C-393/22

Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej2023-09-14
cjeuprawo_ue_ogolnewspółpraca sądowa w sprawach cywilnych i handlowychWysokatrybunal
jurysdykcjarozporządzenie Bruksela I bisumowa przedwstępnafranczyzaświadczenie usługkara umownamiejsce wykonania zobowiązaniawspółpraca sądowasąd najwyższy Czech

Podsumowanie

Trybunał Sprawiedliwości UE orzekł, że umowa przedwstępna dotycząca przyszłej umowy franczyzy, zawierająca karę umowną za jej niewykonanie, nie jest umową o świadczenie usług w rozumieniu rozporządzenia Bruksela I bis, a jurysdykcję należy ustalać według miejsca wykonania zobowiązania.

Sprawa dotyczyła wykładni art. 7 pkt 1 lit. b) rozporządzenia Bruksela I bis w kontekście umowy przedwstępnej dotyczącej przyszłej umowy franczyzy. Sąd najwyższy Czech zapytał, czy taka umowa, zawierająca zobowiązanie do zapłaty kary umownej, może być uznana za umowę o świadczenie usług, co determinowałoby jurysdykcję sądu. Trybunał Sprawiedliwości UE uznał, że umowa przedwstępna, która nie wymaga aktywnego działania ani odpłatności, nie jest umową o świadczenie usług w rozumieniu tego przepisu. W konsekwencji, jurysdykcję należy ustalać na podstawie ogólnej zasady miejsca wykonania zobowiązania (art. 7 pkt 1 lit. a).

Wniosek o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym złożony przez Nejvyšší soud (sąd najwyższy Republiki Czeskiej) dotyczył wykładni art. 7 pkt 1 lit. b) rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1215/2012 (rozporządzenie Bruksela I bis) w sprawie jurysdykcji i wykonywania orzeczeń sądowych. Spór w postępowaniu głównym dotyczył żądania zapłaty kary umownej z tytułu niewykonania umowy przedwstępnej dotyczącej zawarcia w przyszłości umowy franczyzy. Sąd czeski miał ustalić, czy jurysdykcję mają sądy czeskie, czy słowackie. Kluczowe pytanie brzmiało, czy umowa przedwstępna, która sama w sobie nie stanowi świadczenia usług, ale prowadzi do przyszłej umowy o świadczenie usług, może być uznana za umowę o świadczenie usług w rozumieniu rozporządzenia, co pozwoliłoby na ustalenie jurysdykcji według miejsca świadczenia usług. Trybunał Sprawiedliwości UE, opierając się na swoim utrwalonym orzecznictwie, podkreślił autonomiczne rozumienie pojęć z rozporządzenia oraz konieczność ścisłej wykładni przepisów o jurysdykcji szczególnej. Stwierdził, że umowa przedwstępna, która nie wiąże się z aktywnym działaniem ani odpłatnością, nie jest umową o świadczenie usług w rozumieniu art. 7 pkt 1 lit. b) tiret drugie rozporządzenia Bruksela I bis. W związku z tym, jurysdykcję należy ustalać na podstawie art. 7 pkt 1 lit. a) rozporządzenia, czyli według miejsca wykonania zobowiązania, które stanowi podstawę powództwa, co w tym przypadku było zobowiązaniem do zapłaty kary umownej.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, umowa przedwstępna, która nie wymaga aktywnego działania ani odpłatności, nie jest objęta pojęciem „umowy o świadczenie usług” w rozumieniu art. 7 pkt 1 lit. b) rozporządzenia Bruksela I bis.

Uzasadnienie

Trybunał uznał, że pojęcie „świadczenia usług” wymaga aktywnego działania i odpłatności. Umowa przedwstępna, której celem jest zawarcie przyszłej umowy i zachowanie poufności, nie spełnia tych kryteriów. Kara umowna z tytułu jej niewykonania nie stanowi zapłaty za świadczenie usług. Rozszerzenie definicji byłoby sprzeczne z celem rozporządzenia i ścisłą wykładnią przepisów o jurysdykcji szczególnej.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odpowiedz_na_pytanie

Strona wygrywająca

udzielono odpowiedzi na pytanie

Strony

NazwaTypRola
EXTÉRIA s.r.o.spolkapowódka
Spravime, s.r.o.spolkapozwana
rząd czeskipanstwo_czlonkowskieinterwenient
rząd portugalskipanstwo_czlonkowskieinterwenient
Komisja Europejskainstytucja_ueinterwenient

Przepisy (4)

Główne

Rozporządzenie Bruksela I bis art. 7 § 1 lit. b)

Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1215/2012

Pojęcie „umowy o świadczenie usług” nie obejmuje umowy przedwstępnej dotyczącej zawarcia w przyszłości umowy franczyzy, która zawiera zobowiązanie do zapłaty kary umownej z tytułu jej niewykonania.

Rozporządzenie Bruksela I bis art. 7 § 1 lit. a)

Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1215/2012

W przypadku, gdy art. 7 pkt 1 lit. b) nie ma zastosowania, jurysdykcję ustala się według miejsca wykonania zobowiązania stanowiącego podstawę powództwa.

Pomocnicze

Rozporządzenie Bruksela I bis art. 4 § 1

Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1215/2012

Osoby mające miejsce zamieszkania na terytorium państwa członkowskiego mogą być pozywane przed sądy tego państwa.

Rozporządzenie Bruksela I bis art. 7 § 1 lit. c)

Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1215/2012

Argumenty

Skuteczne argumenty

Umowa przedwstępna nie stanowi umowy o świadczenie usług w rozumieniu art. 7 pkt 1 lit. b) rozporządzenia Bruksela I bis, ponieważ nie wymaga aktywnego działania ani odpłatności. Kara umowna z tytułu niewykonania umowy przedwstępnej nie jest zapłatą za świadczenie usług. Rozszerzenie definicji umowy o świadczenie usług na umowy przedwstępne byłoby sprzeczne z celem rozporządzenia i zasadą ścisłej wykładni przepisów o jurysdykcji szczególnej.

Odrzucone argumenty

Umowa przedwstępna, która prowadzi do przyszłej umowy o świadczenie usług, powinna być traktowana jako umowa o świadczenie usług dla celów ustalenia jurysdykcji. Zobowiązanie do zapłaty kary umownej jest ściśle związane z umową franczyzy, która miała zostać zawarta i na podstawie której można określić miejsce świadczenia usług.

Godne uwagi sformułowania

pojęcie „świadczenia usług” oznacza co najmniej, że strona, która je świadczy, wykonuje odpłatnie określoną czynność wymaga ono aktywnego działania, a nie zwykłego powstrzymywania się od określonych czynności nie można go rozumieć jako przekazania kwoty pieniędzy, ponieważ uzyskiwanie ogółu korzyści mających wartość gospodarczą można uznać za zapłatę przepisy dotyczące jurysdykcji szczególnej podlegają wykładni ścisłej i nie pozwalają na wykładnię wykraczającą poza przypadki wyraźnie przewidziane w tym rozporządzeniu

Skład orzekający

M. L. Arastey Sahún

prezes izby

F. Biltgen

sprawozdawca

J. Passer

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ustalanie jurysdykcji w sprawach dotyczących umów przedwstępnych, zwłaszcza w kontekście rozporządzenia Bruksela I bis i definicji umowy o świadczenie usług."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej interpretacji art. 7 pkt 1 lit. b) rozporządzenia Bruksela I bis w odniesieniu do umów przedwstępnych. Nie dotyczy bezpośrednio umów franczyzy jako takich, lecz umowy je poprzedzającej.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa jest interesująca dla prawników zajmujących się prawem międzynarodowego postępowania cywilnego i umowami, ponieważ wyjaśnia kluczowe kwestie jurysdykcyjne związane z umowami przedwstępnymi w kontekście rozporządzenia Bruksela I bis.

Umowa przedwstępna to nie zawsze umowa o świadczenie usług! TSUE wyjaśnia, gdzie pozwać w sporach o kary umowne.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI