C-371/10

Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej2011-11-29
cjeupodatkiopodatkowanie dochodów osób prawnych, swoboda przedsiębiorczościWysokatrybunal
swoboda przedsiębiorczościopodatkowanieprzeniesienie siedzibyzyski niezrealizowanekompetencje podatkoweproporcjonalnośćTSUEprawo UE

Podsumowanie

TSUE orzekł, że opodatkowanie niezrealizowanych zysków w momencie przeniesienia siedziby spółki do innego państwa członkowskiego jest dopuszczalne, ale natychmiastowy pobór podatku jest sprzeczny z prawem UE.

Sprawa dotyczyła spółki National Grid Indus, która przeniosła siedzibę faktycznego zarządu z Niderlandów do Wielkiej Brytanii. Niderlandy nałożyły podatek od niezrealizowanych zysków z tytułu różnic kursowych, naliczany natychmiastowo. Trybunał uznał, że choć ustalenie podatku w momencie przeniesienia jest zgodne z prawem UE (art. 49 TFUE) w celu zachowania kompetencji podatkowych państwa pochodzenia, to natychmiastowy pobór tego podatku stanowi nieproporcjonalne ograniczenie swobody przedsiębiorczości.

Spółka National Grid Indus, utworzona zgodnie z prawem niderlandzkim, przeniosła swoją siedzibę faktycznego zarządu do Wielkiej Brytanii. Niderlandzkie przepisy podatkowe przewidywały opodatkowanie niezrealizowanych zysków (w tym zysków kursowych) w momencie zaprzestania podlegania opodatkowaniu w Niderlandach, co nastąpiło w związku z przeniesieniem siedziby. Spółka zakwestionowała zgodność tego opodatkowania z prawem UE, w szczególności z art. 49 TFUE (swoboda przedsiębiorczości). Trybunał Sprawiedliwości UE (TSUE) w składzie wielkiej izby orzekł, że spółka może powołać się na art. 49 TFUE, aby zakwestionować opodatkowanie nałożone przez państwo pochodzenia z tytułu przeniesienia siedziby, o ile przeniesienie to nie narusza jej statusu prawnego jako spółki utworzonej zgodnie z prawem tego państwa. TSUE stwierdził, że opodatkowanie niezrealizowanych zysków w momencie przeniesienia siedziby faktycznego zarządu do innego państwa członkowskiego jest dopuszczalne, ponieważ służy zachowaniu rozdziału kompetencji podatkowych między państwami członkowskimi i zapobiega unikaniu opodatkowania. Jest to proporcjonalne, ponieważ pozwala państwu pochodzenia na opodatkowanie zysków wypracowanych na jego terytorium przed przeniesieniem siedziby. Jednakże TSUE uznał, że natychmiastowy pobór podatku od tych niezrealizowanych zysków w momencie przeniesienia siedziby stanowi nieproporcjonalne ograniczenie swobody przedsiębiorczości. Taki środek zniechęca spółki do korzystania z tej swobody, powodując problemy z płynnością finansową. TSUE zasugerował, że bardziej proporcjonalnym rozwiązaniem byłoby umożliwienie odroczonego poboru podatku lub zastosowanie systemu płatności ratalnych, z uwzględnieniem ewentualnych przyszłych strat, choć podkreślił, że państwo pochodzenia nie jest zobowiązane do uwzględniania strat powstałych po przeniesieniu siedziby, jeśli system podatkowy przyjmującego państwa członkowskiego je uwzględnia. TSUE zaznaczył, że ryzyko oszustw podatkowych nie może uzasadniać naruszenia swobód podstawowych.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Tak, jeśli przeniesienie siedziby nie narusza statusu spółki zgodnie z prawem państwa pochodzenia.

Uzasadnienie

Spółka, która korzysta ze swobody przedsiębiorczości zgodnie z art. 54 TFUE, może powołać się na art. 49 TFUE, aby zakwestionować opodatkowanie nałożone przez państwo pochodzenia, o ile jej status prawny jako spółki tego państwa nie jest naruszony przez przeniesienie siedziby.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odpowiedz_na_pytanie

Strona wygrywająca

skarżący (w części dotyczącej natychmiastowego poboru podatku)

Strony

NazwaTypRola
National Grid Indus BVspolkaskarżący
Inspecteur van de Belastingdienst Rijnmond/kantoor Rotterdamorgan_krajowypozwany
Rząd niderlandzkiinneinterwenient
Rząd duńskiinneinterwenient
Rząd niemieckiinneinterwenient
Rząd hiszpańskiinneinterwenient
Rząd francuskiinneinterwenient
Rząd włoskiinneinterwenient
Rząd portugalskiinneinterwenient
Rząd fińskiinneinterwenient
Rząd szwedzkiinneinterwenient
Rząd Zjednoczonego Królestwainneinterwenient
Komisja Europejskainstytucja_ueinterwenient

Przepisy (6)

Główne

TFUE art. 49

Traktat o Funkcjonowaniu Unii Europejskiej

Zakaz ograniczeń swobody przedsiębiorczości, w tym tych, które zniechęcają do wykonywania tej swobody.

TFUE art. 54

Traktat o Funkcjonowaniu Unii Europejskiej

Traktowanie spółek utworzonych zgodnie z prawem państwa członkowskiego jak obywateli tego państwa na potrzeby stosowania przepisów o swobodzie przedsiębiorczości.

Pomocnicze

Wet IB art. 16

Wet op de inkomstenbelasting 1964

Zasada opodatkowania niezrealizowanych zysków w momencie zaprzestania podlegania opodatkowaniu w Niderlandach.

Wet VPB art. 8

Wet op de vennootschapsbelasting 1969

Stosowanie art. 16 Wet IB do podatku dochodowego od osób prawnych.

Wet VPB art. 2 § ust. 4

Wet op de vennootschapsbelasting 1969

Spółka utworzona na podstawie prawa niderlandzkiego jest uważana za mającą siedzibę w Niderlandach.

Dyrektywa Rady 2008/55/WE art. 4 § ust. 1

Wzajemna pomoc przy odzyskiwaniu wierzytelności podatkowych między państwami członkowskimi.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Natychmiastowy pobór podatku od niezrealizowanych zysków w momencie przeniesienia siedziby stanowi nieproporcjonalne ograniczenie swobody przedsiębiorczości. Spółka może powołać się na art. 49 TFUE, aby zakwestionować opodatkowanie nałożone przez państwo pochodzenia, jeśli jej status prawny nie jest naruszony.

Odrzucone argumenty

Opodatkowanie niezrealizowanych zysków w momencie przeniesienia siedziby jest uzasadnione koniecznością zachowania kompetencji podatkowych państwa pochodzenia. Ryzyko oszustw podatkowych uzasadnia natychmiastowy pobór podatku.

Godne uwagi sformułowania

Państwo członkowskie posiada istotnie prawo określenia zarówno kryterium powiązania wymaganego od spółki, by mogła ona zostać uznana za spółkę utworzoną zgodnie z jego prawem krajowym i w związku z tym mogącą cieszyć się swobodą przedsiębiorczości, jak również kryterium wymaganego do utrzymania tego statusu w przyszłości. Tymczasem przepisy krajowe, na mocy których przeniesienie siedziby faktycznego zarządu spółki krajowej do innego państwa członkowskiego powoduje natychmiastowe opodatkowanie niezrealizowanych zysków związanych z przeniesionymi składnikami majątkowymi [...] stanowią różnicę w traktowaniu w zakresie opodatkowania zysków co może zniechęcić spółkę prawa krajowego do dokonania przeniesienia siedziby do innego państwa członkowskiego. Środek taki służy bowiem zapobieganiu sytuacjom, które mogłyby zagrażać prawu państwa członkowskiego pochodzenia do wykonywania przysługującej mu kompetencji podatkowej w związku z działalnością prowadzoną na jego terytorium, a zatem może być uzasadniony względami związanymi z zachowaniem rozdziału kompetencji podatkowych między państwami członkowskimi i jest odpowiedni do zagwarantowania rozdziału kompetencji podatkowych między danymi państwami członkowskimi. Jednakże przeniesienie siedziby faktycznego zarządu spółki z jednego państwa członkowskiego do innego nie oznacza, że państwo członkowskie pochodzenia winno zrzec się swego prawa do opodatkowania zysków powstałych w ramach jego kompetencji podatkowej przed rzeczonym przeniesieniem.

Skład orzekający

A. Tizzano

prezes

J.N. Cunha Rodrigues

prezes_izby

K. Lenaerts

sprawozdawca

A. Prechal

prezes_izby

R. Silva de Lapuerta

sędzia

K. Schiemann

sędzia

E. Levits

sędzia

A. Ó Caoimh

sędzia

L. Bay Larsen

sędzia

T. von Danwitz

sędzia

M. Berger

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ustalenie zasad dopuszczalności opodatkowania niezrealizowanych zysków przy przenoszeniu siedziby spółki między państwami członkowskimi oraz ograniczeń związanych z natychmiastowym poborem podatku."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji przeniesienia siedziby faktycznego zarządu i opodatkowania niezrealizowanych zysków. Interpretacja przepisów podatkowych państw członkowskich może się różnić.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia swobody przedsiębiorczości i jej konfliktu z prawem państw członkowskich do opodatkowania, co ma bezpośrednie przełożenie na praktykę biznesową i prawną w UE.

Czy przeniesienie siedziby firmy za granicę oznacza natychmiastowy podatek od „papierowych” zysków? TSUE wyjaśnia.

Sektor

finanse

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI