C-394/22

Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej2024-11-14
cjeuprawo_ue_ogolnewspolpraca_sadowa_cywilnaWysokatrybunal
jurysdykcjawykonywanie orzeczeńsprawy cywilnepostępowanie upadłościowerozporządzenie Bruksela I bisrozporządzenie o upadłościwykładnia prawa UE

Podsumowanie

Trybunał Sprawiedliwości UE orzekł, że pozew o zapłatę za dostarczone towary przeciwko spółce w upadłości, który nie odwołuje się do postępowania upadłościowego ani zgłoszenia wierzytelności, nie podlega wyłączeniu z rozporządzenia Bruksela I bis i może być rozpatrywany przez sąd krajowy.

Sprawa dotyczyła wykładni rozporządzenia Bruksela I bis w kontekście pozwu o zapłatę za dostarczone towary, wytoczonego przeciwko spółce, wobec której ogłoszono upadłość w innym państwie członkowskim. Sąd odsyłający pytał, czy taki pozew, nieodwołujący się do postępowania upadłościowego, podlega wyłączeniu z zakresu stosowania rozporządzenia Bruksela I bis. Trybunał orzekł, że pozew taki nie jest objęty wyłączeniem dotyczącym upadłości, ponieważ nie wynika bezpośrednio z postępowania upadłościowego ani nie jest z nim ściśle związany, co pozwala na jego rozpatrzenie przez sąd krajowy.

Wniosek o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym złożony przez sąd apelacyjny w Antwerpii dotyczył wykładni art. 1 ust. 2 lit. b) rozporządzenia Bruksela I bis w związku z art. 3 ust. 1 rozporządzenia o postępowaniu upadłościowym. Sprawa dotyczyła pozwu o zapłatę za dostarczone towary, wytoczonego przez Oilchart International NV przeciwko O.W. Bunker (Netherlands) BV, wobec której ogłoszono upadłość w Niderlandach. Oilchart zgłosił wierzytelność do masy upadłości, ale pozew o zapłatę wytoczył w Belgii, nie powołując się na postępowanie upadłościowe. Sąd odsyłający miał wątpliwości, czy taki pozew podlega wyłączeniu z rozporządzenia Bruksela I bis, które wyłącza sprawy dotyczące upadłości, układów i podobnych postępowań. Trybunał Sprawiedliwości UE, opierając się na swoim orzecznictwie, wyjaśnił, że rozporządzenia Bruksela I bis i o postępowaniu upadłościowym należy interpretować tak, aby uniknąć nakładania się ich zakresów i luk prawnych. Powództwa wyłączone z rozporządzenia Bruksela I bis jako dotyczące upadłości wchodzą w zakres rozporządzenia o postępowaniu upadłościowym, ale tylko te, które wynikają bezpośrednio z postępowania upadłościowego i są z nim ściśle związane. W niniejszej sprawie Trybunał uznał, że pozew o zapłatę za dostarczone towary, oparty na prawie zobowiązań i niezależny od przepisów upadłościowych, nie jest ściśle związany z postępowaniem upadłościowym, nawet jeśli wierzytelność została zgłoszona do masy upadłości. W związku z tym, pozew ten nie podlega wyłączeniu z rozporządzenia Bruksela I bis i może być rozpatrywany przez sąd krajowy. Drugie pytanie prejudycjalne stało się bezprzedmiotowe w świetle odpowiedzi na pierwsze pytanie.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, taki pozew nie podlega wyłączeniu z rozporządzenia Bruksela I bis, ponieważ nie wynika bezpośrednio z postępowania upadłościowego ani nie jest z nim ściśle związany.

Uzasadnienie

Trybunał rozróżnił powództwa wynikające bezpośrednio z postępowania upadłościowego od tych, które są oparte na ogólnych przepisach prawa cywilnego i handlowego. Pozew o zapłatę za towary, oparty na umowie, jest niezależny od postępowania upadłościowego, nawet jeśli wierzytelność została zgłoszona do masy upadłości. Kluczowe jest, czy podstawa prawna powództwa wywodzi się z przepisów upadłościowych, czy z ogólnego prawa cywilnego.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odpowiedz_na_pytanie

Strona wygrywająca

skarżący (Oilchart International NV) w zakresie możliwości dochodzenia roszczenia przed sądem krajowym

Strony

NazwaTypRola
Oilchart International NVspolkaskarżący
O.W. Bunker (Netherlands) BVspolkapozwany
ING Bank NVspolkainterwenient
rząd niderlandzkipanstwo_czlonkowskieinterwenient
Komisja Europejskainstytucja_ueinterwenient

Przepisy (9)

Główne

Rozporządzenie Bruksela I bis art. 1 § 1

Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1215/2012 z dnia 12 grudnia 2012 r. w sprawie jurysdykcji oraz uznawania i wykonywania orzeczeń sądowych w sprawach cywilnych i handlowych

Zakres stosowania obejmuje sprawy cywilne i handlowe, z pewnymi wyłączeniami.

Rozporządzenie Bruksela I bis art. 1 § 2 lit. b)

Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1215/2012 z dnia 12 grudnia 2012 r. w sprawie jurysdykcji oraz uznawania i wykonywania orzeczeń sądowych w sprawach cywilnych i handlowych

Wyłącza z zakresu stosowania upadłość, układy i inne podobne postępowania.

Rozporządzenie o upadłości art. 3 § 1

Rozporządzenie Rady (WE) nr 1346/2000 z dnia 29 maja 2000 r. w sprawie postępowania upadłościowego

Sądy państwa, w którym znajduje się główny ośrodek podstawowej działalności dłużnika, są właściwe do wszczęcia postępowania upadłościowego.

Rozporządzenie o upadłości art. 4 § 1

Rozporządzenie Rady (WE) nr 1346/2000 z dnia 29 maja 2000 r. w sprawie postępowania upadłościowego

Dla postępowania upadłościowego i jego skutków właściwe jest prawo państwa, w którym wszczęto postępowanie.

Pomocnicze

Rozporządzenie Bruksela I bis art. 28 § 1

Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1215/2012 z dnia 12 grudnia 2012 r. w sprawie jurysdykcji oraz uznawania i wykonywania orzeczeń sądowych w sprawach cywilnych i handlowych

Sąd stwierdza z urzędu brak jurysdykcji, jeśli pozwany się nie stawi, a jurysdykcja nie wynika z rozporządzenia.

Rozporządzenie o upadłości art. 4 § 2

Rozporządzenie Rady (WE) nr 1346/2000 z dnia 29 maja 2000 r. w sprawie postępowania upadłościowego

Prawo państwa wszczęcia postępowania określa jego przesłanki, sposób prowadzenia i ukończenia, w tym skutki dla umów, dochodzenia praw przez wierzycieli, zgłaszania wierzytelności oraz czynności prawnych.

NFW art. 25 § 2

Wet op het faillissement en de surséance van betaling

Dotyczy powództw związanych z osobistymi interesami upadłego dłużnika, a nie bezpośrednio z masą upadłości.

NFW art. 26

Wet op het faillissement en de surséance van betaling

NFW art. 110

Wet op het faillissement en de surséance van betaling

Argumenty

Skuteczne argumenty

Pozew o zapłatę za dostarczone towary, oparty na prawie zobowiązań, jest niezależny od postępowania upadłościowego. Podstawa prawna powództwa nie wywodzi się z przepisów szczególnych dotyczących postępowań upadłościowych, lecz z ogólnych przepisów prawa cywilnego i handlowego. Tożsamość wierzytelności zgłoszonej do masy upadłości i dochodzonej pozwem nie jest wystarczająca do wyłączenia pozwu z rozporządzenia Bruksela I bis.

Godne uwagi sformułowania

powództwa wyłączone z zakresu zastosowania rozporządzenia nr 1215/2012 jako dotyczące „upadłości, układów i innych podobnych postępowań” należą do zakresu zastosowania rozporządzenia nr 1346/2000. jedynie powództwa wytaczane bezpośrednio na podstawie postępowania upadłościowego i ściśle z nim związane są wyłączone z zakresu stosowania rozporządzenia nr 1215/2012. rozstrzygającym elementem przesądzającym o zidentyfikowaniu dziedziny, do której należy owo powództwo, nie są ramy proceduralne, w które się ono wpisuje, lecz jego podstawa prawna. powództwo o zapłatę za dostarczone towary jest niezależne w zakresie, w jakim można je wytoczyć poza ramami jakiegokolwiek postępowania upadłościowego.

Skład orzekający

F. Biltgen

sprawozdawca

M.L. Arastey Sahún

prezes_izby

J. Passer

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ustalenie zakresu stosowania rozporządzenia Bruksela I bis w kontekście postępowań upadłościowych, rozróżnienie między sprawami cywilnymi a sprawami upadłościowymi, wykładnia kryterium 'wynikające bezpośrednio z postępowania upadłościowego i ściśle z nim powiązane'."

Ograniczenia: Dotyczy stanu prawnego przed wejściem w życie rozporządzenia (UE) 2015/848, choć zasady interpretacyjne pozostają aktualne. Sprawa dotyczy specyficznego wyłączenia z rozporządzenia Bruksela I bis.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia jurysdykcji w kontekście postępowań transgranicznych i upadłości, co jest kluczowe dla praktyków prawa handlowego i upadłościowego. Wykładnia przepisów UE ma bezpośrednie przełożenie na praktykę.

Czy pozew o zapłatę za paliwo dla statku w upadłości trafi do sądu krajowego, czy do sądu upadłościowego? TSUE wyjaśnia granice jurysdykcji.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI