C-385/17

Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej2018-12-13
cjeuprawo_pracyczas pracy i urlopyWysokatrybunal
czas pracyurlop wypoczynkowywynagrodzenie za urlopobniżony wymiar czasu pracyprawo pracyochrona pracownikówprawo UE

Podsumowanie

Trybunał orzekł, że przepisy krajowe pozwalające na obniżenie wynagrodzenia za urlop wypoczynkowy z powodu okresów pracy w obniżonym wymiarze czasu pracy są sprzeczne z prawem UE.

Sprawa dotyczyła pracownika budowlanego, który przez część roku pracował w obniżonym wymiarze czasu pracy. Niemieckie przepisy i układ zbiorowy pracy pozwalały na obliczenie wynagrodzenia za urlop wypoczynkowy w sposób uwzględniający to obniżenie, co skutkowało niższym wynagrodzeniem za urlop. Pracownik domagał się wyższego wynagrodzenia. Trybunał Sprawiedliwości UE uznał, że prawo UE gwarantuje pracownikowi otrzymanie zwykłego wynagrodzenia za okres minimalnego urlopu wypoczynkowego, a obniżanie go z powodu okresów pracy w niepełnym wymiarze czasu jest niedopuszczalne.

Wniosek o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym dotyczył wykładni art. 7 ust. 1 dyrektywy 2003/88/WE dotyczącej organizacji czasu pracy oraz art. 31 ust. 2 Karty praw podstawowych UE. Sprawa rozpatrywana była przez Arbeitsgericht Verden, gdzie pracownik budowlany Torsten Hein domagał się od pracodawcy Albert Holzkamm GmbH & Co. KG wyższego wynagrodzenia za urlop wypoczynkowy. Niemieckie przepisy, w tym układ zbiorowy pracy w budownictwie, pozwalały na uwzględnienie okresów pracy w obniżonym wymiarze czasu pracy przy obliczaniu wynagrodzenia za urlop, co prowadziło do jego obniżenia. Trybunał Sprawiedliwości UE, analizując cel prawa do corocznego płatnego urlopu, jakim jest zapewnienie pracownikowi odpoczynku i wytchnienia, uznał, że wynagrodzenie za ten urlop powinno być porównywalne do wynagrodzenia otrzymywanego w okresach faktycznej pracy. Stwierdzono, że przepisy krajowe pozwalające na obniżenie wynagrodzenia za urlop z powodu pracy w niepełnym wymiarze czasu pracy są sprzeczne z prawem Unii, ponieważ naruszają zasadę otrzymywania przez pracownika zwykłego wynagrodzenia za minimalny okres urlopu. Trybunał podkreślił, że choć przepisy krajowe mogą przyznawać dodatkowe korzyści, nie mogą one służyć jako mechanizm rekompensujący negatywne skutki obniżenia wynagrodzenia za urlop. W kwestii ograniczenia skutków wyroku w czasie, Trybunał uznał, że nie ma podstaw do takiego ograniczenia, a sądy krajowe nie mogą chronić uzasadnionych oczekiwań pracodawców opartych na wcześniejszym, błędnym orzecznictwie krajowym.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Nie, takie przepisy krajowe są sprzeczne z prawem Unii Europejskiej.

Uzasadnienie

Prawo do corocznego płatnego urlopu jest zasadą prawa socjalnego UE o szczególnej wadze. Wynagrodzenie za urlop powinno być porównywalne do wynagrodzenia otrzymywanego w okresach faktycznej pracy. Obniżanie wynagrodzenia za urlop z powodu pracy w niepełnym wymiarze czasu pracy narusza tę zasadę i może zniechęcać pracowników do korzystania z urlopu.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odpowiedz_na_pytanie

Strona wygrywająca

skarżący (Torsten Hein)

Strony

NazwaTypRola
Torsten Heinosoba_fizycznaskarżący
Albert Holzkamm GmbH & Co. KGspolkapozwany
rząd niemieckipanstwo_czlonkowskieinterwenient
rząd włoskipanstwo_czlonkowskieinterwenient
Komisja Europejskainstytucja_ueinterwenient

Przepisy (11)

Główne

Dyrektywa 2003/88/WE art. 7 § 1

Dyrektywa 2003/88/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 4 listopada 2003 r. dotycząca niektórych aspektów organizacji czasu pracy

Każdy pracownik jest uprawniony do corocznego płatnego urlopu w wymiarze co najmniej czterech tygodni. Prawo to musi być uznane za zasadę prawa socjalnego Unii o szczególnej wadze. Wynagrodzenie za urlop musi być porównywalne do zwykłego wynagrodzenia otrzymywanego w okresach pracy. Prawo do urlopu nabywa się zasadniczo w odniesieniu do okresów faktycznej pracy.

Karta praw podstawowych UE art. 31 § 2

Karta praw podstawowych Unii Europejskiej

Każdy pracownik ma prawo do ograniczenia maksymalnego wymiaru czasu pracy, do okresów dziennego i tygodniowego odpoczynku oraz do corocznego płatnego urlopu.

Pomocnicze

TFUE art. 267

Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej

Podstawa prawna dla odesłań prejudycjalnych.

TFUE art. 6 § 1

Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej

Karta praw podstawowych UE ma tę samą moc prawną co traktaty.

Dyrektywa 2003/88/WE art. 1 § 1

Dyrektywa 2003/88/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 4 listopada 2003 r. dotycząca niektórych aspektów organizacji czasu pracy

Dyrektywa ustala minimalne wymagania w zakresie bezpieczeństwa i ochrony zdrowia w odniesieniu do organizacji czasu pracy.

Dyrektywa 2003/88/WE art. 15

Dyrektywa 2003/88/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 4 listopada 2003 r. dotycząca niektórych aspektów organizacji czasu pracy

Dyrektywa nie wpływa na prawo państwa członkowskiego do stosowania lub wprowadzania bardziej korzystnych przepisów dla ochrony pracowników.

ustawa o urlopach art. 11 § 1

Mindesturlaubsgesetz für Arbeitnehmer (ustawa o minimalnym urlopie pracowników)

Niemiecki przepis dotyczący podstawy wymiaru wynagrodzenia za czas urlopu, który pozwalał na uwzględnienie zmniejszenia wynagrodzenia z powodu obniżonego wymiaru czasu pracy.

ustawa o urlopach art. 13 § 1

Mindesturlaubsgesetz für Arbeitnehmer (ustawa o minimalnym urlopie pracowników)

Niemiecki przepis pozwalający na odstępstwa od ustawy o urlopach w drodze układów zbiorowych pracy.

układ zbiorowy pracy w budownictwie art. 8 § 4.1

Bundesrahmentarifvertrag für das Baugewerbe (federalny ramowy układ zbiorowy pracy w budownictwie)

Niemiecki przepis układu zbiorowego pracy określający wynagrodzenie za czas urlopu jako procent wynagrodzenia brutto, który w praktyce prowadził do jego obniżenia w przypadku pracy w obniżonym wymiarze czasu pracy.

układ zbiorowy pracy w budownictwie art. 8 § 4.3

Bundesrahmentarifvertrag für das Baugewerbe (federalny ramowy układ zbiorowy pracy w budownictwie)

Niemiecki przepis układu zbiorowego pracy, który przewidywał proporcjonalne obniżenie wynagrodzenia za czas urlopu w przypadku urlopu wykorzystanego częściowo.

układ zbiorowy pracy w budownictwie art. 8 § 5.2

Bundesrahmentarifvertrag für das Baugewerbe (federalny ramowy układ zbiorowy pracy w budownictwie)

Niemiecki przepis układu zbiorowego pracy dotyczący podwyższenia wynagrodzenia za czas urlopu w przypadku okresów nieświadczenia pracy z powodu sezonowego zatrudnienia w obniżonym wymiarze czasu pracy.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Prawo do corocznego płatnego urlopu jest fundamentalną zasadą prawa socjalnego UE. Wynagrodzenie za urlop powinno być porównywalne do wynagrodzenia otrzymywanego w okresach faktycznej pracy. Obniżanie wynagrodzenia za urlop z powodu pracy w niepełnym wymiarze czasu pracy narusza cel prawa do urlopu i może zniechęcać pracowników do jego wykorzystania. Przepisy krajowe lub układy zbiorowe pracy nie mogą podważać minimalnych gwarancji wynikających z prawa UE.

Odrzucone argumenty

Argumenty pracodawcy i rządu niemieckiego dotyczące elastyczności dla przedsiębiorstw budowlanych i unikania zwolnień. Argumenty dotyczące korzyści dla pracowników wynikających z układów zbiorowych, takich jak przenoszenie dni urlopu. Argumenty oparte na wcześniejszym orzecznictwie krajowym potwierdzającym zgodność przepisów z prawem UE.

Godne uwagi sformułowania

Prawo do corocznego płatnego urlopu musi być uznane za zasadę prawa socjalnego Unii o szczególnej wadze. Cel prawa do corocznego płatnego urlopu [...] jest umożliwienie pracownikowi odpoczynku od wykonywania ciążących na nim na podstawie umowy o pracę obowiązków oraz zapewnienie mu okresu wytchnienia i czasu wolnego. Wynagrodzenie za czas urlopu musi być wypłacane oraz, innymi słowy, pracownik musi otrzymywać swoje zwykłe wynagrodzenie za ten okres odpoczynku. Celem wymogu wynagrodzenia za urlop jest bowiem stworzenie pracownikowi będącemu na urlopie sytuacji, która, jeśli chodzi o wynagrodzenie, jest porównywalna z sytuacją, w jakiej pracownik znajduje się w okresach pracy.

Skład orzekający

T. von Danwitz

prezes siódmej izby, pełniący obowiązki prezesa czwartej izby

K. Jürimäe

sędzia

C. Lycourgos

sprawozdawca

E. Juhász

sędzia

C. Vajda

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja prawa UE dotyczącego prawa do corocznego płatnego urlopu i sposobu obliczania wynagrodzenia za ten urlop, zwłaszcza w kontekście pracy w obniżonym wymiarze czasu pracy oraz możliwości ograniczenia skutków wyroku w czasie."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy wykładni prawa UE, które jest wiążące dla wszystkich państw członkowskich. Konkretne zastosowanie wymaga analizy przepisów krajowych i układów zbiorowych pracy w każdym państwie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy powszechnego prawa pracowniczego – wynagrodzenia za urlop – i pokazuje, jak prawo UE może wpływać na krajowe regulacje, nawet te zawarte w układach zbiorowych. Jest to istotne dla wielu pracowników i pracodawców.

Czy Twoje wynagrodzenie za urlop jest obliczane prawidłowo? TSUE wyjaśnia, kiedy obniżony wymiar czasu pracy nie może zmniejszyć Twojej pensji urlopowej.

Sektor

budownictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI