C-357/24

Trybunał Sprawiedliwości2026-03-26
cjeuprawo_ue_ogolnekoordynacja systemów zabezpieczenia społecznegoWysokatrybunal
zabezpieczenie społecznekoordynacjarozporządzenie 883/2004pracodawcaświadczenia chorobowewypadekubezpieczeniesubrogacjaprawo międzynarodowe prywatneTSUE

Podsumowanie

Trybunał Sprawiedliwości UE orzekł, że pracodawca wypłacający świadczenia chorobowe pracownikowi poszkodowanemu w wypadku w innym kraju UE może dochodzić zwrotu tych świadczeń od sprawcy szkody lub jego ubezpieczyciela, ale tylko jeśli prawo kraju, w którym doszło do wypadku, przewiduje taką możliwość.

Sprawa dotyczyła pracodawcy z Niemiec (Freistaat Bayern), który wypłacił pracownikowi świadczenia z tytułu czasowej niezdolności do pracy po wypadku drogowym w Chorwacji. Pracodawca chciał odzyskać te środki od chorwackiego ubezpieczyciela sprawcy wypadku (Euroherc). Kluczowe pytania dotyczyły tego, czy pracodawca jest 'instytucją właściwą' w rozumieniu rozporządzenia 883/2004, czy świadczenia chorobowe obejmują utrzymanie wynagrodzenia, oraz czy pracodawca może dochodzić zwrotu tych świadczeń od osoby trzeciej. Trybunał stwierdził, że pracodawca może być uznany za instytucję właściwą, a świadczenia te wchodzą w zakres 'świadczeń z tytułu choroby'. Jednakże, prawo do dochodzenia zwrotu od osoby trzeciej jest ograniczone przez prawo kraju, w którym doszło do szkody.

Wniosek o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym złożony przez Visoki trgovački sud (apelacyjny sąd gospodarczy, Chorwacja) dotyczył wykładni rozporządzenia (WE) nr 883/2004 w sprawie koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego. Sprawa dotyczyła sporu między Freistaat Bayern (Niemcy) a Euroherc osiguranje d.d. (Chorwacja) o zwrot świadczeń płacowych wypłaconych przez niemiecki kraj związkowy jego pracownikowi X, który uległ wypadkowi drogowemu w Chorwacji. Pracodawca, Freistaat Bayern, wypłacił pracownikowi świadczenia z tytułu czasowej niezdolności do pracy i domagał się ich zwrotu od chorwackiego ubezpieczyciela sprawcy wypadku, powołując się na niemieckie prawo i art. 85 ust. 1 rozporządzenia nr 883/2004, który umożliwia instytucji odpowiedzialnej za świadczenie wstąpienie w prawa poszkodowanego wobec osoby trzeciej. Sąd chorwacki miał wątpliwości, czy pracodawca może być uznany za 'instytucję właściwą', czy świadczenia płacowe z tytułu czasowej niezdolności do pracy wchodzą w zakres 'świadczeń z tytułu choroby', oraz czy pracodawca może dochodzić zwrotu tych świadczeń od osoby trzeciej. Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej orzekł, że pracodawca może być uznany za 'instytucję właściwą' w rozumieniu rozporządzenia, a świadczenia polegające na utrzymaniu wynagrodzenia w przypadku czasowej niezdolności do pracy, nawet jeśli wynikają z wypadku w innym państwie członkowskim (nie będącego wypadkiem przy pracy ani chorobą zawodową), wchodzą w zakres 'świadczeń z tytułu choroby'. Jednakże, kluczowe jest to, że prawo pracodawcy do dochodzenia zwrotu tych świadczeń od osoby trzeciej lub jej ubezpieczyciela jest ograniczone przez prawo państwa członkowskiego, w którym wystąpiła szkoda. Jeśli prawo tego państwa (w tym przypadku Chorwacji) nie przewiduje takiego prawa do zwrotu dla pracodawcy, to pracodawca nie może dochodzić tych świadczeń od osoby trzeciej, nawet jeśli prawo jego własnego państwa (Niemiec) na to zezwala. W analizowanym przypadku, prawo chorwackie nie przyznaje pracodawcy takiego bezpośredniego prawa regresowego wobec sprawcy wypadku lub jego ubezpieczyciela za świadczenia wypłacone do 42. dnia niezdolności do pracy.

Potrzebujesz głębszej analizy? Agent AI przeanalizuje tę sprawę na tle orzecznictwa i odpowiedniego stanu prawnego.

Sprawdź

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Tak, pracodawca może być uznany za 'instytucję właściwą', jeśli jest zobowiązany na podstawie określonego systemu do zapewnienia świadczeń objętych art. 3 ust. 1 rozporządzenia.

Uzasadnienie

Definicja 'instytucji właściwej' w rozporządzeniu nr 883/2004 obejmuje pracodawcę w przypadku systemu dotyczącego jego obowiązków w zakresie świadczeń określonych w art. 3 ust. 1.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odpowiedz_na_pytanie

Strona wygrywająca

udzielono odpowiedzi na pytanie

Strony

NazwaTypRola
Freistaat Bayernorgan_krajowywnoszący odwołanie
Euroherc osiguranje d.d.spolkapozwany
rząd chorwackiorgan_krajowyinterwenient
Komisja Europejskainstytucja_ueinterwenient

Przepisy (12)

Główne

Rozporządzenie nr 883/2004 art. 1 § lit. q) ppkt (iv)

Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 883/2004

Pojęcie 'instytucji właściwej' może obejmować pracodawcę zobowiązanego do zapewnienia świadczeń objętych art. 3 ust. 1.

Rozporządzenie nr 883/2004 art. 3 § ust. 1 lit. a)

Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 883/2004

Pojęcie 'świadczeń z tytułu choroby' może obejmować świadczenia polegające na utrzymaniu wynagrodzenia z tytułu czasowej niezdolności do pracy.

Rozporządzenie nr 883/2004 art. 85 § ust. 1

Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 883/2004

Instytucja odpowiedzialna za świadczenie jest uprawniona do żądania zwrotu świadczeń od osoby trzeciej lub jej ubezpieczyciela tylko wtedy, gdy w państwie, w którym wystąpiła szkoda, istnieje podstawa prawna umożliwiająca uzyskanie zwrotu.

Pomocnicze

niemiecka ustawa o utrzymaniu wynagrodzenia art. 6 § ust. 1

Ustawa o wypłacie wynagrodzenia za dni wolne od pracy i w razie choroby (Entgeltfortzahlungsgesetz)

Pracodawca wstępuje w prawa pracownika wobec osoby trzeciej z tytułu utraty zarobków spowodowanej niezdolnością do pracy, jeśli pracodawca nadal wypłacał wynagrodzenie.

Zakon o obveznim osiguranjima u prometu art. 27 § ust. 1 i 2

Ustawa o obowiązkowych ubezpieczeniach komunikacyjnych

Ustawa o ubezpieczeniu zdrowotnym art. 36 § ust. 1 pkt 1

Ustawa o obowiązkowym ubezpieczeniu zdrowotnym

Ustawa o ubezpieczeniu zdrowotnym art. 39 § pkt 1

Ustawa o obowiązkowym ubezpieczeniu zdrowotnym

Ustawa o ubezpieczeniu zdrowotnym art. 40 § pkt 1

Ustawa o obowiązkowym ubezpieczeniu zdrowotnym

Ustawa o ubezpieczeniu zdrowotnym art. 41 § ust. 3

Ustawa o obowiązkowym ubezpieczeniu zdrowotnym

Ustawa o ubezpieczeniu zdrowotnym art. 136 § ust. 1

Ustawa o obowiązkowym ubezpieczeniu zdrowotnym

Ustawa o ubezpieczeniu zdrowotnym art. 140

Ustawa o obowiązkowym ubezpieczeniu zdrowotnym

Ustawa o ubezpieczeniu zdrowotnym art. 142

Ustawa o obowiązkowym ubezpieczeniu zdrowotnym

Argumenty

Skuteczne argumenty

Pracodawca może być uznany za 'instytucję właściwą' w rozumieniu rozporządzenia 883/2004. Świadczenia z tytułu utrzymania wynagrodzenia w przypadku czasowej niezdolności do pracy wchodzą w zakres 'świadczeń z tytułu choroby'. Prawo do dochodzenia zwrotu świadczeń od osoby trzeciej przez pracodawcę jest ograniczone przez prawo państwa, w którym wystąpiła szkoda.

Odrzucone argumenty

Argument Euroherc, że rozporządzenie 883/2004 nie dotyczy odszkodowania za szkodę pośrednią pracodawcy. Argument Euroherc, że tylko instytucje odpowiedzialne za zarządzanie systemami zabezpieczenia społecznego mają status 'instytucji właściwej'.

Godne uwagi sformułowania

subrogacja nie może bowiem skutkować powstaniem po stronie beneficjenta świadczeń dodatkowych uprawnień wobec osoby trzeciej odpowiedzialność osoby trzeciej podlega przepisom materialnym, które powinien zwykle stosować sąd krajowy, przed który wytoczyli powództwo poszkodowany lub jego następcy prawni, to znaczy co do zasady ustawodawstwu państwa członkowskiego, na którego terytorium wystąpiła szkoda

Skład orzekający

M. Condinanzi

prezes izby

N. Jääskinen

sędzia

A. Kornezov

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja art. 85 ust. 1 rozporządzenia 883/2004 w kontekście roszczeń pracodawców o zwrot świadczeń chorobowych od sprawców szkód w innych państwach członkowskich, a także zakres pojęć 'instytucja właściwa' i 'świadczenia z tytułu choroby'."

Ograniczenia: Prawo pracodawcy do dochodzenia zwrotu świadczeń jest ściśle uzależnione od istnienia odpowiedniej podstawy prawnej w prawie państwa, w którym doszło do szkody.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia transgranicznego w zakresie zabezpieczenia społecznego i odpowiedzialności cywilnej, pokazując złożoność koordynacji systemów prawnych w UE. Pokazuje, że nawet jeśli prawo jednego kraju UE pozwala na pewne roszczenie, jego realizacja w innym kraju UE może być niemożliwa z powodu różnic prawnych.

Pracodawca nie odzyska odszkodowania od sprawcy wypadku w UE, jeśli prawo kraju wypadku tego nie przewiduje.

Agent AI dla prawników

Masz pytanie dotyczące tej sprawy?

Zapytaj AI Research — przeanalizuje to orzeczenie w kontekście ponad 1,4 mln innych spraw i aktualnych przepisów.

Wyszukiwanie w 1,4 mln orzeczeń SN, NSA i sądów powszechnych
Dogłębna analiza z powołaniem na źródła
Zadawaj pytania uzupełniające — jak rozmowa z ekspertem

Powiązane tematy

Nie znalazłeś odpowiedzi?

Zadaj pytanie naszemu agentowi AI — przeszuka orzecznictwo i przepisy za Ciebie.

Rozpocznij analizę