C-340/04
Podsumowanie
Trybunał orzekł, że dyrektywa o zamówieniach publicznych stoi na przeszkodzie bezpośredniemu udzieleniu zamówienia spółce, której kapitał zakładowy należy do innej spółki, a ta z kolei jest kontrolowana przez instytucję zamawiającą, jeśli nie jest spełniony warunek kontroli analogicznej do sprawowanej nad własnymi służbami.
Sprawa dotyczyła udzielenia zamówienia publicznego na dostawy paliw i usług związanych z ogrzewaniem przez gminę Busto Arsizio spółce AGESP, której gmina była większościowym akcjonariuszem poprzez spółkę holdingową. Carbotermo i Consorzio Alisei zakwestionowały to udzielenie, twierdząc, że nie spełniono przesłanek wyłączających zastosowanie dyrektywy 93/36. Trybunał orzekł, że bezpośrednie udzielenie zamówienia jest niedopuszczalne, jeśli instytucja zamawiająca nie sprawuje nad spółką kontroli analogicznej do sprawowanej nad własnymi służbami, a spółka nie wykonuje działalności w przeważającym zakresie na rzecz tej instytucji.
Wniosek o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym dotyczył wykładni dyrektywy Rady 93/36/EWG koordynującej procedury udzielania zamówień publicznych na dostawy. Sprawa rozpatrywana przez Tribunale amministrativo regionale per la Lombardia dotyczyła udzielenia przez gminę Busto Arsizio zamówienia na dostawę paliw oraz usługi związane z ogrzewaniem spółce AGESP, której gmina była większościowym akcjonariuszem poprzez spółkę holdingową AGESP Holding. Główne pytania dotyczyły tego, czy w takich okolicznościach dyrektywa 93/36 znajduje zastosowanie, oraz czy przesłanka wykonywania przez przedsiębiorstwo przeważającej części działalności na rzecz kontrolującej jednostki samorządu terytorialnego powinna być oceniana w świetle art. 13 dyrektywy 93/38. Trybunał orzekł, że dyrektywa 93/36 stoi na przeszkodzie bezpośredniemu udzieleniu zamówienia, jeśli instytucja zamawiająca nie sprawuje nad spółką kontroli analogicznej do sprawowanej nad własnymi służbami. Stwierdzono, że sama własność większościowego pakietu akcji, zwłaszcza poprzez spółkę holdingową, nie jest wystarczająca do uznania takiej kontroli, jeśli zarząd spółki posiada szerokie kompetencje i działa samodzielnie. Ponadto, Trybunał wyjaśnił, że przesłanka wykonywania działalności w przeważającym zakresie na rzecz kontrolującej jednostki nie powinna być oceniana w świetle art. 13 dyrektywy 93/38, a przy jej ocenie należy uwzględnić wszelką działalność wykonywaną przez przedsiębiorstwo na podstawie zamówienia, niezależnie od tego, kto płaci wynagrodzenie i na jakim obszarze.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Tak, dyrektywa 93/36 stoi na przeszkodzie takiemu udzieleniu zamówienia, jeśli instytucja zamawiająca nie sprawuje nad spółką kontroli analogicznej do sprawowanej nad własnymi służbami.
Uzasadnienie
Kontrola analogiczna do sprawowanej nad własnymi służbami wymaga możliwości wywierania decydującego wpływu na cele strategiczne i ważne decyzje spółki. Sama własność większościowego pakietu akcji, zwłaszcza poprzez spółkę holdingową, nie jest wystarczająca, jeśli zarząd spółki ma szerokie kompetencje i działa samodzielnie, a wpływ instytucji zamawiającej jest ograniczony do swobody większościowego akcjonariusza.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
odpowiedz_na_pytanie
Strona wygrywająca
skarżący (w sensie udzielenia odpowiedzi na pytanie)
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Carbotermo SpA | spolka | skarżący |
| Consorzio Alisei | inne | skarżący |
| Comune di Busto Arsizio | organ_krajowy | pozwany |
| AGESP SpA | spolka | pozwany |
| Associazione Nazionale Imprese Gestione servizi tecnici integrati (AGESI) | inne | interwenient |
Przepisy (6)
Główne
Dyrektywa 93/36 art. 1 § lit. a) i b)
Dyrektywa Rady 93/36/EWG
Definicja zamówień publicznych na dostawy i instytucji zamawiających. Wskazuje, że umowa musi być zawarta między odrębnymi podmiotami, chyba że instytucja sprawuje kontrolę analogiczną do własnych służb i podmiot wykonuje działalność w przeważającym zakresie na rzecz tej instytucji.
Dyrektywa 93/36 art. 6 § ust. 1, 2 i 3
Dyrektywa Rady 93/36/EWG
Instytucje zamawiające stosują procedury otwarte lub ograniczone, chyba że zachodzą wyjątki wskazane w ust. 2 i 3 (procedura negocjacyjna bez publikacji).
Pomocnicze
Dyrektywa 93/38 art. 13
Dyrektywa Rady 93/38/EWG
Wyjątek od stosowania dyrektywy 93/38 dla zamówień na usługi udzielanych przedsiębiorstwu powiązanemu, pod warunkiem spełnienia określonych kryteriów dotyczących przychodów.
Dyrektywa 93/38 art. 1 § pkt 3
Dyrektywa Rady 93/38/EWG
Definicja 'przedsiębiorstwa powiązanego'.
Dyrektywa 2004/17 art. 23
Dyrektywa 2004/17/WE
Zachowany wyjątek dotyczący zamówień w sektorach gospodarki wodnej, energetyki, transportu i usług pocztowych.
Dyrektywa 2004/18
Dyrektywa 2004/18/WE
Zastąpiła dyrektywę 93/36, nie wprowadzając analogicznego wyjątku jak w art. 13 dyrektywy 93/38.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Instytucja zamawiająca nie sprawuje nad spółką kontroli analogicznej do sprawowanej nad własnymi służbami, ponieważ zarząd spółki posiada szerokie kompetencje i działa samodzielnie, a wpływ gminy jest ograniczony do swobody większościowego akcjonariusza. Przesłanka wykonywania działalności w przeważającym zakresie na rzecz kontrolującej jednostki nie powinna być oceniana w świetle art. 13 dyrektywy 93/38. Należy uwzględnić wszelką działalność wykonywaną przez przedsiębiorstwo na podstawie zamówienia, niezależnie od płatnika i obszaru działania.
Odrzucone argumenty
Gmina Busto Arsizio, AGESP Holding i AGESP tworzą łącznie jeden 'podmiot prawa publicznego' w rozumieniu art. 1 lit. b) dyrektywy 93/36. Przesłanka wykonywania działalności w przeważającym zakresie na rzecz kontrolującej jednostki powinna być oceniana w świetle art. 13 dyrektywy 93/38, a kryterium stanowi większość przychodów od kontrolującej jednostki lub z działalności na jej obszarze.
Godne uwagi sformułowania
kontrola analogiczna do sprawowanej nad własnymi służbami możliwość wywierania decydującego wpływu zarówno na cele strategiczne, jak i na ważne decyzje swoboda, jaką prawo spółek przyznaje większości akcjonariuszy, co w sposób znaczący ogranicza jej możliwości wywierania wpływu na podejmowane przez nie decyzje pośrednictwo spółki holdingowej może osłabić jakąkolwiek kontrolę sprawowaną przez instytucję zamawiającą przesłanka wykonywania działalności w przeważającym zakresie na rzecz kontrolującej go jednostki samorządu terytorialnego [...] nie należy oceniać w świetle art. 13 dyrektywy 93/38 należy uwzględnić wszelką działalność wykonywaną przez to przedsiębiorstwo na podstawie zamówienia udzielonego mu przez instytucję zamawiającą, niezależnie od tego, kto płaci wynagrodzenie [...] oraz bez względu na obszar, na którym działalność ta jest wykonywana
Skład orzekający
P. Jann
prezes
K. Schiemann
sędzia
N. Colneric
sędzia
J. N. Cunha Rodrigues
sprawozdawca
E. Levits
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja warunków wyłączających stosowanie dyrektyw o zamówieniach publicznych w przypadku udzielania zamówień spółkom kontrolowanym przez instytucje zamawiające, zwłaszcza w kontekście struktury holdingowej i zakresu kontroli."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji prawnej i faktycznej, a ocena kontroli analogicznej i przeważającego zakresu działalności wymaga analizy całokształtu okoliczności w każdej indywidualnej sprawie.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa wyjaśnia kluczowe zasady dotyczące udzielania zamówień publicznych bez przetargu, co jest częstym problemem praktycznym. Wyjaśnia, kiedy struktury holdingowe nie pozwalają na obejście przepisów o zamówieniach publicznych.
“Czy gmina może udzielić zamówienia swojej spółce bez przetargu? TSUE wyjaśnia, kiedy struktury holdingowe nie chronią przed konkurencją.”
Sektor
zamowienia_publiczne
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI