C-35/22
Podsumowanie
Trybunał orzekł, że konsument może zostać obciążony kosztami postępowania, jeśli nie podjął czynności poprzedzającej pozew, nawet jeśli bank uznał roszczenie, ale sąd krajowy może ocenić złą wiarę banku.
Wniosek o wykładnię dotyczył sytuacji, w której konsument dochodził zwrotu kosztów kredytu hipotecznego uznanych za nieuczciwe. Hiszpańskie prawo stanowiło, że konsument nie poniesie kosztów postępowania, jeśli bank uzna roszczenie przed odpowiedzią na pozew, chyba że bank działał w złej wierze. Zła wiara była domniemana, jeśli konsument podjął czynności poprzedzające pozew (np. wezwanie do zapłaty). Trybunał uznał, że takie uregulowanie nie stoi na przeszkodzie prawu UE, pod warunkiem, że sąd krajowy może ocenić złą wiarę banku, biorąc pod uwagę utrwalone orzecznictwo i postawę banku.
Sprawa dotyczyła wykładni art. 6 ust. 1 dyrektywy 93/13/EWG w kontekście hiszpańskich przepisów dotyczących kosztów postępowania sądowego. Konsumenci wnieśli pozew o stwierdzenie nieważności nieuczciwego warunku w umowie kredytu hipotecznego. Bank uznał nieuczciwy charakter warunku, ale konsumenci nie podjęli czynności poprzedzającej pozew, co zgodnie z hiszpańskim art. 395 LEC mogło skutkować obciążeniem ich kosztami postępowania, mimo uznania roszczenia przez bank. Sąd odsyłający pytał, czy takie uregulowanie jest zgodne z prawem UE, w szczególności z zasadą skuteczności i prawem do skutecznej ochrony sądowej. Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej stwierdził, że przepisy krajowe dotyczące kosztów postępowania wchodzą w zakres autonomii proceduralnej państw członkowskich, o ile przestrzegane są zasady równoważności i skuteczności. W tym przypadku, choć konsument powinien podjąć pewne kroki przed pozwem, aby uniknąć kosztów, sąd krajowy ma możliwość oceny złej wiary przedsiębiorcy. Jeśli bank, mimo utrwalonego orzecznictwa stwierdzającego nieuczciwość podobnych warunków, nie podjął inicjatywy w celu ich usunięcia i czekał na pozew, sąd krajowy może uznać jego złą wiarę i obciążyć go kosztami, nawet jeśli konsument nie podjął czynności poprzedzającej pozew. Tym samym, prawo UE nie stoi na przeszkodzie takiemu uregulowaniu, jeśli sądy krajowe mogą zapewnić skuteczną ochronę konsumentów.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie stoi na przeszkodzie, pod warunkiem, że sąd krajowy może ocenić złą wiarę przedsiębiorcy, biorąc pod uwagę utrwalone orzecznictwo i postawę przedsiębiorcy.
Uzasadnienie
Przepisy krajowe dotyczące kosztów postępowania są dopuszczalne, jeśli nie czynią wykonywania praw UE nadmiernie utrudnionym. Choć konsument powinien podjąć pewne kroki, sąd krajowy ma możliwość oceny złej wiary przedsiębiorcy, co pozwala na zapewnienie skutecznej ochrony praw konsumentów.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
odpowiedz_na_pytanie
Strona wygrywająca
udzielono odpowiedzi na pytanie (z zastrzeżeniem dla sądu krajowego)
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| CAJASUR Banco SA | spolka | pozwany |
| JO | osoba_fizyczna | powód |
| IM | osoba_fizyczna | powód |
| rząd hiszpański | panstwo_czlonkowskie | interwenient |
| Komisja Europejska | instytucja_ue | interwenient |
Przepisy (6)
Główne
Dyrektywa 93/13/EWG art. 6 § 1
Dyrektywa Rady 93/13/EWG z dnia 5 kwietnia 1993 r. w sprawie nieuczciwych warunków w umowach konsumenckich
Nie stoi na przeszkodzie uregulowaniu krajowemu, zgodnie z którym w braku podjęcia przez konsumenta czynności poprzedzającej wytoczenie powództwa, konsument ten powinien pokryć własne koszty postępowania, jeżeli sąd krajowy może wziąć pod uwagę istnienie utrwalonego orzecznictwa krajowego stwierdzającego nieuczciwy charakter analogicznych warunków oraz postawę przedsiębiorcy, by stwierdzić jego złą wiarę i stosownie do okoliczności obciążyć go tymi kosztami.
LEC art. 395 § 1
Ustawa 1/2000 – Kodeks postępowania cywilnego (Hiszpania)
Zasady dotyczące obciążenia kosztami postępowania w przypadku uznania roszczenia przed złożeniem odpowiedzi na pozew; domniemanie złej wiary w przypadku braku czynności poprzedzającej wytoczenie powództwa.
Pomocnicze
Dyrektywa 93/13/EWG art. 7 § 1
Dyrektywa Rady 93/13/EWG z dnia 5 kwietnia 1993 r. w sprawie nieuczciwych warunków w umowach konsumenckich
Państwa członkowskie zapewnią stosowne i skuteczne środki mające na celu zapobieganie dalszemu stosowaniu nieuczciwych warunków w umowach zawieranych przez przedsiębiorców z konsumentami.
KPP art. 47
Karta praw podstawowych Unii Europejskiej
Prawo do skutecznego środka prawnego.
Código Civil art. 1303
Kodeks cywilny (Hiszpania)
Skutki stwierdzenia nieważności zobowiązania.
TFUE art. 267
Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej
Podstawa prawna wniosku o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Przepisy krajowe dotyczące kosztów postępowania są dopuszczalne, o ile nie naruszają zasady skuteczności prawa UE. Sąd krajowy ma możliwość oceny złej wiary przedsiębiorcy, co pozwala na zapewnienie skutecznej ochrony praw konsumentów. Zasada skuteczności nie wymaga całkowitego zrekompensowania bierności konsumenta, ale wymaga zbadania, czy nie zniechęca ona do dochodzenia praw.
Odrzucone argumenty
Hiszpańskie przepisy dotyczące kosztów postępowania są sprzeczne z prawem UE, ponieważ obciążają konsumenta kosztami mimo uznania roszczenia przez bank.
Godne uwagi sformułowania
procedury ustanowione w wewnętrznym porządku prawnym tych państw nie mogą być mniej korzystne od procedur dotyczących podobnych sytuacji o charakterze wewnętrznym (zasada równoważności) ani zorganizowane w taki sposób, by czyniły wykonywanie uprawnień przyznanych przez prawo Unii nadmiernie utrudnionym lub praktycznie niemożliwym (zasada skuteczności) podział kosztów postępowania sądowego przed sądami krajowymi wchodzi w zakres autonomii proceduralnej państw członkowskich, pod warunkiem poszanowania zasad równoważności i skuteczności każdy przypadek, w którym nasuwa się pytanie, czy krajowe przepisy proceduralne czynią niemożliwym lub nadmiernie utrudnionym stosowanie prawa Unii, należy rozpatrywać z uwzględnieniem miejsca danego przepisu w całej procedurze, jej cech szczególnych i jej przebiegu przed poszczególnymi sądami krajowymi obowiązek taki powinien ciążyć w równym stopniu na obu umawiających się stronach przepisy proceduralne służące realizacji tego interesu ogólnego nie mogą uniemożliwiać lub nadmiernie utrudniać wykonywania praw, które konsumenci wywodzą z dyrektywy 93/13 nakładając na konsumenta dodatkowe ryzyko finansowe, takie uregulowanie mogłoby stworzyć przeszkodę mogącą zniechęcić wspomnianego konsumenta do wykonywania przysługującego mu prawa do skutecznej kontroli sądowej
Skład orzekający
C. Lycourgos
prezes izby
L. Bay Larsen
wiceprezes Trybunału, pełniący obowiązki sędziego czwartej izby
L. S. Rossi
sędzia
S. Rodin
sprawozdawca
O. Spineanu-Matei
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja zasady skuteczności prawa UE w kontekście krajowych przepisów proceduralnych dotyczących kosztów postępowania w sprawach konsumenckich, zwłaszcza w zakresie nieuczciwych warunków umownych."
Ograniczenia: Dotyczy specyfiki hiszpańskiego prawa proceduralnego (art. 395 LEC) i jego zgodności z prawem UE. Wymaga oceny sądu krajowego w zakresie złej wiary przedsiębiorcy.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy praktycznych aspektów dochodzenia praw przez konsumentów w przypadku nieuczciwych warunków umownych, a konkretnie kwestii kosztów postępowania, co jest istotne dla wielu osób i prawników.
“Czy konsument zawsze wygrywa koszty, gdy bank uzna nieuczciwy warunek? TSUE wyjaśnia, kiedy możesz zapłacić za własny pozew.”
Sektor
finanse
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI