C-39/16

Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej2017-10-26
cjeupodatkipodatek dochodowy od osób prawnychWysokatrybunal
dywidendyodliczenie odsetekspółka dominującaspółka zależnaprawo podatkowe UEzapobieganie oszustwomnadużycianeutralność podatkowa

Podsumowanie

Trybunał orzekł, że belgijski przepis ograniczający odliczenie odsetek od pożyczek, nawet jeśli nie są one związane z finansowaniem udziałów generujących dywidendy, jest niezgodny z dyrektywą UE o opodatkowaniu spółek dominujących i zależnych.

Sprawa dotyczyła zgodności belgijskiego przepisu (art. 198 pkt 10° CIR 1992) z dyrektywą 90/435/EWG. Przepis ten uniemożliwiał odliczenie odsetek od pożyczek od podlegającego opodatkowaniu zysku spółki dominującej, jeśli kwota tych odsetek była równa kwocie dywidend otrzymanych z udziałów posiadanych krócej niż rok, nawet jeśli odsetki te nie były związane z finansowaniem tych udziałów. Argenta Spaarbank NV zakwestionowała tę interpretację, twierdząc, że narusza ona dyrektywę. Trybunał uznał, że art. 4 ust. 2 dyrektywy 90/435 pozwala na ograniczenie odliczenia kosztów tylko tych odsetek, które są bezpośrednio związane z finansowaniem udziałów generujących dywidendy, a nie wszystkich odsetek.

Wniosek o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym dotyczył wykładni dyrektywy Rady 90/435/EWG z dnia 23 lipca 1990 r. w sprawie wspólnego systemu opodatkowania stosowanego w przypadku spółek dominujących i spółek zależnych różnych państw członkowskich. Sprawa rozpatrywana przez belgijski sąd pierwszej instancji w Antwerpii dotyczyła zgodności belgijskiego przepisu art. 198 pkt 10° kodeksu podatków dochodowych z 1992 r. (CIR 1992) z prawem Unii. Przepis ten stanowił, że odsetki płacone przez spółkę dominującą nie mogą zostać odliczone od jej podlegającego opodatkowaniu zysku do kwoty równej kwocie dywidend otrzymanych z tytułu udziałów posiadanych krócej niż rok, nawet jeśli te odsetki nie miały związku z finansowaniem tych udziałów. Argenta Spaarbank NV, belgijska instytucja kredytowa, skorzystała z odliczenia 95% dywidend otrzymanych od spółek zależnych, ale organ podatkowy odmówił jej odliczenia zapłaconych odsetek, powołując się na art. 198 pkt 10° CIR 1992. Spółka argumentowała, że przepis ten jest niezgodny z art. 4 ust. 2 dyrektywy 90/435, który pozwala na ograniczenie odliczenia kosztów związanych z udziałami, ale tylko tych, które faktycznie odnoszą się do tych udziałów. Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej, rozpatrując pytania prejudycjalne, stwierdził, że art. 4 ust. 2 dyrektywy 90/435 należy interpretować w ten sposób, że sprzeciwia się on przepisowi krajowemu, który w sposób ogólny i automatyczny wyłącza możliwość odliczenia odsetek, nawet jeśli nie mają one związku z finansowaniem udziałów generujących dywidendy korzystające z odliczenia. Trybunał podkreślił, że celem dyrektywy jest zapobieganie podwójnemu opodatkowaniu i unikanie podwójnej korzyści podatkowej, a nie blokowanie odliczenia kosztów, które nie są związane z unikaniem opodatkowania. Ponadto, Trybunał rozstrzygnął, że art. 1 ust. 2 dyrektywy 90/435, który dopuszcza przepisy zapobiegające oszustwom i nadużyciom, nie upoważnia państw członkowskich do stosowania przepisów wykraczających poza to, co jest konieczne do zapobiegania takim nadużyciom.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, art. 4 ust. 2 dyrektywy 90/435/EWG sprzeciwia się takiemu przepisowi krajowemu.

Uzasadnienie

Artykuł 4 ust. 2 dyrektywy pozwala na ograniczenie odliczenia kosztów związanych z udziałami, ale tylko tych, które faktycznie odnoszą się do finansowania tych udziałów. Przepis krajowy, który automatycznie wyłącza odliczenie odsetek, nawet jeśli nie są one związane z finansowaniem udziałów generujących dywidendy, wykracza poza cel dyrektywy, jakim jest zapobieganie podwójnej korzyści podatkowej.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odpowiedz_na_pytanie

Strona wygrywająca

skarżący (Argenta Spaarbank NV)

Strony

NazwaTypRola
Argenta Spaarbank NVspolkaskarżący
Belgische Staatpanstwo_czlonkowskiepozwany
Komisja Europejskainstytucja_ueinterwenient

Przepisy (7)

Główne

Dyrektywa 90/435/EWG art. 1 § 2

Dyrektywa Rady 90/435/EWG

Dopuszcza stosowanie przepisów krajowych lub umów mających na celu zapobieganie oszustwom i nadużyciom, ale nie pozwala na stosowanie przepisów wykraczających poza niezbędne środki.

Dyrektywa 90/435/EWG art. 4 § 1

Dyrektywa Rady 90/435/EWG

Nakazuje państwom członkowskim powstrzymanie się od opodatkowania zysków spółki dominującej lub umożliwienie odliczenia podatku zapłaconego przez spółkę zależną.

Dyrektywa 90/435/EWG art. 4 § 2

Dyrektywa Rady 90/435/EWG

Pozwala państwom członkowskim na ustalenie, że koszty odnoszące się do udziałów i strat wynikających z podziału zysków spółki zależnej nie mogą zostać odliczone od podlegającego opodatkowaniu zysku spółki dominującej. Interpretacja Trybunału ogranicza tę możliwość do kosztów faktycznie związanych z finansowaniem udziałów.

CIR 1992 art. 198 § 10°

Kodeks podatków dochodowych z 1992 r. (Belgia)

Przepis krajowy, który stanowił podstawę odmowy odliczenia odsetek, uznany za niezgodny z dyrektywą 90/435/EWG.

Pomocnicze

Dyrektywa 90/435/EWG art. 3 § 2

Dyrektywa Rady 90/435/EWG

Pozwala państwom członkowskim na niestosowanie dyrektywy w odniesieniu do spółek, które nie posiadają nieprzerwanie przez co najmniej dwa lata udziałów kwalifikujących je jako spółki dominujące.

CIR 1992 art. 202

Kodeks podatków dochodowych z 1992 r. (Belgia)

Przepis dotyczący odliczenia dywidend otrzymanych od spółek zależnych.

CIR 1992 art. 204

Kodeks podatków dochodowych z 1992 r. (Belgia)

Przepis dotyczący wysokości dochodów podlegających odliczeniu.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Artykuł 4 ust. 2 dyrektywy 90/435/EWG pozwala na ograniczenie odliczenia kosztów związanych z udziałami tylko do tych, które faktycznie odnoszą się do finansowania tych udziałów. Belgijski przepis art. 198 pkt 10° CIR 1992, który automatycznie wyłącza odliczenie odsetek, nawet jeśli nie są one związane z finansowaniem udziałów generujących dywidendy, wykracza poza cel dyrektywy, jakim jest zapobieganie podwójnej korzyści podatkowej. Artykuł 1 ust. 2 dyrektywy 90/435/EWG nie upoważnia do stosowania przepisów krajowych wykraczających poza niezbędne środki do zapobiegania oszustwom i nadużyciom.

Odrzucone argumenty

Rząd belgijski argumentował, że art. 198 pkt 10° CIR 1992 jest zgodny z art. 3 ust. 2 dyrektywy 90/435/EWG, pozwalając na niestosowanie dyrektywy do spółek nieposiadających udziałów przez wymagany okres, co czyni wniosek niedopuszczalnym.

Godne uwagi sformułowania

przepis taki jak art. 198 pkt 10° CIR 1992 wchodzi w zakres stosowania dyrektywy 90/435 nie można go odczytywać w sposób wykraczający poza samo brzmienie reguła zawarta w art. 4 ust. 2 dyrektywy 90/435 pozbawiałaby skuteczności (effet utile) regułę zawartą w ust. 1 tego artykułu wykładnia językowa reguły zawartej w art. 4 ust. 2 dyrektywy 90/435 [...] jest jedyną wykładnią zgodną ze szczególnym celem przewidzianym w tym przepisie w ramach systematyki dyrektywy 90/435 nie może stanowić właściwego wprowadzenia odstępstwa zawartego w art. 4 ust. 2 dyrektywy 90/435 przepis krajowy [...] który w sposób ogólny i automatyczny wyłącza możliwość odliczenia [...] odsetek, które nie mają związku z finansowaniem nabycia takiego udziału.

Skład orzekający

J.L. da Cruz Vilaça

prezes izby

A. Tizzano

wiceprezes Trybunału, sprawozdawca

E. Levits

sędzia

A. Borg Barthet

sędzia

M. Berger

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja art. 4 ust. 2 dyrektywy 90/435/EWG w kontekście odliczania odsetek od pożyczek w spółkach dominujących i zależnych, zasada zapobiegania nadużyciom w prawie podatkowym UE."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji belgijskiego prawa podatkowego i interpretacji dyrektywy 90/435/EWG. Konieczność analizy przepisów krajowych w każdym państwie członkowskim.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy ważnego aspektu prawa podatkowego UE, jakim jest unikanie podwójnego opodatkowania i zapobieganie nadużyciom. Wykładnia przepisów dyrektywy przez TSUE ma istotne znaczenie praktyczne dla firm działających transgranicznie.

TSUE: Belgia nie może blokować odliczenia odsetek, jeśli nie są one powiązane z finansowaniem dywidend.

Sektor

finanse

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI