C-345/09

Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej2010-10-14
cjeuprawo_ue_ogolneswobody_przeplywu_osobWysokatrybunal
zabezpieczenie społeczneubezpieczenie zdrowotneemeryturarentaswobodny przepływ osóbprawo UEskładkirezydencinierezydenciTFUE

Podsumowanie

Trybunał orzekł, że przepisy UE dotyczące zabezpieczenia społecznego nie stoją na przeszkodzie pobieraniu składek zdrowotnych od emerytów mieszkających za granicą, o ile nie wprowadzono nieuzasadnionej dyskryminacji między rezydentami a nierezydentami.

Sprawa dotyczyła obywateli Niderlandów mieszkających za granicą, którzy pobierali emerytury z Niderlandów i byli zobowiązani do opłacania składek na ubezpieczenie zdrowotne w Niderlandach, mimo że korzystali ze świadczeń w kraju zamieszkania. Trybunał orzekł, że przepisy UE dotyczące koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego (rozporządzenia 1408/71 i 574/72) oraz traktatowe zasady swobodnego przepływu osób (art. 21 TFUE) nie stoją na przeszkodzie takiemu pobieraniu składek, pod warunkiem że nie dochodzi do nieuzasadnionej dyskryminacji między rezydentami a nierezydentami w zakresie ciągłości ochrony ubezpieczeniowej.

Sprawa C-345/09 dotyczyła wykładni przepisów UE dotyczących zabezpieczenia społecznego (rozporządzenia 1408/71 i 574/72) oraz zasad swobodnego przepływu osób (art. 21 i 45 TFUE) w kontekście sytuacji obywateli Niderlandów mieszkających w innych państwach członkowskich, którzy pobierali emerytury lub renty z Niderlandów. Po wejściu w życie nowego niderlandzkiego systemu ubezpieczeń zdrowotnych (ZVW), osoby te, mimo zamieszkiwania za granicą, były zobowiązane do opłacania składek na ubezpieczenie zdrowotne w Niderlandach, które były potrącane z ich emerytur lub rent. Prawo do świadczeń rzeczowych w razie choroby mieli oni w państwie zamieszkania, na koszt Niderlandów. Skarżący argumentowali, że przepisy te naruszają ich prawa, ponieważ zmuszają ich do płacenia składek, z których nie korzystają bezpośrednio, a także mogą prowadzić do gorszych warunków ubezpieczenia w porównaniu do rezydentów. Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej orzekł, że przepisy rozporządzeń 1408/71 i 574/72 nie stoją na przeszkodzie takiemu uregulowaniu krajowemu, ponieważ system zabezpieczenia społecznego opiera się na zasadzie solidarności, a prawo do świadczeń w państwie zamieszkania na koszt państwa wypłacającego emeryturę/rentę nadal obciąża państwo wypłacające. Trybunał podkreślił, że przepisy te mają charakter bezwzględnie wiążący i nie można z nich zrezygnować poprzez zaniechanie rejestracji. Odnosząc się do art. 21 TFUE (swoboda przemieszczania się i pobytu), Trybunał stwierdził, że nie stoi on na przeszkodzie takiemu uregulowaniu, o ile nie wprowadza ono nieuzasadnionej różnicy traktowania między rezydentami a nierezydentami w zakresie ciągłości ochrony ubezpieczeniowej. Sąd krajowy został zobowiązany do zbadania, czy faktycznie taka dyskryminacja występuje, szczególnie w kontekście umów prywatnego ubezpieczenia zawartych przed wejściem w życie nowego systemu.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (4)

Odpowiedź sądu

Tak, przepisy te nie stoją na przeszkodzie takiemu uregulowaniu, pod warunkiem że nie wprowadza ono nieuzasadnionej różnicy traktowania między rezydentami a nierezydentami.

Uzasadnienie

Przepisy te mają charakter bezwzględnie wiążący i opierają się na zasadzie solidarności. Obowiązek płacenia składek wynika z prawa do świadczeń, nawet jeśli nie są one faktycznie wykorzystywane, a państwo wypłacające emeryturę/rentę ponosi ryzyko związane z tymi świadczeniami.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odpowiedz_na_pytanie

Strona wygrywająca

College voor zorgverzekeringen (państwo niderlandzkie)

Strony

NazwaTypRola
J.A. van Delft i in.osoba_fizycznaskarżący w postępowaniu przed sądem krajowym
College voor zorgverzekeringenorgan_krajowypozwany
Rząd niderlandzkiorgan_krajowyinterwenient
Rząd czeskiorgan_krajowyinterwenient
Rząd francuskiorgan_krajowyinterwenient
Rząd fińskiorgan_krajowyinterwenient
Komisja Europejskainstytucja_ueinterwenient

Przepisy (10)

Główne

Rozp. 1408/71 art. 28

Rozporządzenie Rady (EWG) nr 1408/71

Określa zasady udzielania świadczeń rzeczowych w razie choroby emerytom/rencistom zamieszkującym w państwie innym niż państwo wypłacające świadczenie, na koszt tego ostatniego państwa.

Rozp. 1408/71 art. 28a

Rozporządzenie Rady (EWG) nr 1408/71

Uzupełnia art. 28, określając zasady udzielania świadczeń, gdy prawo do nich istnieje w państwie zamieszkania, ale nie jest uzależnione od warunków ubezpieczenia lub zatrudnienia.

Rozp. 1408/71 art. 33

Rozporządzenie Rady (EWG) nr 1408/71

Reguluje kwestię potrącania składek od emerytur/rent na pokrycie kosztów świadczeń z tytułu choroby, jeśli świadczenia te obciążają instytucję państwa wypłacającego emeryturę/rentę.

Rozp. 574/72 art. 29

Rozporządzenie Rady (EWG) nr 574/72

Określa formalności związane z rejestracją w instytucji miejsca zamieszkania w celu skorzystania ze świadczeń rzeczowych na podstawie art. 28 i 28a Rozp. 1408/71.

TFUE art. 21

Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej

Gwarantuje prawo każdego obywatela Unii do swobodnego przemieszczania się i przebywania na terytorium państw członkowskich.

ZVW art. 69

Zorgverzekeringswet (ZVW)

Niderlandzki przepis krajowy nakładający obowiązek zgłoszenia się do CVZ i uiszczania składek na osoby zamieszkałe za granicą, które są uprawnione do opieki zdrowotnej na podstawie ustawodawstwa niderlandzkiego.

IZVW art. 2.5.2 ust. 2

Invoerings‑ en aanpassingswet Zorgverzekeringswet (IZVW)

Niderlandzki przepis krajowy przewidujący rozwiązanie z mocy prawa umów ubezpieczenia zawartych przez nierezydentów przed wejściem w życie ZVW, w zakresie, w jakim umowy te skutkowały prawami równoważnymi z tymi wynikającymi z nowego systemu.

Pomocnicze

TFUE art. 45

Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej

Dotyczy swobodnego przepływu pracowników.

Rozp. 1408/71 art. 13 ust. 2 lit. f)

Rozporządzenie Rady (EWG) nr 1408/71

Ogólna zasada dotycząca właściwego ustawodawstwa dla osób, które przestały podlegać ustawodawstwu jednego państwa członkowskiego i nie podlegają innemu.

Rozp. 1408/71 art. 17a

Rozporządzenie Rady (EWG) nr 1408/71

Szczególna zasada pozwalająca emerytom/rencistom na wyłączenie się z ustawodawstwa państwa zamieszkania na własny wniosek.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Przepisy rozporządzeń 1408/71 i 574/72 mają charakter bezwzględnie wiążący i nie można z nich zrezygnować. Obowiązek płacenia składek wynika z prawa do świadczeń, nawet jeśli nie są one faktycznie wykorzystywane, w ramach zasady solidarności. Państwo wypłacające emeryturę/rentę ponosi ryzyko związane ze świadczeniami udzielanymi w państwie zamieszkania emeryta/rencisty. Art. 21 TFUE nie stoi na przeszkodzie uregulowaniom krajowym, które nie wprowadzają nieuzasadnionej dyskryminacji między rezydentami a nierezydentami.

Odrzucone argumenty

Przepisy rozporządzeń 1408/71 i 574/72 nie mają charakteru bezwzględnie wiążącego i można z nich zrezygnować poprzez brak rejestracji. Brak rejestracji w państwie zamieszkania zwalnia z obowiązku płacenia składek w państwie wypłacającym emeryturę/rentę. Art. 45 TFUE powinien mieć zastosowanie do emerytów/rencistów mieszkających za granicą. Uregulowanie krajowe wprowadza nieuzasadnioną różnicę traktowania między rezydentami a nierezydentami, naruszając art. 21 TFUE.

Godne uwagi sformułowania

normy kolizyjne zawarte w rozporządzeniu nr 1408/71 [...] mają wobec państw członkowskich charakter bezwzględnie wiążący nie można przyjąć, by osoby objęte systemem zabezpieczenia społecznego [...] mogły zniweczyć ich skutki poprzez posiadanie możliwości podjęcia decyzji o rezygnacji z podlegania im Stosowanie bowiem systemu kolizji ustaw [...] zależy wyłącznie od obiektywnej sytuacji, w jakiej znajduje się zainteresowany pracownik rejestracja w instytucji właściwej państwa członkowskiego miejsca zamieszkania [...] stanowi jedynie formalność administracyjną obowiązek zapłaty składek z powodu istnienia prawa do świadczeń, nawet przy braku rzeczywistego z nich korzystania, jest nierozerwalnie związany z zasadą solidarności

Skład orzekający

J.N. Cunha Rodrigues

prezes izby

A. Arabadjiev

sędzia

A. Rosas

sędzia

U. Lõhmus

sędzia

A. Ó Caoimh

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów UE dotyczących koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego, w szczególności w odniesieniu do emerytów i rencistów mieszkających w innym państwie członkowskim, oraz zastosowanie zasad swobodnego przepływu osób i obywatelstwa UE w kontekście składek na ubezpieczenie zdrowotne."

Ograniczenia: Sprawa dotyczy specyficznej sytuacji emerytów/rencistów i przepisów UE sprzed reformy prawa pracy i zabezpieczenia społecznego. Konieczność zbadania przez sąd krajowy kwestii dyskryminacji.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa porusza złożone kwestie koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego i swobodnego przepływu osób, co jest istotne dla prawników specjalizujących się w prawie UE i prawie pracy. Dotyczy praktycznych problemów obywateli UE.

Emerytura za granicą: Czy musisz płacić składki zdrowotne w kraju pochodzenia?

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI