C-370/13

Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej2014-06-19
cjeuprawo_ue_ogolneobywatelstwo UE, niedyskryminacjaŚredniatrybunal
obywatelstwo UEniedyskryminacjarekompensatanieruchomościspadkobiercyprawo krajoweTSUETFUE

Podsumowanie

Trybunał Sprawiedliwości uznał się za oczywiście niewłaściwy do rozpoznania wniosku o interpretację art. 18 TFUE dotyczącego prawa do rekompensaty za utratę nieruchomości, gdyż sprawa nie wykazywała wystarczającego związku z prawem Unii.

Sprawa dotyczyła wniosku o interpretację art. 18 TFUE w związku z polskim prawem przyznającym rekompensatę za utratę nieruchomości pozostawionych poza granicami Polski po II wojnie światowej. Sąd krajowy pytał, czy wyłączenie spadkobiercy nieposiadającego obywatelstwa polskiego z prawa do rekompensaty jest zgodne z zasadą niedyskryminacji. Trybunał uznał się za niewłaściwy, stwierdzając, że sytuacja ta nie ma związku z prawem Unii, w szczególności ze swobodą przemieszczania się, ponieważ wnioskodawca nigdy nie skorzystał z tego prawa i nie zamieszkiwał w Polsce.

Wniosek o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym dotyczył wykładni art. 18 TFUE w kontekście polskiej ustawy z 2005 r. o rekompensacie za utratę nieruchomości pozostawionych poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej. Sprawa wywodziła się ze sporu między spadkobiercami Julii Teisseyre, którzy ubiegali się o rekompensatę za nieruchomość we Lwowie. Jeden ze spadkobierców, Jan Teisseyre, posiadający obywatelstwo fińskie i nigdy nie mieszkający w Polsce, został wyłączony z prawa do rekompensaty z powodu braku obywatelstwa polskiego. Naczelny Sąd Administracyjny powziął wątpliwości co do zgodności tego wymogu z art. 18 TFUE, sugerując, że obywatelstwo Unii powinno być rozumiane szeroko i że wyłączenie może ograniczać swobodę przemieszczania się. Trybunał Sprawiedliwości, po analizie przedstawionych okoliczności, uznał się za oczywiście niewłaściwy do rozpoznania sprawy. Stwierdził, że prawo do rekompensaty należy do kompetencji państwa członkowskiego i że sytuacja Jana Teisseyre'a nie wykazywała żadnego związku z prawem Unii, w szczególności z prawem do swobodnego przemieszczania się (art. 21 TFUE), ponieważ nigdy nie skorzystał on z tego prawa i nie zamieszkiwał w Polsce. Trybunał odwołał się do swojego orzecznictwa, zgodnie z którym status obywatela Unii nie rozszerza zakresu stosowania traktatu na sytuacje krajowe niepozostające w żadnym związku z prawem Unii. W związku z tym postanowiono o braku właściwości Trybunału do udzielenia odpowiedzi na pytanie prejudycjalne.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Trybunał Sprawiedliwości jest oczywiście niewłaściwy do udzielenia odpowiedzi na to pytanie, ponieważ sytuacja ta nie pozostaje w żadnym związku z prawem Unii.

Uzasadnienie

Trybunał stwierdził, że prawo do rekompensaty należy do kompetencji państwa członkowskiego. Sytuacja wnioskodawcy, który jest obywatelem UE, ale nigdy nie skorzystał z prawa do swobodnego przemieszczania się i nie zamieszkiwał w Polsce, nie ma związku z prawem Unii, w szczególności z zakazem dyskryminacji w ramach stosowania traktatów. Status obywatela UE nie rozszerza zakresu stosowania traktatu na sytuacje krajowe niepozostające w związku z prawem UE.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

inne

Strona wygrywająca

brak rozstrzygnięcia merytorycznego

Strony

NazwaTypRola
Henryk Teisseyreosoba_fizycznaskarżący
Jan Teisseyreosoba_fizycznaskarżący
Minister Skarbu Państwaorgan_krajowypozwany
Rząd polskipanstwo_czlonkowskieinterwenient
Komisja Europejskainstytucja_ueinterwenient

Przepisy (6)

Główne

TFUE art. 18

Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej

Zakazuje wszelkiej dyskryminacji ze względu na przynależność państwową w zakresie zastosowania traktatów.

ustawa z 2005 r. art. 1 § 1

Ustawa o realizacji prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia nieruchomości poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej

Określa zasady realizacji prawa do rekompensaty za nieruchomości pozostawione poza granicami RP w wyniku wypędzenia lub opuszczenia w związku z wojną 1939 r.

ustawa z 2005 r. art. 2 § 2

Ustawa o realizacji prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia nieruchomości poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej

Stanowi wymóg posiadania obywatelstwa polskiego dla prawa do rekompensaty.

ustawa z 2005 r. art. 3 § 2

Ustawa o realizacji prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia nieruchomości poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej

Określa prawo do rekompensaty dla spadkobierców, pod warunkiem spełnienia wymogu obywatelstwa polskiego.

Pomocnicze

TFUE art. 20

Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej

Przyznaje każdej osobie posiadającej obywatelstwo państwa członkowskiego status obywatela Unii.

TFUE art. 21

Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej

Gwarantuje swobodę przemieszczania się i przebywania na terytorium państw członkowskich.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Brak związku sprawy z prawem Unii Europejskiej. Sytuacja krajowa niepozostająca w żadnym związku z prawem Unii. Wnioskodawca nigdy nie skorzystał z prawa do swobodnego przemieszczania się.

Odrzucone argumenty

Szeroka interpretacja obywatelstwa Unii jako podstawy do stosowania art. 18 TFUE. Możliwość ograniczenia swobody przemieszczania się obywateli UE. Analogia do wyroku Tas-Hagen i Tas (C-192/05).

Godne uwagi sformułowania

Oczywisty brak właściwości Trybunału Celem obywatelstwa Unii Europejskiej [...] nie jest jednak rozszerzenie przedmiotowego zakresu stosowania traktatu także na sytuacje krajowe, które nie pozostają w żadnym związku z prawem Unii Czysto hipotetyczna perspektywa skorzystania ze wspomnianego prawa do przemieszczania się nie tworzy wystarczającego związku z prawem Unii

Skład orzekający

A. Borg Barthet

prezes_izby

E. Levits

sprawozdawca

M. Berger

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Uzasadnienie, kiedy sprawa krajowa nie podlega jurysdykcji Trybunału Sprawiedliwości UE z powodu braku związku z prawem Unii, mimo powołania się na przepisy UE."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji braku związku z prawem UE, a nie samej interpretacji przepisów krajowych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 4/10

Sprawa ilustruje ważną zasadę jurysdykcji TSUE i granice stosowania prawa UE w sprawach krajowych, co jest istotne dla prawników, ale mniej dla szerokiej publiczności.

Kiedy polskie prawo rekompensat za straty wojenne nie ma nic wspólnego z Unią Europejską? TSUE wyjaśnia granice swojej jurysdykcji.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI