporządzenie Rady (WE) nr 2201/2003

Orzeczenia w sprawach dotyczących odpowiedzialności rodzicielskiej nie mogą być przedmiotem kontroli merytorycznej.

Rozp. 2201/2003 art. 28 § 1

Rozporządzenie Rady (WE) nr 2201/2003

Orzeczenie w sprawie odpowiedzialności rodzicielskiej wydane i wykonalne w jednym państwie członkowskim jest wykonywane w innym państwie członkowskim po stwierdzeniu wykonalności.

Rozp. 2201/2003 art. 41 § 1

Rozporządzenie Rady (WE) nr 2201/2003

Prawo do osobistej styczności z dzieckiem przyznane w wykonalnym orzeczeniu jest uznawane i wykonalne w innym państwie członkowskim bez potrzeby stwierdzenia wykonalności.

Rozp. 2201/2003 art. 47 § 1

Rozporządzenie Rady (WE) nr 2201/2003

Do postępowania w sprawie wykonania orzeczenia właściwe jest prawo państwa członkowskiego wykonania.

Pomocnicze

k.p.c. art. 1385 bis

Kodeks postępowania cywilnego

Reguluje zasady nakładania kar pieniężnych w prawie belgijskim.

k.p.c. art. 1385 quater

Kodeks postępowania cywilnego

Stanowi, że orzeczenie nakazujące zapłatę kary pieniężnej jest tytułem wykonawczym.

TpL art. 16 § 2

Ustawa o wykonywaniu orzeczeń dotyczących pieczy nad dzieckiem i prawa do osobistej styczności z dzieckiem

Sąd może zobowiązać pozwanego do zastosowania się do orzeczenia pod groźbą kary pieniężnej.

TpL art. 19 § 1

Ustawa o wykonywaniu orzeczeń dotyczących pieczy nad dzieckiem i prawa do osobistej styczności z dzieckiem

Kara pieniężna co do zasady ustala się jako jednorazową sumę pieniężną.

TpL art. 19 § 2

Ustawa o wykonywaniu orzeczeń dotyczących pieczy nad dzieckiem i prawa do osobistej styczności z dzieckiem

Kara pieniężna podlega zapłacie na rzecz państwa.

Ustawa o karach pieniężnych art. 11

Sąd może obniżyć kwotę kary pieniężnej w określonych sytuacjach.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Kara pieniężna związana z prawem do kontaktu z dzieckiem podlega rozporządzeniu Bruksela II bis, a nie Bruksela I. Egzekucja kary pieniężnej jest częścią systemu wykonawczego rozporządzenia Bruksela II bis. Wykonanie kary pieniężnej wymaga ostatecznego określenia jej wysokości w państwie pochodzenia.

Odrzucone argumenty

Kara pieniężna powinna podlegać rozporządzeniu Bruksela I. Egzekucja kary pieniężnej powinna być traktowana jako odrębne postępowanie podlegające prawu państwa wykonania. Nie jest wymagane ostateczne określenie wysokości kary pieniężnej w państwie pochodzenia przed jej egzekucją w innym państwie członkowskim.

Godne uwagi sformułowania

kara pieniężna ma charakter akcesoryjny w stosunku do zobowiązania głównego kara pieniężna służy bowiem wywarciu presji finansowej na osobę, pod której pieczą dziecko pozostaje, tak aby współpracowała w celu realizacji prawa do osobistej styczności z dzieckiem środek taki, który ma sprzyjać wykonywaniu wydanych na podstawie przepisów tych rozporządzeń orzeczeń dotyczących prawa do osobistej styczności z dzieckiem, mieści się w ramach przyświecającego rozporządzeniu nr 2201/2003 celu w postaci zapewnienia skuteczności tych orzeczeń kary pieniężnej, której zapłata została nakazana w orzeczeniu dotyczącym prawa do osobistej styczności z dzieckiem, nie można postrzegać w izolacji, jako odrębnego zobowiązania, ale w charakterze środka, który jest nierozerwalnie związany z prawem do osobistej styczności z dzieckiem, którego realizację zabezpiecza możliwość przeprowadzenia takiej kontroli, która odbywałaby się zgodnie z przepisami państwa wykonania i obejmowałaby ocenę przez sąd tego państwa okoliczności faktycznych rozpatrywanego przypadku, byłaby wbrew woli prawodawcy Unii, który chciał, aby orzeczenia wydawane w tej dziedzinie były wykonywane w sposób jednakowy i uproszczony, co wyklucza jakikolwiek merytoryczny udział sądu państwa wykonania i opiera się na zaufaniu do sądu państwa pochodzenia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów rozporządzeń Bruksela I i Bruksela II bis w kontekście egzekucji kar pieniężnych w sprawach rodzinnych, znaczenie ostatecznego określenia wysokości kary."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji egzekucji kar pieniężnych związanych z prawem do kontaktu z dzieckiem, gdzie wysokość kary nie została ostatecznie ustalona w państwie pochodzenia.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy ważnego aspektu prawa rodzinnego i współpracy sądowej w UE, a także praktycznych trudności w egzekwowaniu orzeczeń dotyczących dzieci, co jest istotne dla prawników i rodziców.

UE: Jak wyegzekwować karę pieniężną za utrudnianie kontaktu z dzieckiem?

Sektor

prawo_rodzinne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI