C-338/24
Podsumowanie
Wniosek o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym dotyczył wykładni dyrektywy 85/374/EWG w sprawie odpowiedzialności za produkty wadliwe, w szczególności art. 10, 11 i 13, oraz ważności art. 47 Karty praw podstawowych UE. Sprawa dotyczyła LF, która dochodziła odszkodowania od Sanofi Pasteur SA za szkody związane z postępującą chorobą po zaszczepieniu. Sąd apelacyjny w Rouen pytał, czy art. 13 dyrektywy pozwala na dochodzenie roszczeń na zasadzie winy obok odpowiedzialności za produkt wadliwy, czy art. 11 dyrektywy jest zgodny z prawem do sądu (art. 47 Karty) w przypadku postępującej choroby, oraz jak interpretować początek biegu 3-letniego terminu przedawnienia z art. 10 dyrektywy. Trybunał Sprawiedliwości UE orzekł, że art. 13 dyrektywy nie stoi na przeszkodzie dochodzeniu roszczeń na zasadzie winy, jeśli podstawa odpowiedzialności jest inna niż wada produktu. Odnosząc się do art. 10, Trybunał stwierdził, że 3-letni termin przedawnienia rozpoczyna bieg od dnia, w którym poszkodowany dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o szkodzie, wadzie i producencie, a nie od dnia konsolidacji szkody, nawet w przypadku postępującej choroby. Wreszcie, analizując art. 11 i art. 47 Karty, Trybunał uznał, że 10-letni termin wygaśnięcia odpowiedzialności jest ważny, ponieważ prawo do sądu nie jest bezwzględne, a przepisy dyrektywy zapewniają możliwość dochodzenia roszczeń w odpowiednich terminach, uwzględniając specyfikę postępujących chorób.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja przepisów dyrektywy 85/374/EWG dotyczących odpowiedzialności za produkty wadliwe, w szczególności w kontekście chorób postępujących, momentu rozpoczęcia biegu terminu przedawnienia oraz relacji między odpowiedzialnością za produkt wadliwy a odpowiedzialnością na zasadzie winy.
Orzeczenie dotyczy wykładni prawa UE, które jest bezpośrednio stosowane w państwach członkowskich. Konkretne zastosowanie w sprawach krajowych zależy od transpozycji dyrektywy i orzecznictwa krajowego.
Zagadnienia prawne (3)
Czy art. 13 dyrektywy 85/374/EWG dopuszcza dochodzenie odszkodowania od producenta na podstawie ogólnego systemu odpowiedzialności na zasadzie winy, niezależnie od odpowiedzialności za produkt wadliwy?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, art. 13 dyrektywy nie stoi na przeszkodzie dochodzeniu roszczeń na zasadzie winy, jeśli podstawa odpowiedzialności jest inna niż wada produktu.
Uzasadnienie
Odpowiedzialność na zasadzie winy, oparta na zawinionym zachowaniu producenta (np. wiedza o wadzie, brak należytej staranności), stanowi inną podstawę niż odpowiedzialność za produkt wadliwy (niezależna od winy). Różnica podstaw pozwala na równoległe stosowanie krajowego systemu odpowiedzialności na zasadzie winy.
Czy art. 11 dyrektywy 85/374/EWG, ustanawiający 10-letni termin wygaśnięcia odpowiedzialności, jest zgodny z art. 47 Karty praw podstawowych UE w przypadku postępującej choroby?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, art. 11 dyrektywy jest ważny. Prawo do sądu nie jest bezwzględne, a przepisy dyrektywy zapewniają możliwość dochodzenia roszczeń.
Uzasadnienie
10-letni termin wygaśnięcia jest zgodny z prawem UE i celami dyrektywy (harmonizacja, pewność prawa, ograniczenie odpowiedzialności producenta). Nawet w przypadku postępującej choroby, poszkodowany ma dostęp do sądu, jeśli szkoda ujawniła się w sposób oczywisty w ciągu 10 lat, a przepisy krajowe mogą przewidywać zawieszenie lub przerwanie biegu terminów.
Jak należy interpretować początek biegu 3-letniego terminu przedawnienia z art. 10 ust. 1 dyrektywy 85/374/EWG w przypadku postępującej choroby?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Termin przedawnienia rozpoczyna bieg od dnia, w którym powód dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o szkodzie, wadzie i producencie, niezależnie od późniejszej ewolucji szkody (konsolidacji).
Uzasadnienie
Celem art. 10 jest zapewnienie pewności prawa i jednolitego terminu przedawnienia. Ustalenie początku biegu terminu na dzień konsolidacji szkody byłoby niepewne i mogłoby naruszać cele dyrektywy. Prawo do pełnego odszkodowania jest zapewnione poprzez możliwość zawieszenia lub przerwania biegu terminów na podstawie prawa krajowego.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| LF | osoba_fizyczna | skarżący |
| Sanofi Pasteur SA | spolka | pozwany |
| rząd francuski | panstwo_czlonkowskie | interwenient |
| rząd niemiecki | panstwo_czlonkowskie | interwenient |
| rząd niderlandzki | panstwo_czlonkowskie | interwenient |
| Rada Unii Europejskiej | instytucja_ue | interwenient |
| Komisja Europejska | instytucja_ue | interwenient |
Przepisy (13)
Główne
Dyrektywa 85/374/EWG art. 10 § 1
Dyrektywa Rady 85/374/EWG
Trzyletni okres przedawnienia rozpoczyna bieg od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o szkodzie, wadzie i tożsamości producenta.
Dyrektywa 85/374/EWG art. 11
Dyrektywa Rady 85/374/EWG
Prawa przyznane osobie poszkodowanej wygasają po 10 latach od wprowadzenia produktu do obrotu, chyba że wszczęto postępowanie.
Karta art. 47
Karta praw podstawowych Unii Europejskiej
Prawo do skutecznej ochrony sądowej.
code civil art. 1245-16
Kodeks cywilny
3-letni termin przedawnienia od dnia dowiedzenia się o szkodzie, wadzie i producencie.
Pomocnicze
Dyrektywa 85/374/EWG art. 1
Dyrektywa Rady 85/374/EWG
Producent jest odpowiedzialny za szkodę wyrządzoną przez wadę w jego produkcie.
Dyrektywa 85/374/EWG art. 4
Dyrektywa Rady 85/374/EWG
Na osobie poszkodowanej spoczywa ciężar udowodnienia szkody, wady i związku przyczynowego.
Dyrektywa 85/374/EWG art. 6
Dyrektywa Rady 85/374/EWG
Definicja produktu wadliwego.
Dyrektywa 85/374/EWG art. 10 § 2
Dyrektywa Rady 85/374/EWG
Przepisy państw członkowskich dotyczące zawieszenia lub przerwania biegu przedawnienia mają zastosowanie.
Dyrektywa 85/374/EWG art. 13
Dyrektywa Rady 85/374/EWG
Dyrektywa nie narusza uprawnień z tytułu odpowiedzialności umownej lub pozaumownej lub szczególnego systemu odpowiedzialności.
code civil art. 1240
Kodeks cywilny
Ogólny system odpowiedzialności na zasadzie winy.
code civil art. 1245
Kodeks cywilny
Odpowiedzialność producenta za produkt wadliwy.
code civil art. 1245-15
Kodeks cywilny
10-letni termin wygaśnięcia odpowiedzialności producenta.
code civil art. 1245-17
Kodeks cywilny
Nie narusza uprawnień z tytułu odpowiedzialności umownej lub pozaumownej; producent odpowiada za własną winę.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Możliwość dochodzenia roszczeń na zasadzie winy obok odpowiedzialności za produkt wadliwy, jeśli podstawa odpowiedzialności jest inna. • Termin przedawnienia biegnie od momentu wiedzy o szkodzie, wadzie i producencie, a nie od konsolidacji szkody, nawet w przypadku chorób postępujących. • 10-letni termin wygaśnięcia odpowiedzialności jest ważny i zgodny z prawem do sądu, ponieważ zapewnia równowagę między ochroną konsumenta a pewnością prawa.
Odrzucone argumenty
Argument, że 10-letni termin wygaśnięcia odpowiedzialności pozbawia prawa do sądu w przypadku postępującej choroby. • Argument, że termin przedawnienia powinien biec od dnia konsolidacji szkody w przypadku postępującej choroby.
Godne uwagi sformułowania
„[w] przypadku postępującej choroby, kiedy niemożliwe jest ustalenie daty ustabilizowania się stanu zdrowia, termin przedawnienia określony w [art. 1245‑16 kodeksu cywilnego] nie rozpoczyna biegu” (cytat z Cour de cassation) • „początek biegu trzyletniego terminu przedawnienia powinien nastąpić w dniu konsolidacji szkody” (wykładnia Cour de cassation) • „początek biegu trzyletniego terminu przedawnienia przewidzianego w tym przepisie został ustalony na dzień, w którym powód dowiedział się lub mógł się dowiedzieć jednocześnie o szkodzie powstałej w sposób oczywisty w związku z wadliwym produktem, niezależnie od jej późniejszej ewolucji, o wadliwości produktu i o tożsamości producenta” (wykładnia TSUE) • „prawo do skutecznej ochrony sądowej [...] nie ustanawia uprawnienia bezwzględnego”
Skład orzekający
K. Jürimäe
prezeska izby
K. Lenaerts
prezes Trybunału, pełniący funkcję sędziego drugiej izby
F. Schalin
sprawozdawca
M. Gavalec
sędzia
Z. Csehi
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dyrektywy 85/374/EWG dotyczących odpowiedzialności za produkty wadliwe, w szczególności w kontekście chorób postępujących, momentu rozpoczęcia biegu terminu przedawnienia oraz relacji między odpowiedzialnością za produkt wadliwy a odpowiedzialnością na zasadzie winy."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy wykładni prawa UE, które jest bezpośrednio stosowane w państwach członkowskich. Konkretne zastosowanie w sprawach krajowych zależy od transpozycji dyrektywy i orzecznictwa krajowego.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy ważnych kwestii ochrony konsumentów w kontekście produktów medycznych (szczepionek) i złożonych problemów zdrowotnych (choroby postępujące), co czyni ją interesującą dla prawników specjalizujących się w prawie medycznym i odszkodowawczym.
“Choroba po szczepieniu: Kiedy producent odpowiada za szkody? TSUE wyjaśnia zasady przedawnienia i odpowiedzialności.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny