C-391/09

Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej2011-05-12
cjeuprawo_ue_ogolneobywatelstwo UE, swoboda przemieszczania sięWysokatrybunal
obywatelstwo UEswoboda przemieszczania siępisownia imion i nazwiskakty stanu cywilnegozasada niedyskryminacjiprawo litewskieprawo polskieTSUE

Podsumowanie

TSUE orzekł, że litewskie przepisy wymagające zapisu imion i nazwisk w aktach stanu cywilnego wyłącznie w języku urzędowym nie naruszają prawa UE, o ile nie powodują poważnych niedogodności dla obywateli UE.

Sprawa dotyczyła obywatelki Litwy i jej męża, obywatela Polski, którzy domagali się zmiany zapisu ich imion i nazwisk w litewskich aktach stanu cywilnego na formę zgodną z polską pisownią. Sąd odsyłający zapytał TSUE, czy litewskie przepisy naruszają dyrektywę o równym traktowaniu oraz przepisy o swobodzie przemieszczania się. TSUE uznał, że dyrektywa o równym traktowaniu nie ma zastosowania do tej kwestii, a przepisy o swobodzie przemieszczania się nie są naruszone, chyba że odmowa zmiany spowoduje poważne niedogodności dla obywateli UE, co powinien ocenić sąd krajowy.

Wniosek o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym dotyczył wykładni art. 18 i 21 TFUE oraz art. 2 ust. 2 lit. b) dyrektywy 2000/43/WE. Sprawa dotyczyła obywatelki Litwy i jej męża, obywatela Polski, którzy domagali się zmiany zapisu ich imion i nazwisk w litewskich aktach stanu cywilnego na formę zgodną z polską pisownią. Litewskie przepisy wymagały zapisu imion i nazwisk wyłącznie w formie zachowującej reguły pisowni języka urzędowego. TSUE orzekł, że uregulowanie krajowe przewidujące zapis imion i nazwisk w aktach stanu cywilnego wyłącznie w formie zachowującej reguły pisowni języka urzędowego nie jest objęte zakresem stosowania dyrektywy 2000/43/WE. Jednocześnie TSUE stwierdził, że art. 21 TFUE należy interpretować w ten sposób, że nie stoi na przeszkodzie odmowie zmiany zapisu imion i nazwisk, pod warunkiem, że odmowa ta nie spowoduje dla obywateli Unii poważnych niedogodności na płaszczyźnie administracyjnej, zawodowej i prywatnej. W przypadku wystąpienia takich niedogodności, sąd krajowy powinien zbadać, czy odmowa zmiany jest niezbędna dla ochrony uzasadnionych interesów i proporcjonalna do zamierzonego celu. TSUE podkreślił, że ochrona języka urzędowego jest uzasadnionym celem, który może usprawiedliwiać ograniczenia praw do swobodnego przemieszczania się.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (5)

Odpowiedź sądu

Nie, uregulowanie krajowe przewidujące, że imiona i nazwiska mogą być zapisywane w aktach stanu cywilnego tego państwa wyłącznie w formie zachowującej reguły pisowni języka urzędowego, dotyczy sytuacji, której nie obejmuje zakres stosowania dyrektywy 2000/43/WE.

Uzasadnienie

Zakres stosowania dyrektywy 2000/43/WE, mimo że nie może być interpretowany w sposób zawężający, nie obejmuje uregulowania krajowego dotyczącego zapisu nazwisk i imion w aktach stanu cywilnego.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odpowiedz_na_pytanie

Strona wygrywająca

państwo członkowskie (Litwa)

Strony

NazwaTypRola
Malgožata Runevič-Vardynosoba_fizycznaskarżący
Łukasz Paweł Wardynosoba_fizycznaskarżący
Vilniaus miesto savivaldybės administracijaorgan_krajowypozwany
Lietuvos Respublikos teisingumo ministerijaorgan_krajowypozwany
Valstybinė lietuvių kalbos komisijaorgan_krajowypozwany
Vilniaus miesto savivaldybės administracijos Teisės departamento Civilinės metrikacijos skyriusorgan_krajowypozwany

Przepisy (13)

Główne

TFUE art. 18

Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej

Zakazuje dyskryminacji ze względu na przynależność państwową.

TFUE art. 21

Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej

Ustanawia prawo każdego obywatela Unii Europejskiej do swobodnego przemieszczania się i przebywania na terytorium państw członkowskich, obejmuje zakaz dyskryminacji ze względu na przynależność państwową.

Dyrektywa 2000/43/WE art. 2 ust. 2 lit. b)

Dyrektywa Rady 2000/43/WE

Definiuje dyskryminację pośrednią.

Dyrektywa 2000/43/WE art. 3 ust. 1

Dyrektywa Rady 2000/43/WE

Określa zakres stosowania dyrektywy, w tym dostęp do dóbr i usług.

Pomocnicze

Karta Praw Podstawowych art. 21

Karta praw podstawowych Unii Europejskiej

Uznaje zasadę równości jako jedną z ogólnych zasad prawa Unii.

Konstytucja Litwy art. 14

Konstytucja Republiki Litewskiej

Stanowi, że językiem urzędowym jest język litewski.

Kodeks cywilny Litwy art. 2.20 ust. 1

Kodeks cywilny Republiki Litewskiej

Prawo do nazwiska.

Kodeks cywilny Litwy art. 3.31

Kodeks cywilny Republiki Litewskiej

Prawo małżonków do zachowania lub przyjęcia nazwiska.

Kodeks cywilny Litwy art. 3.281

Kodeks cywilny Republiki Litewskiej

Przepisy regulujące stan cywilny.

Kodeks cywilny Litwy art. 3.282

Kodeks cywilny Republiki Litewskiej

Wpisy w aktach stanu cywilnego w języku litewskim, imiona i nazwiska zgodnie z regułami języka litewskiego.

Ustawa o dowodach osobistych

Ustawa o dowodach osobistych Republiki Litewskiej

Dane w dowodzie osobistym należy wpisywać literami litewskimi.

Ustawa o paszportach

Ustawa o paszportach Republiki Litewskiej

Dane w paszporcie należy wpisywać literami litewskimi.

Dekret nr I-1031 art. 1-3

Dekret w sprawie zapisu nazwisk i imion w paszportach obywateli Republiki Litewskiej

Zasady zapisu nazwisk i imion w paszportach.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Litewskie przepisy dotyczące zapisu imion i nazwisk w aktach stanu cywilnego są zgodne z prawem UE, ponieważ nie naruszają dyrektywy 2000/43/WE ani przepisów o swobodzie przemieszczania się, o ile nie powodują poważnych niedogodności dla obywateli UE. Ochrona języka urzędowego jest uzasadnionym celem, który może usprawiedliwiać pewne ograniczenia praw UE. Pomijanie znaków diakrytycznych w zapisie imion i nazwisk zazwyczaj nie stanowi poważnej niedogodności.

Odrzucone argumenty

Litewskie przepisy dyskryminują pośrednio osoby ze względu na pochodzenie etniczne, naruszając dyrektywę 2000/43/WE. Litewskie przepisy ograniczają swobodę przemieszczania się obywateli UE, naruszając art. 21 TFUE. Odmowa zmiany zapisu imion i nazwisk zgodnie z polską pisownią powoduje poważne niedogodności dla obywateli UE.

Godne uwagi sformułowania

Uregulowanie krajowe przewidujące, że imiona i nazwiska mogą być zapisywane w aktach stanu cywilnego tego państwa wyłącznie w formie zachowującej reguły pisowni języka urzędowego, dotyczy sytuacji, której nie obejmuje zakres stosowania dyrektywy 2000/43. Artykuł 21 TFUE należy interpretować w ten sposób, że nie stoi na przeszkodzie temu, by właściwe władze państwa członkowskiego odmówiły [...] zmiany [...] nazwiska i imienia [...] pod warunkiem, że odmowa ta nie spowoduje dla wspomnianych obywateli Unii poważnych niedogodności na płaszczyźnie administracyjnej, zawodowej i prywatnej. Realizowany przez uregulowanie krajowe cel ochrony języka urzędowego poprzez wprowadzenie wymogu stosowania reguł pisowni przewidzianych w owym języku stanowi co do zasady uzasadniony cel, który może usprawiedliwiać ograniczenia praw do swobodnego przemieszczania się i przebywania przewidzianych w art. 21 TFUE.

Skład orzekający

J.N. Cunha Rodrigues

prezes izby

A. Arabadjiev

sędzia

A. Rosas

sędzia

U. Lõhmus

sędzia

A. Ó Caoimh

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja art. 21 TFUE w kontekście przepisów krajowych dotyczących pisowni imion i nazwisk w aktach stanu cywilnego, a także zakres stosowania dyrektywy 2000/43/WE."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji, w której prawo krajowe wymaga stosowania wyłącznie reguł pisowni języka urzędowego. Ocena 'poważnych niedogodności' pozostaje w gestii sądu krajowego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy fundamentalnych kwestii tożsamości i swobody przemieszczania się obywateli UE, a także konfliktu między prawem krajowym a prawem UE w obszarze języka i pisowni. Jest to ciekawy przykład, jak prawo UE może wpływać na pozornie wewnętrzne sprawy państw członkowskich.

Czy Twoje imię i nazwisko w urzędowych dokumentach musi być zgodne z językiem państwowym? TSUE wyjaśnia granice swobody przemieszczania się.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI