C-340/22

Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej2023-12-21
cjeupodatkiVAT i inne podatki pośrednieWysokatrybunal
podatek bankowyswoboda przedsiębiorczościdyskryminacjaoddziały zagraniczneinstytucje kredytoweprawo podatkowe UEdyrektywa 2014/59TFUE

Podsumowanie

Trybunał orzekł, że portugalski podatek od zobowiązań instytucji kredytowych (ASSB) nie narusza dyrektywy 2014/59, ale może naruszać swobodę przedsiębiorczości (art. 49 TFUE) poprzez dyskryminacyjne traktowanie oddziałów zagranicznych instytucji kredytowych.

Sprawa dotyczyła portugalskiego podatku od zobowiązań instytucji kredytowych (ASSB), który miał finansować system zabezpieczenia społecznego. Skarżący, portugalski oddział francuskiej instytucji kredytowej, twierdził, że podatek ten narusza dyrektywę 2014/59 oraz swobodę przedsiębiorczości (art. 49 TFUE), ponieważ dyskryminuje oddziały zagraniczne, które nie mogą odliczyć funduszy własnych od podstawy opodatkowania. Trybunał uznał, że dyrektywa 2014/59 nie stoi na przeszkodzie takiemu podatkowi, ale stwierdził, że art. 49 TFUE może być naruszony, jeśli oddziały zagraniczne są traktowane gorzej niż krajowe instytucje lub spółki zależne.

Wniosek o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym dotyczył wykładni art. 49 TFUE oraz dyrektywy 2014/59/UE. Sprawa dotyczyła portugalskiego podatku od zobowiązań instytucji kredytowych (ASSB), który miał na celu finansowanie krajowego systemu zabezpieczenia społecznego i wyrównanie obciążeń podatkowych sektora bankowego. Skarżący, portugalski oddział francuskiej instytucji kredytowej, domagał się zwrotu zapłaconego podatku, argumentując, że jest on sprzeczny z prawem Unii. Pierwsze pytanie prejudycjalne dotyczyło zgodności ASSB z dyrektywą 2014/59. Trybunał orzekł, że dyrektywa ta, ustanawiająca ramy dla działań naprawczych i restrukturyzacji instytucji kredytowych, nie ma na celu harmonizacji opodatkowania tych instytucji. W związku z tym, podatek krajowy, którego wpływy nie są przeznaczone na cele związane z restrukturyzacją, nie narusza dyrektywy, nawet jeśli sposób jego obliczania jest podobny do wkładów wymaganych na mocy dyrektywy. Drugie pytanie dotyczyło naruszenia swobody przedsiębiorczości (art. 49 TFUE) poprzez dyskryminacyjne traktowanie oddziałów zagranicznych instytucji kredytowych. ASSB nakładany był na zobowiązania instytucji kredytowych, z możliwością odliczenia funduszy własnych. Jednakże, oddziały zagraniczne, nieposiadające osobowości prawnej, nie mogły dokonać takiego odliczenia, co stawiało je w gorszej sytuacji niż krajowe instytucje lub spółki zależne. Trybunał uznał, że takie odmienne traktowanie stanowi ograniczenie swobody przedsiębiorczości. Stwierdził również, że nie można go uzasadnić ani koniecznością zachowania spójności krajowego systemu podatkowego, ani potrzebą zrównoważonego rozdziału władztwa podatkowego, ponieważ Portugalia sama zdecydowała się nie opodatkować tych instrumentów w przypadku instytucji krajowych i spółek zależnych. W konsekwencji, Trybunał orzekł, że art. 49 TFUE stoi na przeszkodzie takiemu uregulowaniu.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, dyrektywa 2014/59/UE nie stoi na przeszkodzie takiemu podatkowi, ponieważ nie ma ona na celu harmonizacji opodatkowania instytucji kredytowych, a jedynie ustanawia ramy dla ich restrukturyzacji i uporządkowanej likwidacji.

Uzasadnienie

Dyrektywa 2014/59/UE skupia się na mechanizmach restrukturyzacji i uporządkowanej likwidacji, a nie na harmonizacji opodatkowania. Wkłady na mocy tej dyrektywy mają charakter ubezpieczeniowy, a nie podatkowy. Podatek krajowy, nawet jeśli podobny w obliczeniach, ale przeznaczony na inne cele (np. zabezpieczenie społeczne), nie narusza celów dyrektywy.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odpowiedz_na_pytanie

Strona wygrywająca

Cofidis (w zakresie swobody przedsiębiorczości)

Strony

NazwaTypRola
Cofidisspolkaskarżący
Autoridade Tributária e Aduaneiraorgan_krajowypozwany
Rząd portugalskiinneinterwenient
Rząd hiszpańskiinneinterwenient
Komisja Europejskainstytucja_ueinterwenient

Przepisy (5)

Główne

TFUE art. 49

Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej

Zakazuje ograniczeń swobody przedsiębiorczości, w tym pośredniej dyskryminacji ze względu na siedzibę.

TFUE art. 54

Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej

Definiuje pojęcie spółek w kontekście swobody przedsiębiorczości.

Ustawa o budżecie uzupełniającym na 2020 r. art. 18

Lei n.º 27-A/2020 (Portugalia)

Ustanawia podatek ASSB.

Pomocnicze

Dyrektywa 2014/59/UE

Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2014/59/UE

Określa ramy dla działań naprawczych oraz restrukturyzacji i uporządkowanej likwidacji instytucji kredytowych.

Rozporządzenie nr 575/2013

Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 575/2013

Dotyczy wymogów ostrożnościowych dla instytucji kredytowych i firm inwestycyjnych, w tym definicji funduszy własnych.

Argumenty

Skuteczne argumenty

ASSB narusza art. 49 TFUE poprzez dyskryminacyjne traktowanie oddziałów zagranicznych, które nie mogą odliczyć funduszy własnych od podstawy opodatkowania. Brak możliwości odliczenia funduszy własnych i instrumentów dłużnych przez oddziały zagraniczne czyni ich działalność w Portugalii mniej atrakcyjną niż dla instytucji krajowych lub spółek zależnych.

Odrzucone argumenty

ASSB nie narusza dyrektywy 2014/59/UE, ponieważ nie dotyczy ona harmonizacji opodatkowania, a jedynie restrukturyzacji instytucji kredytowych.

Godne uwagi sformułowania

to branża finansowa jako całość powinna finansować stabilizację systemu finansowego nie należy ograniczać tego wyboru poprzez dyskryminacyjne przepisy podatkowe ograniczenia swobody przedsiębiorczości należy uznać wszelkie przepisy, które uniemożliwiają, utrudniają lub czynią mniej atrakcyjnym korzystanie ze swobody zagwarantowanej w art. 49 TFUE nie można powoływać się na konieczność zapewnienia zrównoważonego rozdziału władztwa podatkowego pomiędzy państwami członkowskimi w celu uzasadnienia opodatkowania podmiotów mających siedzibę w innym państwie członkowskim, jeśli państwo członkowskie zdecydowało się nie obejmować podatkiem podmiotów mających siedzibę na jego terytorium.

Skład orzekający

A. Arabadjiev

prezes_izby

T. von Danwitz

sprawozdawca

P.G. Xuereb

sędzia

A. Kumin

sędzia

I. Ziemele

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja art. 49 TFUE w kontekście podatków krajowych nakładanych na instytucje kredytowe, zwłaszcza w odniesieniu do traktowania oddziałów zagranicznych."

Ograniczenia: Dotyczy specyfiki portugalskiego podatku ASSB i jego związku z dyrektywą 2014/59. Konieczność analizy konkretnych przepisów krajowych i ich wpływu na porównywalność sytuacji.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia dyskryminacji podatkowej w UE i jej wpływu na działalność instytucji finansowych, co jest istotne dla prawników specjalizujących się w prawie podatkowym i handlowym.

Czy unijny podatek bankowy dyskryminuje oddziały zagraniczne? TSUE daje odpowiedź.

Sektor

bankowość

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI