C-346/09

Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej2011-06-22
cjeurolnictwozdrowie zwierząt, bezpieczeństwo żywnościWysokatrybunal
BSEbiałko zwierzęceżywienie zwierzątśrodki ochronneprawo UEzdrowie publicznezdrowie zwierzątzasada proporcjonalnościnagła sytuacja

Podsumowanie

Przepisy krajowe wprowadzające tymczasowy zakaz produkcji i obrotu przetworzonym białkiem zwierzęcym w celu zwalczania BSE nie są sprzeczne z prawem UE, jeśli sytuacja była nagląca i uzasadniona względami zdrowia publicznego i zwierząt, a sąd krajowy zbada proporcjonalność.

Sprawa dotyczyła zgodności tymczasowych przepisów krajowych Niderlandów z prawem UE, które wprowadziły zakaz produkcji i obrotu przetworzonym białkiem zwierzęcym w celu zwalczania gąbczastej encefalopatii bydła (BSE). Zakaz ten wszedł w życie przed wejściem w życie unijnej decyzji 2000/766/WE, która przewidywała podobny zakaz, i dotyczył również mączki rybnej oraz fosforanu dwuwapniowego, które mogły być z niego wyłączone. Trybunał orzekł, że takie krajowe środki są dopuszczalne, jeśli sytuacja była nagląca i uzasadniona ważnymi powodami zdrowotnymi, a sąd krajowy musi zbadać spełnienie tych warunków oraz zasadę proporcjonalności.

Wniosek o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym dotyczył wykładni prawa Unii w przedmiocie stosowania przetworzonego białka zwierzęcego w żywieniu zwierząt, w szczególności dyrektywy 90/425/EWG, decyzji 94/381/WE i decyzji 2000/766/WE. Spór dotyczył zgodności z prawem Unii tymczasowych przepisów krajowych Niderlandów, które wprowadziły zakaz produkcji i obrotu przetworzonym białkiem zwierzęcym w celu żywienia zwierząt gospodarskich, w celu zwalczania gąbczastej encefalopatii bydła (BSE). Zakaz ten wszedł w życie 15 grudnia 2000 r., przed wejściem w życie decyzji Rady 2000/766/WE z dnia 4 grudnia 2000 r., która przewidywała taki zakaz od 1 stycznia 2001 r. Ponadto, tymczasowe przepisy krajowe stosowały zakaz również do mączki rybnej i fosforanu dwuwapniowego, które mogły zostać wyłączone z zakresu zakazu przewidzianego w decyzji 2000/766/WE. Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej orzekł, że przepisy krajowe wprowadzające tymczasowy zakaz produkcji i obrotu przetworzonym białkiem zwierzęcym w celu żywienia zwierząt gospodarskich, w sytuacji naglącej i uzasadnionej ważnymi powodami związanymi ze zdrowiem publicznym oraz zdrowiem zwierząt, nie są sprzeczne z prawem Unii. Podkreślono, że przyjęcie przez Komisję decyzji, która nie ma natychmiastowego zastosowania, nie zakazuje państwu członkowskiemu podjęcia tymczasowych środków zapobiegawczych. Do sądu krajowego należy jednak zbadanie, czy warunek naglącej sytuacji został spełniony oraz czy przestrzegano zasady proporcjonalności.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (4)

Odpowiedź sądu

Krajowe przepisy wprowadzające tymczasowy zakaz produkcji i obrotu przetworzonym białkiem zwierzęcym w celu żywienia zwierząt gospodarskich, w sytuacji naglącej i uzasadnionej ważnymi powodami związanymi ze zdrowiem publicznym oraz zdrowiem zwierząt, nie są sprzeczne z prawem Unii.

Uzasadnienie

Trybunał stwierdził, że art. 10 dyrektywy 90/425/EWG dokonuje całkowitej harmonizacji środków ochronnych. Państwa członkowskie mogą podjąć tymczasowe środki zapobiegawcze, jeśli sytuacja jest nagląca i uzasadniona względami zdrowotnymi, nawet jeśli środki unijne jeszcze nie weszły w życie. Do sądu krajowego należy ocena naglącej sytuacji i zasady proporcjonalności.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odpowiedz_na_pytanie

Strona wygrywająca

skarżący (w zakresie pytania prawnego)

Strony

NazwaTypRola
Staat der Nederlandenorgan_krajowyskarżący
Denkavit Nederland BV i in.spolkapozwany
Rząd niderlandzkiorgan_krajowyinterwenient
Rząd niemieckiorgan_krajowyinterwenient
Rząd szwedzkiorgan_krajowyinterwenient
Komisja Europejskainstytucja_ueinterwenient

Przepisy (7)

Główne

Dyrektywa 90/425/EWG art. 10 § 1

Dyrektywa Rady 90/425/EWG

Artykuł 10 dokonuje całkowitej harmonizacji środków ochronnych przeciwko chorobom mogącym stanowić poważne zagrożenie dla zdrowia zwierząt lub ludzi. Państwa członkowskie mogą podjąć tymczasowe środki zapobiegawcze w nagłych przypadkach, do czasu podjęcia działań przez Komisję.

Pomocnicze

Decyzja 94/381/WE art. 1 § 1

Decyzja Komisji 94/381/WE

Zobowiązywała państwa członkowskie do wprowadzenia zakazu stosowania białka pozyskanego z tkanek ssaków w żywieniu przeżuwaczy.

Decyzja 2000/766/WE art. 2 § 1

Decyzja Rady 2000/766/WE

Zakazywała żywienia przetworzonym białkiem zwierzęcym zwierząt gospodarskich.

Decyzja 2000/766/WE art. 3 § 1

Decyzja Rady 2000/766/WE

Przewidywała zakaz wprowadzania na rynek, handlu, przywozu i wywozu przetworzonego białka zwierzęcego.

Dyrektywa 90/667/EWG art. 13 § 1

Dyrektywa 90/667/EWG

Stosowanie dyrektywy 90/425/EWG do organizacji i monitorowania kontroli oraz środków ochronnych.

Dyrektywa 92/118/EWG art. 7 § 2

Dyrektywa Rady 92/118/EWG

Środki ochronne z art. 10 dyrektywy 90/425/EWG stosuje się do produktów objętych dyrektywą 92/118/EWG.

art. 36 TWE art. 36

Traktat EWG

Umożliwiał państwom członkowskim podejmowanie środków ograniczających handel, jeśli były uzasadnione względami zdrowia publicznego.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Możliwość podjęcia przez państwo członkowskie tymczasowych środków zapobiegawczych w nagłych przypadkach, nawet jeśli środki unijne zostały przyjęte, ale jeszcze nie weszły w życie. Uzasadnienie krajowych środków ochronnych ważnymi powodami związanymi ze zdrowiem publicznym i zdrowiem zwierząt.

Odrzucone argumenty

Sprzeczność krajowych przepisów z prawem UE z uwagi na ich wcześniejsze wejście w życie niż decyzja unijna. Stosowanie zakazu do produktów (mączka rybna, fosforan dwuwapniowy), które mogły być wyłączone z zakresu zakazu unijnego.

Godne uwagi sformułowania

sytuacja w tym państwie członkowskim miała charakter naglący, uzasadniający natychmiastowe przyjęcie takich środków z ważnych powodów związanych ze zdrowiem publicznym oraz zdrowiem zwierząt przyjęcie przez Komisję decyzji, która nie ma natychmiastowego zastosowania, nie może być uznane za takie za zakazujące państwu członkowskiemu podjęcia tymczasowych środków zapobiegawczych

Skład orzekający

J.N. Cunha Rodrigues

prezes izby

A. Arabadjiev

sędzia

A. Rosas

sprawozdawca

U. Lõhmus

sędzia

A. Ó Caoimh

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Uzasadnienie i zakres tymczasowych środków krajowych w dziedzinie zdrowia zwierząt i bezpieczeństwa żywności w kontekście prawa UE, możliwość podjęcia działań przez państwa członkowskie w nagłych przypadkach."

Ograniczenia: Konieczność wykazania naglącej sytuacji i przestrzegania zasady proporcjonalności przez sąd krajowy.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważnej kwestii zdrowia publicznego i zwierząt (BSE) oraz relacji między prawem krajowym a unijnym w sytuacjach kryzysowych. Pokazuje, jak państwa członkowskie mogą reagować na zagrożenia, zanim wejdą w życie przepisy UE.

Czy Niderlandy mogły zakazać białka zwierzęcego w paszach przed unijnym zakazem? TSUE wyjaśnia granice działania państw członkowskich w nagłych przypadkach.

Sektor

rolnictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI