C-379/24 i C-380/24

Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej2026-01-22
cjeupodatkiVAT — zwolnieniaWysokatrybunal
VATzwolnieniausługigrupy osóbopieka zdrowotnaedukacjazakłócenie konkurencjiprawo UEinterpretacja przepisów

Podsumowanie

Trybunał orzekł, że przepisy krajowe ograniczające zwolnienie z VAT dla usług świadczonych przez grupy osób na rzecz ich członków, jeśli usługi te nie są wyłącznie związane z działalnością zwolnioną z VAT, naruszają prawo UE.

Sprawa dotyczyła wykładni art. 132 ust. 1 lit. f dyrektywy VAT w kontekście hiszpańskich przepisów dotyczących zwolnienia z VAT usług świadczonych przez niezależne grupy osób na rzecz ich członków. Sądy krajowe odmówiły zwolnienia, uznając, że usługi sprzątania świadczone przez grupy dla podmiotów z sektora opieki zdrowotnej i edukacji nie były "bezpośrednio niezbędne" ani "wyłącznie związane" z działalnością zwolnioną z VAT, a także mogły zakłócać konkurencję. Trybunał Sprawiedliwości UE uznał, że ścisłe wymogi krajowe dotyczące wyłączności i bezpośredniego związku usług z działalnością zwolnioną są zbyt restrykcyjne i mogą pozbawić zwolnienie skuteczności, naruszając tym samym cel dyrektywy.

Wnioski o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym złożone przez Tribunal Superior de Justicia de Cataluña dotyczyły wykładni art. 132 ust. 1 lit. f dyrektywy 2006/112/WE w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej (VAT). Spory dotyczyły odmowy zastosowania zwolnienia z VAT przez hiszpańskie organy podatkowe dla usług sprzątania świadczonych przez niezależne grupy osób (AIE i SCCL) na rzecz ich członków działających w sektorze opieki zdrowotnej i edukacji. Hiszpańskie przepisy krajowe (art. 20 ust. 1 pkt 6 Ley 37/1992) wymagały, aby usługi były "bezpośrednio i wyłącznie" związane z działalnością zwolnioną z VAT i niezbędne do jej wykonywania, a także aby zwolnienie nie powodowało zakłóceń konkurencji. Sądy krajowe uznały, że usługi sprzątania, nawet jeśli niezbędne, nie były świadczone wyłącznie dla działalności zwolnionej, ponieważ mogły być wykorzystywane do innych celów, a także mogły zakłócać konkurencję. Trybunał Sprawiedliwości UE, analizując brzmienie, kontekst i cele art. 132 ust. 1 lit. f dyrektywy VAT, stwierdził, że pojęcia te należy interpretować w sposób ścisły, ale zgodny z celami zwolnień i zasadą neutralności podatkowej. Trybunał uznał, że wymóg wyłączności usług dla działalności zwolnionej, narzucony przez prawo krajowe, jest zbyt restrykcyjny i stoi na przeszkodzie wykładni dyrektywy. Stwierdził, że usługi ogólne, takie jak sprzątanie, mogą być uznane za "bezpośrednio niezbędne" do wykonywania działalności zwolnionej, nawet jeśli nie są one związane wyłącznie z tą działalnością. Ponadto, Trybunał podkreślił, że zakłócenie konkurencji nie może być domniemane w sposób ogólny i musi być udowodnione, a nie wynikać z samego faktu, że usługi mogą być wykorzystywane do działalności podlegającej opodatkowaniu. W konsekwencji, Trybunał orzekł, że przepisy krajowe, które nadmiernie ograniczają stosowanie zwolnienia z VAT w takich przypadkach, naruszają prawo Unii Europejskiej.

Potrzebujesz głębszej analizy? Agent AI przeanalizuje tę sprawę na tle orzecznictwa i odpowiedniego stanu prawnego.

Sprawdź

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, art. 132 ust. 1 lit. f) dyrektywy VAT należy interpretować w ten sposób, że stoi on na przeszkodzie uregulowaniom krajowym, zgodnie z którymi usługi świadczone przez niezależną grupę osób nie mogą zostać uznane za usługi „bezpośrednio niezbędne” w rozumieniu tego przepisu, w sytuacji gdy są one niezbędne do działalności zwolnionej z VAT wykonywanej przez te osoby, lecz nie są związane wyłącznie z tą działalnością ze względu na ich ogólny charakter.

Uzasadnienie

Trybunał uznał, że wymóg wyłączności usług dla działalności zwolnionej, narzucony przez prawo krajowe, jest zbyt restrykcyjny i stoi na przeszkodzie wykładni dyrektywy. Usługi ogólne, takie jak sprzątanie, mogą być uznane za "bezpośrednio niezbędne" do wykonywania działalności zwolnionej, nawet jeśli nie są one związane wyłącznie z tą działalnością.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odpowiedz_na_pytanie

Strona wygrywająca

skarżący (w postępowaniu głównym)

Strony

NazwaTypRola
Agrupació de Neteja Sanitària, AIEinneskarżący
Educat Serveis Auxiliars SCCLinneskarżący
Tribunal Económico-Administrativo Regional de Cataluñaorgan_krajowypozwany
Rząd hiszpańskipanstwo_czlonkowskieinterwenient
Komisja Europejskainstytucja_ueinterwenient

Przepisy (4)

Główne

Dyrektywa VAT art. 132 § 1 lit. f

Dyrektywa Rady 2006/112/WE z dnia 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej

Zwolnienie z VAT usług świadczonych przez niezależne grupy osób na rzecz ich członków, które są bezpośrednio niezbędne do wykonywania zwolnionej z VAT działalności członków, pod warunkiem że zwolnienie to nie spowoduje zakłóceń konkurencji. Interpretacja wymaga, aby usługi te były niezbędne, ale niekoniecznie wyłącznie związane z działalnością zwolnioną.

ustawa 37/1992 art. 20 § 1 pkt 6

Ley 37/1992 del Impuesto sobre el Valor Añadido

Hiszpański przepis krajowy ustanawiający zwolnienie z VAT dla usług świadczonych przez niezależne grupy osób na rzecz ich członków, pod warunkiem że usługi te są bezpośrednio i wyłącznie związane z działalnością zwolnioną i niezbędne do jej prowadzenia, oraz że zwolnienie nie spowoduje zakłóceń konkurencji.

Pomocnicze

Dyrektywa VAT art. 131

Dyrektywa Rady 2006/112/WE z dnia 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej

Państwa członkowskie ustalają warunki stosowania zwolnień w celu zapewnienia prawidłowego i prostego stosowania oraz zapobiegania uchylaniu się od opodatkowania, unikaniu opodatkowania i nadużyciom.

Dyrektywa VAT art. 134 § lit. a

Dyrektywa Rady 2006/112/WE z dnia 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej

Dostawa towarów ani świadczenie usług nie korzystają ze zwolnienia przewidzianego w art. 132 ust. 1 lit. b), g), h), i), l), m) i n), gdy nie są one niezbędne do dokonywania transakcji podlegających zwolnieniu. (Uwaga: art. 132 ust. 1 lit. f nie jest wymieniony w tym przepisie).

Argumenty

Skuteczne argumenty

Ścisła interpretacja zwolnień z VAT nie może pozbawiać ich skuteczności. Usługi ogólne, takie jak sprzątanie, mogą być uznane za "bezpośrednio niezbędne" do wykonywania działalności zwolnionej z VAT. Wymóg wyłączności usług dla działalności zwolnionej, narzucony przez prawo krajowe, jest zbyt restrykcyjny i narusza cel dyrektywy. Zakłócenie konkurencji nie może być domniemane w sposób ogólny i musi być udowodnione.

Odrzucone argumenty

Usługi sprzątania świadczone przez grupy osób nie są "bezpośrednio niezbędne" ani "wyłącznie związane" z działalnością zwolnioną z VAT ze względu na ich ogólny charakter. Świadczenie usług sprzątania przez grupy osób może zakłócać konkurencję.

Godne uwagi sformułowania

zwolnienia z tego podatku stanowią autonomiczne pojęcia prawa Unii pojęcia użyte do określenia zwolnień z VAT [...] powinny być interpretowane w sposób ścisły, ponieważ zwolnienia te stanowią odstępstwa od ogólnej zasady zasada ścisłej interpretacji nie oznacza, że pojęcia użyte w celu opisania zwolnień z art. 132 powinny być interpretowane w sposób, który pozbawiałby je skuteczności każde zwolnienie stanowi naruszenie uznanej przez Trybunał [...] ogólnej zasady podlegania opodatkowaniu

Skład orzekający

K. Jürimäe

prezeska izby

K. Lenaerts

prezes Trybunału, pełniący obowiązki sędziego drugiej izby

F. Schalin

sprawozdawca

M. Gavalec

sędzia

Z. Csehi

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Wykładnia art. 132 ust. 1 lit. f) dyrektywy VAT w kontekście usług świadczonych przez grupy osób na rzecz ich członków, zwłaszcza w sektorach zwolnionych z VAT (np. opieka zdrowotna, edukacja), oraz zasady dotyczące zakłócania konkurencji w kontekście zwolnień VAT."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej interpretacji przepisu dyrektywy VAT i może wymagać dostosowania do specyfiki prawa krajowego każdego państwa członkowskiego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy ważnego aspektu VAT – zwolnień dla grup zawodowych – i wyjaśnia, jak przepisy krajowe mogą być zbyt restrykcyjne w stosunku do prawa UE, co ma praktyczne znaczenie dla wielu przedsiębiorców.

Czy Twoja grupa zawodowa może skorzystać ze zwolnienia z VAT? TSUE wyjaśnia, kiedy przepisy krajowe są zbyt restrykcyjne.

Agent AI dla prawników

Masz pytanie dotyczące tej sprawy?

Zapytaj AI Research — przeanalizuje to orzeczenie w kontekście ponad 1,4 mln innych spraw i aktualnych przepisów.

Wyszukiwanie w 1,4 mln orzeczeń SN, NSA i sądów powszechnych
Dogłębna analiza z powołaniem na źródła
Zadawaj pytania uzupełniające — jak rozmowa z ekspertem

Powiązane tematy

Nie znalazłeś odpowiedzi?

Zadaj pytanie naszemu agentowi AI — przeszuka orzecznictwo i przepisy za Ciebie.

Rozpocznij analizę