C-399/22
Podsumowanie
Wniosek o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym dotyczył wykładni przepisów unijnych dotyczących oznaczania pochodzenia żywności, w szczególności owoców i warzyw, oraz możliwości stosowania przez państwa członkowskie środków zakazujących importu produktów z błędnie oznakowanym pochodzeniem. Sprawa wywodziła się ze skargi francuskiego związku zawodowego Confédération paysanne, który domagał się zakazu importu pomidorów i melonów zebranych na terytorium Sahary Zachodniej, ponieważ ich etykiety wskazywały Maroko jako kraj pochodzenia. Sąd odsyłający (Conseil d’État) zadał pytania dotyczące możliwości przyjęcia przez państwo członkowskie krajowego środka zakazującego importu w sytuacji systematycznego naruszania przepisów o oznaczaniu pochodzenia, a także kwestii interpretacji porozumienia między UE a Marokiem w kontekście Sahary Zachodniej. Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej (TSUE) w swojej odpowiedzi na pierwsze pytanie orzekł, że przepisy dotyczące wspólnej polityki handlowej (art. 207 TFUE), rozporządzenie w sprawie wspólnych reguł przywozu (2015/478) oraz rozporządzenie ustanawiające wspólną organizację rynków produktów rolnych (1308/2013) nie pozwalają państwu członkowskiemu na jednostronne przyjęcie środka zakazującego przywozu produktów rolnych, których etykietowanie jest systematycznie niezgodne z prawem UE. Kompetencja do podejmowania takich środków ochronnych leży wyłącznie po stronie Komisji Europejskiej. Odpowiadając na czwarte pytanie, TSUE stwierdził, że przepisy dotyczące oznaczania pochodzenia owoców i warzyw (art. 76 rozporządzenia 1308/2013 w związku z art. 3 ust. 1 rozporządzenia wykonawczego 543/2011) należy interpretować w ten sposób, że produkty zebrane na terytorium Sahary Zachodniej muszą być oznaczane jako pochodzące z Sahary Zachodniej. TSUE powołał się na definicję pochodzenia towarów zawartą w unijnym kodeksie celnym oraz na wcześniejsze orzecznictwo stwierdzające, że Sahara Zachodnia ma odrębny status od Maroka. Wskazanie Maroka jako kraju pochodzenia tych produktów byłoby wprowadzające w błąd konsumentów. Trybunał nie udzielił odpowiedzi na pytania drugie i trzecie, ponieważ uznał, że odpowiedź na pierwsze pytanie była negatywna, co czyniło te pytania bezprzedmiotowymi.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUstalenie kompetencji państw członkowskich w zakresie środków ochronnych w handlu zagranicznym UE oraz precyzyjne określenie zasad oznaczania pochodzenia produktów z terytoriów o nieuregulowanym statusie prawnym.
Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji spornego terytorium Sahary Zachodniej i jego relacji z Marokiem oraz UE. Może mieć ograniczoną bezpośrednią stosowalność do innych sytuacji, choć zasady dotyczące kompetencji i oznaczania pochodzenia są uniwersalne.
Zagadnienia prawne (2)
Czy państwo członkowskie może jednostronnie przyjąć środek zakazujący przywozu produktów rolnych, których etykietowanie jest systematycznie niezgodne z przepisami Unii dotyczącymi wskazania kraju lub terytorium pochodzenia?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, państwa członkowskie nie mogą jednostronnie przyjąć takiego środka. Kompetencja ta należy do Komisji Europejskiej w ramach wspólnej polityki handlowej.
Uzasadnienie
Wspólna polityka handlowa jest wyłączną kompetencją Unii. Państwa członkowskie nie mogą przyjmować środków zakazujących importu, chyba że są do tego wyraźnie upoważnione przez prawo Unii. Przepisy dotyczące środków ochronnych w ramach wspólnej polityki handlowej (art. 207 TFUE, Rozporządzenie 2015/478, Rozporządzenie 1308/2013) przewidują, że takie środki są przyjmowane przez Komisję.
Czy na etapie przywozu i sprzedaży konsumentom etykieta na produktach zebranych na terytorium Sahary Zachodniej powinna wskazywać jako kraj ich pochodzenia wyłącznie Saharę Zachodnią?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, etykieta powinna wskazywać wyłącznie Saharę Zachodnią jako kraj pochodzenia.
Uzasadnienie
Pojęcie 'państwa pochodzenia' w kontekście przepisów oznaczania pochodzenia produktów rolnych (Rozporządzenie 1308/2013, Rozporządzenie wykonawcze 543/2011) należy definiować w oparciu o unijny kodeks celny. Zgodnie z tym kodeksem, towary pochodzą z kraju lub terytorium, w którym zostały zebrane. Sahara Zachodnia, ze względu na swój odrębny status prawny od Maroka, jest traktowana jako odrębne terytorium. Wskazanie Maroka jako kraju pochodzenia produktów zebranych w Saharze Zachodniej byłoby wprowadzające w błąd konsumentów.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Confédération paysanne | inne | skarżący |
| Ministre de l’Agriculture et de la Souveraineté alimentaire | organ_krajowy | pozwany |
| Ministre de l’Économie, des Finances et de la Souveraineté industrielle et numérique | organ_krajowy | pozwany |
| Rada Unii Europejskiej | instytucja_ue | interwenient |
| Komisja Europejska | instytucja_ue | interwenient |
Przepisy (16)
Główne
TFUE art. 207
Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej
Określa ramy wspólnej polityki handlowej jako wyłącznej kompetencji Unii.
TFUE art. 3 § 1 lit. e
Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej
Przyznaje Unii wyłączną kompetencję w dziedzinie wspólnej polityki handlowej.
TFUE art. 2 § 1
Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej
Określa zasady wyłącznej kompetencji Unii.
Rozporządzenie 2015/478 art. 1 § 1
Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2015/478
Reguluje swobodny przywóz produktów z państw trzecich do Unii.
Rozporządzenie 2015/478 art. 15 § 1
Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2015/478
Określa procedurę przyjmowania środków ochronnych przez Komisję w przypadku zagrożenia dla producentów unijnych.
Rozporządzenie 1308/2013 art. 76 § 1
Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1308/2013
Nakłada obowiązek wskazania państwa pochodzenia dla świeżych owoców i warzyw wprowadzanych do obrotu.
Rozporządzenie 1308/2013 art. 194
Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1308/2013
Ustanawia system środków ochronnych przed przywozem do Unii, przyjmowanych przez Komisję.
Rozporządzenie wykonawcze 543/2011 art. 3 § 1
Rozporządzenie wykonawcze Komisji (UE) nr 543/2011
Określa ogólną normę handlową, w tym wymóg wskazania pochodzenia produktów.
UKC art. 59 § lit. c
Unijny kodeks celny
Stanowi, że reguły określania niepreferencyjnego pochodzenia towarów mają zastosowanie do innych środków unijnych odnoszących się do pochodzenia towarów.
UKC art. 60 § 1 i 2
Unijny kodeks celny
Definiuje zasady nabywania pochodzenia towarów (całkowicie uzyskane lub ostatnie istotne przetworzenie).
Pomocnicze
TFUE art. 267
Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej
Podstawa prawna procedury odesłania prejudycjalnego.
Rozporządzenie 2015/478 art. 24 § 2 lit. a
Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2015/478
Pozwala państwom członkowskim na stosowanie zakazów lub ograniczeń uzasadnionych względami moralności, porządku publicznego lub bezpieczeństwa publicznego, ochrony zdrowia, itp., ale z zastrzeżeniem innych przepisów Unii.
Rozporządzenie wykonawcze 543/2011 art. 15 § 1 i 4
Rozporządzenie wykonawcze Komisji (UE) nr 543/2011
Dotyczy zatwierdzenia kontroli zgodności przeprowadzanych przez państwa trzecie przed przywozem do Unii.
Rozporządzenie 1169/2011 art. 9 § 1 lit. i
Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1169/2011
Wymienia dane szczegółowe, których podanie jest obowiązkowe, w tym kraj lub miejsce pochodzenia w przypadkach przewidzianych w art. 26.
Rozporządzenie 1169/2011 art. 26 § 2 lit. a
Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1169/2011
Określa obowiązek wskazania kraju lub miejsca pochodzenia, gdy zaniechanie mogłoby wprowadzać w błąd konsumenta.
k.c. art. 23 bis
Francuski kodeks celny
Pozwala na zakaz lub regulację przywozu środków spożywczych, które nie spełniają wymogów przepisów ustawowych lub wykonawczych.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Państwa członkowskie nie posiadają kompetencji do jednostronnego zakazywania importu produktów rolnych z naruszeniem wspólnej polityki handlowej. • Sahara Zachodnia jest odrębnym terytorium od Maroka, co wymaga oznaczania produktów pochodzących z tego terytorium jako 'Sahara Zachodnia', a nie 'Maroko', aby uniknąć wprowadzania konsumentów w błąd.
Godne uwagi sformułowania
nie pozwalają one państwu członkowskiemu na jednostronne przyjęcie środka zakazującego przywozu • na etapach przywozu i sprzedaży konsumentom etykieta na produktach [...] powinna wskazywać jako kraj ich pochodzenia wyłącznie Saharę Zachodnią • każde inne wskazanie wprowadzałoby w błąd
Skład orzekający
K. Lenaerts
prezes
L. Bay Larsen
wiceprezes
A. Arabadjiev
prezes_izby
C. Lycourgos
prezes_izby
E. Regan
prezes_izby
Z. Csehi
prezes_izby
O. Spineanu-Matei
prezes_izby
S. Rodin
sędzia
I. Jarukaitis
sędzia
A. Kumin
sędzia
N. Jääskinen
sprawozdawca
M.L. Arastey Sahún
sędzia
M. Gavalec
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ustalenie kompetencji państw członkowskich w zakresie środków ochronnych w handlu zagranicznym UE oraz precyzyjne określenie zasad oznaczania pochodzenia produktów z terytoriów o nieuregulowanym statusie prawnym."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji spornego terytorium Sahary Zachodniej i jego relacji z Marokiem oraz UE. Może mieć ograniczoną bezpośrednią stosowalność do innych sytuacji, choć zasady dotyczące kompetencji i oznaczania pochodzenia są uniwersalne.
Wartość merytoryczna
Ocena: 8/10
Sprawa dotyczy kontrowersyjnego terytorium Sahary Zachodniej, co nadaje jej wymiar polityczny i społeczny. Orzeczenie ma istotne implikacje dla handlu międzynarodowego i praw konsumentów.
“Sahara Zachodnia na etykiecie: TSUE rozstrzyga spór o pochodzenie produktów rolnych i zakaz importu.”
Sektor
rolnictwo
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny