C-396/22
Podsumowanie
Wniosek o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym dotyczył wykładni art. 4a ust. 1 decyzji ramowej Rady 2002/584/WSiSW w sprawie europejskiego nakazu aresztowania. Sprawa rozpatrywana przez Kammergericht Berlin dotyczyła wykonania europejskiego nakazu aresztowania wydanego przeciwko obywatelowi Polski w celu wykonania kary pozbawienia wolności. Niemieckie prawo krajowe (§ 83 ust. 1 pkt 3 IRG) stanowiło bezwzględną przeszkodę w przekazaniu, jeśli wyrok został wydany pod nieobecność oskarżonego, podczas gdy art. 4a ust. 1 decyzji ramowej przewiduje jedynie fakultatywną podstawę odmowy. Sąd odsyłający miał wątpliwości, czy postępowanie w sprawie następczego wymierzenia kary łącznej, które nie pozwala na rewizję orzeczenia o winie ani zmianę kar, jest objęte zakresem art. 4a, oraz czy niemieckie prawo, wprowadzając bezwzględny zakaz, jest zgodne z zasadą pierwszeństwa prawa Unii. Trybunał Sprawiedliwości UE orzekł, że pojęcie „rozprawy, w wyniku której wydano orzeczenie” obejmuje postępowanie w sprawie kary łącznej, jeśli organ orzekający dysponuje pewnym zakresem swobody przy ustalaniu jej wymiaru. Ponadto, Trybunał stwierdził, że niemieckie uregulowanie krajowe, które wyklucza w sposób generalny możliwość wykonania europejskiego nakazu aresztowania w przypadku skazania pod nieobecność, jest sprzeczne z art. 4a ust. 1 decyzji ramowej. Sąd krajowy jest zobowiązany do wykładni prawa krajowego w sposób zgodny z prawem Unii, tak dalece jak to możliwe, aby osiągnąć cel wyznaczony w decyzji ramowej.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja art. 4a decyzji ramowej 2002/584 dotyczącego europejskiego nakazu aresztowania w przypadku wyroków zaocznych, w szczególności w kontekście postępowań o karę łączną oraz zasady wykładni zgodnej prawa krajowego z prawem UE.
Dotyczy specyficznej sytuacji postępowania o karę łączną i wykładni prawa niemieckiego w kontekście decyzji ramowej. Wymaga analizy prawa krajowego każdego państwa członkowskiego w celu ustalenia zgodności z prawem UE.
Zagadnienia prawne (2)
Czy postępowanie w sprawie następczego wymierzenia kary łącznej, w którym nie można dokonać rewizji orzeczenia o winie ani zmienić kar, jest objęte zakresem stosowania art. 4a ust. 1 decyzji ramowej 2002/584?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, jeśli organ orzekający dysponuje pewnym zakresem swobody przy ustalaniu wymiaru kary łącznej.
Uzasadnienie
Pojęcie 'rozprawy, w wyniku której wydano orzeczenie' jest autonomicznym pojęciem prawa UE. Postępowanie w sprawie kary łącznej, nawet jeśli nie zmienia orzeczenia o winie, może wpływać na wymiar kary i powinno być objęte ochroną prawa do obrony, jeśli organ ma swobodę w jej ustalaniu.
Czy niemieckie uregulowanie krajowe, które stanowi bezwzględną przeszkodę w przekazaniu w przypadku wyroku zaocznego, jest zgodne z zasadą pierwszeństwa prawa UE, podczas gdy art. 4a ust. 1 decyzji ramowej 2002/584 przewiduje jedynie fakultatywną podstawę odmowy?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, takie uregulowanie krajowe jest sprzeczne z art. 4a ust. 1 decyzji ramowej 2002/584. Sąd krajowy jest zobowiązany do wykładni prawa krajowego w sposób zgodny z prawem UE.
Uzasadnienie
Decyzja ramowa 2002/584 ustanawia fakultatywną podstawę odmowy wykonania europejskiego nakazu aresztowania w przypadku wyroku zaocznego, obwarowaną wyjątkami. Niemieckie prawo, wprowadzając bezwzględny zakaz, ogranicza tę fakultatywność i nie pozwala na ocenę indywidualnej sytuacji skazanego oraz jego prawa do obrony. Sąd krajowy musi dokonać wykładni zgodnej z prawem UE.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Generalstaatsanwaltschaft Berlin | organ_krajowy | wnoszący_o_przekazanie |
| Rząd niemiecki | inne | interwenient |
| Rząd polski | panstwo_czlonkowskie | interwenient |
| Komisja Europejska | instytucja_ue | interwenient |
Przepisy (6)
Główne
Decyzja ramowa 2002/584 art. 4a § 1
Decyzja ramowa Rady 2002/584/WSiSW
Pojęcie 'rozprawy, w wyniku której wydano orzeczenie' obejmuje postępowanie w sprawie kary łącznej, jeśli organ orzekający dysponuje pewnym zakresem swobody przy ustalaniu jej wymiaru. Uregulowanie krajowe wprowadzające bezwzględną przeszkodę w przekazaniu w przypadku wyroku zaocznego jest sprzeczne z tym przepisem.
Pomocnicze
Decyzja ramowa 2002/584 art. 1 § 2
Decyzja ramowa Rady 2002/584/WSiSW
Państwa członkowskie wykonują europejski nakaz aresztowania na zasadzie wzajemnego uznawania i zgodnie z przepisami decyzji ramowej.
IRG art. 83 § 1 pkt 3
Ustawa o międzynarodowej pomocy prawnej w sprawach karnych (Niemcy)
Stanowi bezwzględną przeszkodę w ekstradycji, jeżeli celem wniosku jest wykonanie kary, a skazany nie stawił się osobiście na rozprawie.
k.p.k. art. 139 § 1
Kodeks postępowania karnego (Polska)
Przewiduje zasadniczo możliwość dokonania doręczenia na znany adres osoby, która nie podała nowego adresu.
k.p.k. art. 75 § 1
Kodeks postępowania karnego (Polska)
Oskarżony jest zobowiązany do podawania nowego adresu w przypadku zmiany miejsca zamieszkania lub pobytu.
k.k. art. 86
Kodeks karny (Polska)
Dotyczy wymierzania kary łącznej.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Postępowanie w sprawie kary łącznej, nawet jeśli nie zmienia orzeczenia o winie, ale wpływa na wymiar kary i wymaga pewnej swobody oceny, powinno być objęte zakresem art. 4a decyzji ramowej. • Niemieckie prawo krajowe, wprowadzające bezwzględny zakaz ekstradycji w przypadku wyroku zaocznego, narusza zasadę pierwszeństwa prawa UE i ogranicza fakultatywną podstawę odmowy przewidzianą w decyzji ramowej, nie pozwalając na ocenę prawa do obrony. • Sąd krajowy ma obowiązek dokonywania wykładni prawa krajowego w sposób zgodny z prawem UE, aby osiągnąć cel decyzji ramowej.
Godne uwagi sformułowania
pojęcie „rozprawy, w wyniku której wydano orzeczenie” należy rozumieć jako autonomiczne pojęcie prawa Unii • wykonanie europejskiego nakazu aresztowania stanowi zasadę, zaś odmowa wykonania, przewidziana jako wyjątek, powinna być interpretowana ściśle • uregulowanie krajowe [...] które wyklucza w sposób generalny możliwość wykonania [...] europejskiego nakazu aresztowania [...] jest sprzeczne z tym przepisem • Sąd krajowy jest zobowiązany [...] dokonywać jego wykładni w świetle brzmienia i celu danej decyzji ramowej, tak aby osiągnąć przewidziany w niej rezultat, przy czym wykładnia prawa krajowego contra legem jest jednak wykluczona.
Skład orzekający
F. Biltgen
prezes-sprawozdawca
N. Wahl
sędzia
M. L. Arastey Sahún
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja art. 4a decyzji ramowej 2002/584 dotyczącego europejskiego nakazu aresztowania w przypadku wyroków zaocznych, w szczególności w kontekście postępowań o karę łączną oraz zasady wykładni zgodnej prawa krajowego z prawem UE."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji postępowania o karę łączną i wykładni prawa niemieckiego w kontekście decyzji ramowej. Wymaga analizy prawa krajowego każdego państwa członkowskiego w celu ustalenia zgodności z prawem UE.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy ważnego aspektu współpracy sądowej w sprawach karnych – europejskiego nakazu aresztowania i ochrony praw osób skazanych zaocznie. Wyjaśnia, jak prawo UE ogranicza swobodę państw członkowskich w stosowaniu ich własnych przepisów proceduralnych.
“Wyrok zaoczny a europejski nakaz aresztowania: TSUE wyjaśnia granice prawa krajowego.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny