C-365/21
Podsumowanie
Trybunał orzekł, że wyjątek od zasady ne bis in idem przewidziany w Konwencji Wykonawczej do Układu z Schengen, dotyczący przestępstw przeciwko bezpieczeństwu państwa, jest zgodny z Kartą Praw Podstawowych UE, ale jego zastosowanie wymaga, aby ściganie miało na celu ochronę tych podstawowych interesów.
Sprawa dotyczyła możliwości ponownego ścigania osoby skazanej w Austrii za oszustwa, w związku z podejrzeniem utworzenia organizacji przestępczej w Niemczech. Kluczowe było ustalenie, czy wyjątek od zasady ne bis in idem, przewidziany w art. 55 KWUS dla przestępstw przeciwko bezpieczeństwu państwa, może być zastosowany, gdy organizacja zajmuje się wyłącznie przestępstwami przeciwko mieniu. Trybunał uznał, że zasada ne bis in idem jest zgodna z prawem UE, ale wyjątek może być stosowany, jeśli ściganie faktycznie służy ochronie podstawowych interesów państwa, a nie tylko ściganiu przestępstw przeciwko mieniu.
Wniosek o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym dotyczył ważności i wykładni przepisów Konwencji Wykonawczej do Układu z Schengen (KWUS) oraz Karty Praw Podstawowych Unii Europejskiej w kontekście zasady ne bis in idem. Sprawa dotyczyła obywatela Izraela, MR, skazanego w Austrii za oszustwa i pranie pieniędzy, który był następnie ścigany w Niemczech za utworzenie organizacji przestępczej. Niemcy skorzystały z wyjątku przewidzianego w art. 55 ust. 1 lit. b) KWUS, który pozwala na niestosowanie zasady ne bis in idem, gdy czyny objęte zagranicznym wyrokiem stanowią przestępstwo przeciwko bezpieczeństwu lub innym podstawowym interesom państwa. Sąd odsyłający pytał, czy ten wyjątek jest zgodny z Kartą Praw Podstawowych oraz jak należy go interpretować, zwłaszcza gdy organizacja przestępcza zajmuje się wyłącznie przestępstwami przeciwko mieniu. Trybunał orzekł, że art. 55 ust. 1 lit. b) KWUS jest ważny w świetle Karty, ponieważ ograniczenie zasady ne bis in idem jest przewidziane ustawą, szanuje istotę prawa, służy celowi interesu ogólnego i jest proporcjonalne. Jednakże, aby wyjątek mógł być zastosowany, ściganie musi faktycznie służyć ochronie bezpieczeństwa lub innych podstawowych interesów państwa członkowskiego, a nie tylko ściganiu przestępstw przeciwko mieniu. Sąd odsyłający musi ocenić, czy w konkretnym przypadku działania organizacji przestępczej faktycznie naruszyły te podstawowe interesy Niemiec.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Tak, art. 55 ust. 1 lit. b) KWUS jest zgodny z art. 50 Karty Praw Podstawowych UE, ponieważ ograniczenie zasady ne bis in idem jest przewidziane ustawą, szanuje istotę prawa, służy celowi interesu ogólnego i jest proporcjonalne.
Uzasadnienie
Trybunał uznał, że wyjątek od zasady ne bis in idem, przewidziany w KWUS dla przestępstw zagrażających bezpieczeństwu państwa, jest uzasadniony. Ograniczenie to jest przewidziane ustawą, szanuje istotę prawa podstawowego, służy nadrzędnemu interesowi państwa (ochrona jego podstawowych funkcji i interesów) i jest proporcjonalne, ponieważ pozwala na ściganie czynów szczególnie poważnie dotykających państwo, a jednocześnie uwzględnia kary już odbyte i przewiduje wskazanie kategorii przestępstw.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
odpowiedz_na_pytanie
Strona wygrywająca
udzielono odpowiedzi na pytanie
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| MR | osoba_fizyczna | strona_w_postępowaniu_głównym |
| Generalstaatsanwaltschaft Bamberg | inne | inne |
| Rząd niemiecki | inne | inne |
| Rząd francuski | inne | inne |
| Rząd austriacki | inne | inne |
| Komisja Europejska | instytucja_ue | inne |
Przepisy (11)
Główne
KWUS art. 54
Konwencja wykonawcza do Układu z Schengen
Zakazuje ponownego ścigania za ten sam czyn po wydaniu prawomocnego wyroku.
KWUS art. 55 § 1 lit. b)
Konwencja wykonawcza do Układu z Schengen
Pozwala państwu członkowskiemu na złożenie deklaracji o niestosowaniu art. 54, jeśli czyny stanowią przestępstwo przeciwko bezpieczeństwu narodowemu lub innym równoważnym podstawowym interesom tego państwa.
Karta art. 50
Karta praw podstawowych Unii Europejskiej
Gwarantuje zasadę ne bis in idem.
Karta art. 52 § 1
Karta praw podstawowych Unii Europejskiej
Określa warunki ograniczania praw i wolności (ustawa, istota prawa, proporcjonalność, cel interesu ogólnego).
StGB art. 129
Strafgesetzbuch
Niemieckie przepisy dotyczące tworzenia organizacji przestępczych.
Pomocnicze
KWUS art. 55 § 2
Konwencja wykonawcza do Układu z Schengen
Państwo składające deklarację musi wskazać kategorie przestępstw, do których wyjątek ma zastosowanie.
KWUS art. 56
Konwencja wykonawcza do Układu z Schengen
Określa zaliczanie okresu pozbawienia wolności i kar niebędących karami pozbawienia wolności odbytych w innym państwie.
Decyzja ramowa 2008/841/WSiSW art. 2
Decyzja ramowa Rady 2008/841/WSiSW w sprawie zwalczania przestępczości zorganizowanej
Definiuje przestępstwa związane z udziałem w organizacji przestępczej.
Decyzja ramowa 2008/841/WSiSW art. 3
Decyzja ramowa Rady 2008/841/WSiSW w sprawie zwalczania przestępczości zorganizowanej
Określa sankcje za przestępstwa związane z organizacją przestępczą.
StGB art. 129a
Strafgesetzbuch
StGB art. 129b
Strafgesetzbuch
Argumenty
Skuteczne argumenty
Wyjątek od zasady ne bis in idem przewidziany w art. 55 ust. 1 lit. b) KWUS jest zgodny z Kartą Praw Podstawowych UE, ponieważ służy ochronie bezpieczeństwa państwa, jest proporcjonalny i szanuje istotę prawa. Deklaracja Niemiec o niestosowaniu art. 54 KWUS dla przestępstw z § 129 StGB może być stosowana, jeśli ściganie faktycznie ma na celu ochronę podstawowych interesów państwa, a nie tylko ściganie przestępstw przeciwko mieniu.
Odrzucone argumenty
Zasada ne bis in idem powinna mieć bezwzględne zastosowanie, nawet w przypadku przestępstw przeciwko bezpieczeństwu państwa. Organizacja przestępcza zajmująca się wyłącznie przestępstwami przeciwko mieniu nie może być objęta wyjątkiem od zasady ne bis in idem.
Godne uwagi sformułowania
zasada ne bis in idem stanowi podstawową zasadę prawa Unii tożsamość zdarzenia, rozumiane jako istnienie całości, na którą składają się nierozdzielnie ze sobą związane konkretne okoliczności ograniczenie zasady ne bis in idem musi być przewidziane ustawą i szanować istotę tych praw i wolności ograniczenia mogą zostać wprowadzone wyłącznie wtedy, gdy są konieczne i rzeczywiście odpowiadają celom interesu ogólnego przestępstwa przeciwko bezpieczeństwu narodowemu lub innym równoważnym podstawowym interesom państwa członkowskiego nie każda organizacja przestępcza jako taka z konieczności narusza bezpieczeństwo lub inne równoważne podstawowe interesy danego państwa członkowskiego
Skład orzekający
E. Regan
prezes_izby
L.S. Rossi
sędzia
D. Gratsias
sędzia
M. Ilešič
sędzia
I. Jarukaitis
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "interpretacja zasady ne bis in idem w kontekście bezpieczeństwa państwa i przestępczości zorganizowanej, zgodność przepisów Schengen z Kartą Praw Podstawowych."
Ograniczenia: Konkretna ocena, czy dane przestępstwo przeciwko mieniu narusza bezpieczeństwo państwa, pozostaje w gestii sądów krajowych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy fundamentalnej zasady ne bis in idem i jej ograniczeń w kontekście bezpieczeństwa państwa i przestępczości zorganizowanej, co jest istotne dla prawników karnistów i specjalistów od prawa UE.
“Czy zasada 'nie dwa razy za to samo' chroni przestępców zagrażających bezpieczeństwu państwa?”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI