Orzeczenie · 2017-03-02

C-354/15

Sąd
Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej
Data
2017-03-02
cjeuwspolpraca_sadowadoręczanie dokumentówWysokatrybunal
doręczenie dokumentówwspółpraca sądowaprawo do obronyrozporządzenie 1393/2007odesłanie prejudycjalneformularz standardowylist poleconyosoba trzecia

Podsumowanie

Wniosek o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym dotyczył wykładni rozporządzenia (WE) nr 1393/2007 dotyczącego doręczania dokumentów sądowych w sprawach cywilnych i handlowych. Sprawa wywodziła się z postępowania między portugalskim bankiem Novo Banco SA a Andrew Marcusem Hendersonem, zamieszkałym w Irlandii. Henderson twierdził, że doręczenie mu dokumentu wszczynającego postępowanie przez portugalski sąd było bezskuteczne, ponieważ nie otrzymał on potwierdzenia odbioru, dokument nie został mu doręczony osobiście, a także brakowało standardowego formularza informującego o prawie do odmowy przyjęcia dokumentu w języku, który rozumie. Trybunał Sprawiedliwości UE, rozpatrując pytania portugalskiego sądu apelacyjnego, orzekł, że brak standardowego formularza informującego o prawie do odmowy przyjęcia dokumentu nie powoduje automatycznej nieważności doręczenia, ale wymaga jego uzupełnienia. Ponadto, doręczenie dokumentu osobie trzeciej może być uznane za skuteczne, pod warunkiem że dokument został przekazany osobie dorosłej zamieszkującej z adresatem (członkowi rodziny lub pracownikowi) i że adresat miał możliwość obrony. W obu przypadkach kluczowe jest zapewnienie, że prawo do obrony zostało poszanowane, a sąd krajowy musi ocenić, czy adresat faktycznie dowiedział się o postępowaniu i miał czas na przygotowanie obrony.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

interpretacja rozporządzenia nr 1393/2007 w zakresie doręczania dokumentów między państwami członkowskimi, zwłaszcza w kontekście prawa do obrony, doręczenia osobie trzeciej i stosowania formularzy.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznych sytuacji związanych z doręczaniem dokumentów drogą pocztową i brakiem wymaganych formalności. Konieczność oceny każdego przypadku indywidualnie pod kątem zapewnienia prawa do obrony.

Zagadnienia prawne (3)

Czy brak standardowego formularza informującego o prawie do odmowy przyjęcia dokumentu, zgodnie z załącznikiem II do rozporządzenia nr 1393/2007, powoduje bezskuteczność doręczenia, nawet jeśli wada ta zostanie podniesiona w terminie?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, brak standardowego formularza nie powoduje automatycznej bezskuteczności doręczenia, ale wymaga naprawienia poprzez przekazanie formularza i poinformowanie o prawie do odmowy przyjęcia dokumentu.

Uzasadnienie

Rozporządzenie nr 1393/2007 wymaga stosowania formularza dla ochrony prawa do obrony. Brak formularza nie może prowadzić do nieważności, gdyż byłoby to sprzeczne z celem rozporządzenia. Wada powinna być naprawiona przez uzupełnienie formularza.

Czy doręczenie dokumentu wszczynającego postępowanie drogą pocztową jest skuteczne, jeśli potwierdzenie odbioru nie zostało zwrócone, a dokument odebrała osoba trzecia?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, doręczenie może być skuteczne, jeśli potwierdzenie odbioru zostało zastąpione dokumentem o równoważnej gwarancji, a dokument został przekazany osobie dorosłej zamieszkującej z adresatem (członkowi rodziny lub pracownikowi), pod warunkiem że prawo do obrony zostało poszanowane.

Uzasadnienie

Rozporządzenie nr 1393/2007 dopuszcza doręczenie listem poleconym za potwierdzeniem odbioru lub przesyłką równoważną. Brak zwrotu potwierdzenia nie dyskwalifikuje doręczenia, jeśli istnieje inny dowód. Doręczenie osobie trzeciej jest dopuszczalne, jeśli osoba ta mieszka z adresatem i jest członkiem rodziny lub pracownikiem, a prawo do obrony jest zapewnione.

Czy stosowanie portugalskich przepisów krajowych, które przewidują bezskuteczność doręczenia z powodu braku formularza lub doręczenia osobie trzeciej, jest zgodne z rozporządzeniem nr 1393/2007?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, przepisy krajowe ustanawiające bezskuteczność doręczenia jako skutek braku formularza lub doręczenia osobie trzeciej, bez zapewnienia możliwości naprawy wady i ochrony prawa do obrony, są niezgodne z rozporządzeniem nr 1393/2007.

Uzasadnienie

Rozporządzenie nr 1393/2007 ma na celu usprawnienie postępowań, ale nie kosztem prawa do obrony. Przepisy krajowe, które automatycznie prowadzą do nieważności z powodu wad formalnych, są sprzeczne z tym celem i wymagają dostosowania do zasad rozporządzenia.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Odpowiedz na pytanie
Strona wygrywająca
pozwany (w kontekście ochrony jego prawa do obrony)

Strony

NazwaTypRola
Andrew Marcus Hendersonosoba_fizycznawnoszący_odwołanie
Novo Banco SAspolkapozwany
Rząd portugalskiinneinterwenient
Rząd hiszpańskiinneinterwenient
Rząd niderlandzkiinneinterwenient
Komisja Europejskainstytucja_ueinterwenient

Przepisy (9)

Główne

Rozporządzenie nr 1393/2007 art. 8 § 1

Rozporządzenie (WE) nr 1393/2007 Parlamentu Europejskiego i Rady

Adresat może odmówić przyjęcia dokumentu, jeśli nie jest sporządzony w zrozumiałym dla niego języku lub nie ma tłumaczenia. Informacja o tym prawie musi być przekazana na standardowym formularzu.

Rozporządzenie nr 1393/2007 art. 14 § 1

Rozporządzenie (WE) nr 1393/2007 Parlamentu Europejskiego i Rady

Doręczanie dokumentów drogą pocztową może odbywać się listem poleconym za potwierdzeniem odbioru lub równoważną przesyłką.

Rozporządzenie nr 1393/2007 art. 19 § 1

Rozporządzenie (WE) nr 1393/2007 Parlamentu Europejskiego i Rady

Orzeczenia nie wydaje się, dopóki nie ustalono, że pozwany miał możliwość obrony, chyba że skorzystano z opcji przewidzianej w art. 19 ust. 2.

Pomocnicze

Rozporządzenie nr 1393/2007 art. 8 § 4

Rozporządzenie (WE) nr 1393/2007 Parlamentu Europejskiego i Rady

Zasady dotyczące odmowy przyjęcia dokumentu (sekcja 1) mają zastosowanie do sposobów doręczania określonych w sekcji 2.

k.p.c. art. 188 § 1 lit. e

Kodeks postępowania cywilnego

Doręczenie jest bezskuteczne, gdy adresat z przyczyn od niego niezależnych nie powziął wiadomości o dokumencie.

k.p.c. art. 191 § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Bezskuteczność doręczenia musi zostać podniesiona w określonym terminie lub przy pierwszym działaniu w postępowaniu.

k.p.c. art. 230 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Doręczenie listem poleconym za potwierdzeniem odbioru uznaje się za dokonane w dniu podpisu na potwierdzeniu, nawet jeśli podpisała je osoba trzecia.

Rozporządzenie nr 44/2001 art. 34 § 2

Rozporządzenie Rady (WE) nr 44/2001

Orzeczenia nie uznaje się, jeśli pozwanemu nie doręczono dokumentu w sposób umożliwiający obronę.

Rozporządzenie nr 805/2004 art. 14 § 1 lit. a

Rozporządzenie (WE) nr 805/2004 Parlamentu Europejskiego i Rady

Doręczenie dokumentu wszczynającego postępowanie może nastąpić osobom mieszkającym z dłużnikiem lub tam zatrudnionym.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Brak standardowego formularza informującego o prawie do odmowy przyjęcia dokumentu nie powinien prowadzić do automatycznej nieważności doręczenia. • Doręczenie osobie trzeciej może być skuteczne, jeśli zapewniono prawo do obrony i osoba ta mieszka z adresatem. • Przepisy krajowe nie mogą być sprzeczne z celem rozporządzenia nr 1393/2007, jakim jest usprawnienie postępowań przy jednoczesnej ochronie prawa do obrony.

Odrzucone argumenty

Argumenty strony pozwanej (A.M. Hendersona) dotyczące bezskuteczności doręczenia z powodu braku potwierdzenia odbioru, doręczenia osobie trzeciej i braku formularza, które zostały odrzucone przez sąd pierwszej instancji i częściowo przez sąd odsyłający, ale stanowiły podstawę pytań prejudycjalnych.

Godne uwagi sformułowania

cele nie mogą zostać osiągnięte kosztem osłabienia w jakikolwiek sposób skutecznego poszanowania prawa do obrony • ochrona prawa do obrony adresata tego dokumentu zgodnie z wymogami rzetelnego procesu • doręczenie drogą pocztową dokumentu wszczynającego postępowanie jest skuteczne, nawet jeśli [...] potwierdzenie odbioru [...] zostało zastąpione innym dokumentem, pod warunkiem że ten inny dokument zapewnia równoważną gwarancję • doręczany dokument nie został przekazany adresatowi osobiście, pod warunkiem że został przekazany osobie dorosłej znajdującej się w pomieszczeniach zamieszkiwanych przez tego adresata

Skład orzekający

M. Berger

prezes izby

E. Levits

sędzia

F. Biltgen

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "interpretacja rozporządzenia nr 1393/2007 w zakresie doręczania dokumentów między państwami członkowskimi, zwłaszcza w kontekście prawa do obrony, doręczenia osobie trzeciej i stosowania formularzy."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznych sytuacji związanych z doręczaniem dokumentów drogą pocztową i brakiem wymaganych formalności. Konieczność oceny każdego przypadku indywidualnie pod kątem zapewnienia prawa do obrony.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy praktycznych aspektów doręczania dokumentów w transgranicznych postępowaniach cywilnych, co jest kluczowe dla prawników praktyków. Wyjaśnia, kiedy formalne uchybienia nie przekreślają ważności postępowania, podkreślając prymat prawa do obrony.

Czy brak potwierdzenia odbioru lub doręczenie sąsiadowi unieważnia pozew? TSUE wyjaśnia granice prawa do obrony w UE.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy