C-364/19
Podsumowanie
Trybunał Sprawiedliwości UE orzekł, że w przypadku sporów o nieuczciwe warunki umowne odzwierciedlające przepisy prawa krajowego o charakterze dyspozytywnym, sąd krajowy musi najpierw zbadać wyłączenie z zakresu stosowania dyrektywy o nieuczciwych warunkach umownych, a dopiero potem ewentualnie ocenić warunek pod kątem przejrzystości.
Sprawa dotyczyła wykładni dyrektywy 93/13 w kontekście umowy kredytu denominowanego w walucie obcej, gdzie warunek spłaty w tej walucie odzwierciedlał rumuński przepis o "zasadzie nominalizmu pieniężnego". Sąd krajowy pytał, czy najpierw badać wyłączenie z zakresu dyrektywy (art. 1 ust. 2) czy wyjątek od oceny nieuczciwego charakteru (art. 4 ust. 2). Trybunał stwierdził, że należy priorytetowo zbadać wyłączenie z zakresu stosowania dyrektywy, zanim przejdzie się do oceny warunku pod kątem przejrzystości.
Wniosek o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym złożony przez rumuński Tribunalul Galați dotyczył wykładni art. 1 ust. 2 i art. 4 ust. 2 dyrektywy 93/13/EWG w sprawie nieuczciwych warunków w umowach konsumenckich. Sprawa dotyczyła umowy kredytu hipotecznego denominowanego we frankach szwajcarskich, gdzie warunek spłaty w tej walucie odzwierciedlał rumuński art. 1578 Kodeksu cywilnego, ustanawiający "zasadę nominalizmu pieniężnego". Sąd krajowy miał wątpliwości, czy w przypadku takiego warunku, który odzwierciedla przepis prawa krajowego o charakterze dyspozytywnym, należy najpierw zbadać, czy warunek ten podlega wyłączeniu z zakresu stosowania dyrektywy (art. 1 ust. 2), czy też ocenić go pod kątem przejrzystości i ewentualnego nieuczciwego charakteru (art. 4 ust. 2). Trybunał Sprawiedliwości UE, stosując art. 99 swojego regulaminu postępowania, orzekł, że sąd krajowy jest zobowiązany zbadać w pierwszej kolejności wpływ wyłączenia z zakresu stosowania dyrektywy przewidzianego w art. 1 ust. 2, a dopiero następnie, jeśli warunek nie podlega wyłączeniu, badać jego nieuczciwy charakter w świetle art. 4 ust. 2. Trybunał podkreślił, że ocena zakresu stosowania dyrektywy musi poprzedzać ocenę jej treści. W tym konkretnym przypadku, jeśli sąd krajowy uzna, że przepis rumuński jest dyspozytywny, warunek odzwierciedlający ten przepis jest wyłączony z zakresu stosowania dyrektywy, niezależnie od tego, czy został indywidualnie negocjowany, czy też czy przedsiębiorca wypełnił obowiązek informacyjny.
Potrzebujesz głębszej analizy? Agent AI przeanalizuje tę sprawę na tle orzecznictwa i odpowiedniego stanu prawnego.
SprawdźZagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Sąd krajowy jest zobowiązany zbadać w pierwszej kolejności wpływ wyłączenia z zakresu stosowania dyrektywy przewidzianego w art. 1 ust. 2, a nie wpływ wyjątku od oceny nieuczciwego charakteru warunków umownych przewidzianego w art. 4 ust. 2.
Uzasadnienie
Ocena zakresu stosowania dyrektywy musi poprzedzać ocenę jej treści. Struktura dyrektywy 93/13 jasno wskazuje, że najpierw należy ustalić, czy warunek podlega jej przepisom, w tym wyłączeniom, zanim przejdzie się do oceny jego nieuczciwego charakteru.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
odpowiedz_na_pytanie
Strona wygrywająca
udzielono odpowiedzi na pytanie
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| XU | osoba_fizyczna | skarżący |
| YV | osoba_fizyczna | skarżący |
| ZW | osoba_fizyczna | skarżący |
| AU | osoba_fizyczna | skarżący |
| BZ | osoba_fizyczna | skarżący |
| CA | osoba_fizyczna | skarżący |
| DB | osoba_fizyczna | skarżący |
| EC | osoba_fizyczna | skarżący |
| SC Credit Europe Ipotecar IFN SA | spolka | pozwany |
| Credit Europe Bank NV | spolka | pozwany |
| Rząd rumuński | inne | interwenient |
| Komisja Europejska | instytucja_ue | interwenient |
Przepisy (4)
Główne
Dyrektywa 93/13/EWG art. 1 § ust. 2
Dyrektywa Rady 93/13/EWG z dnia 5 kwietnia 1993 r. w sprawie nieuczciwych warunków w umowach konsumenckich
Wyłącza z zakresu stosowania dyrektywy warunki umowy odzwierciedlające obowiązujące przepisy ustawowe lub wykonawcze oraz postanowienia lub zasady konwencji międzynarodowych, w tym przepisy o charakterze dyspozytywnym.
Cod Civil art. 1578
Kodeks cywilny (Rumunia)
Ustanawia "zasadę nominalizmu pieniężnego", zgodnie z którą zobowiązanie jest ograniczone do kwoty cyfrowej określonej w umowie, a dłużnik zwraca pożyczoną kwotę w walucie obowiązującej w momencie płatności. Jest to przepis o charakterze dyspozytywnym.
Pomocnicze
Dyrektywa 93/13/EWG art. 4 § ust. 2
Dyrektywa Rady 93/13/EWG z dnia 5 kwietnia 1993 r. w sprawie nieuczciwych warunków w umowach konsumenckich
Stanowi wyjątek od oceny nieuczciwego charakteru warunków, pod warunkiem że zostały wyrażone prostym i zrozumiałym językiem. Nie ma zastosowania, jeśli warunek podlega wyłączeniu z zakresu stosowania dyrektywy na podstawie art. 1 ust. 2.
TFUE art. 267
Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej
Podstawa prawna dla odesłań prejudycjalnych.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Kolejność badania: najpierw wyłączenie z zakresu stosowania dyrektywy (art. 1 ust. 2), potem ocena nieuczciwego charakteru (art. 4 ust. 2). Warunek odzwierciedlający przepis prawa krajowego o charakterze dyspozytywnym jest wyłączony z zakresu stosowania dyrektywy 93/13. Wyłączenie z art. 1 ust. 2 ma pierwszeństwo przed analizą na podstawie art. 4 ust. 2.
Godne uwagi sformułowania
sąd rozpoznający spór taki jak w postępowaniu głównym powinien przyznać pierwszeństwo analizie opartej na wyłączeniu z zakresu stosowania dyrektywy 93/13, które przewidziano w art. 1 ust. 2 tej dyrektywy, względem analizy opartej na wyjątku od kontroli nieuczciwych warunków umownych, który przewidziano w art. 4 ust. 2 tej dyrektywy. każdy instrument prawa Unii ma zastosowanie do danej sytuacji jedynie w zakresie, w jakim jest ona objęta zakresem stosowania tego instrumentu. z samej struktury dyrektywy 93/13 jasno wynika, że ewentualna ocena nieuczciwego charakteru warunku w świetle jej przepisów, a w szczególności jej art. 4, wymaga uprzedniego ustalenia, czy dany warunek umowny jest objęty zakresem stosowania tej dyrektywy, w szczególności w świetle wyłączenia z tego zakresu ustanowionego w art. 1 ust. 2 wspomnianej dyrektywy.
Skład orzekający
L. Bay Larsen
prezes izby
C. Toader
sędzia
N. Jääskinen
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ustalenie priorytetu badania wyłączenia z zakresu stosowania dyrektywy 93/13 nad oceną nieuczciwego charakteru warunku, gdy warunek ten odzwierciedla przepis krajowy o charakterze dyspozytywnym."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy warunek umowny odzwierciedla przepis prawa krajowego o charakterze dyspozytywnym. Konieczna jest ocena charakteru dyspozytywnego przepisu krajowego przez sąd krajowy.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Wyjaśnia kluczową kwestię proceduralną w interpretacji prawa UE dotyczącego ochrony konsumentów, co jest istotne dla praktyków prawnych. Pokazuje, jak sądy muszą podchodzić do stosowania dyrektyw.
“Kredyt walutowy a nieuczciwe warunki: TSUE wyjaśnia, co sąd musi zbadać najpierw!”
Masz pytanie dotyczące tej sprawy?
Zapytaj AI Research — przeanalizuje to orzeczenie w kontekście ponad 1,4 mln innych spraw i aktualnych przepisów.
Powiązane tematy
Nie znalazłeś odpowiedzi?
Zadaj pytanie naszemu agentowi AI — przeszuka orzecznictwo i przepisy za Ciebie.
Rozpocznij analizę