C-337/10

Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej2012-05-03
cjeuprawo_pracyczas_pracyWysokatrybunal
czas pracyurlop wypoczynkowyekwiwalent pieniężnychorobaemeryturaurzędnikprawo pracy UEdyrektywa 2003/88/WE

Podsumowanie

Trybunał Sprawiedliwości orzekł, że urzędnik przechodzący na emeryturę ma prawo do ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystany urlop, nawet jeśli nie mógł go wykorzystać z powodu choroby, a niemieckie prawo ograniczające możliwość kumulacji urlopu jest niezgodne z prawem UE.

Sprawa dotyczyła prawa urzędnika straży pożarnej, Georga Neidla, do otrzymania ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystany urlop po przejściu na emeryturę. Urzędnik był niezdolny do służby z powodu choroby przez dłuższy czas. Niemieckie prawo nie przewidywało wypłaty ekwiwalentu za niewykorzystany urlop w przypadku urzędników, a także ograniczało możliwość kumulacji urlopu. Trybunał Sprawiedliwości uznał, że dyrektywa 2003/88/WE ma zastosowanie do urzędników i że prawo do ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystany urlop przysługuje, nawet jeśli urlop nie został wykorzystany z powodu choroby. Ponadto, Trybunał stwierdził, że niemieckie przepisy ograniczające możliwość kumulacji urlopu do dziewięciu miesięcy są niezgodne z prawem UE.

Wniosek o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym dotyczył wykładni art. 7 dyrektywy 2003/88/WE dotyczącej organizacji czasu pracy, złożony w związku ze sporem między urzędnikiem straży pożarnej, Georgiem Neidlem, a miastem Frankfurt nad Menem. Pan Neidel, który był niezdolny do służby z powodu choroby i przeszedł na emeryturę, domagał się ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystany coroczny płatny urlop. Niemieckie prawo urzędnicze nie przewidywało takiej możliwości, a miasto Frankfurt twierdziło, że art. 7 ust. 2 dyrektywy nie ma zastosowania do urzędników i że przejście na emeryturę nie jest "rozwiązaniem stosunku pracy". Trybunał Sprawiedliwości, rozpatrując pytania prejudycjalne, najpierw ustalił, że art. 7 dyrektywy 2003/88/WE ma zastosowanie do urzędników, w tym strażaków, ponieważ dyrektywa obejmuje wszystkie sektory działalności, publiczne i prywatne, a pojęcie "pracownika" ma autonomiczny wymiar. Następnie Trybunał orzekł, że urzędnik, który przeszedł na emeryturę, ma prawo do ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystany coroczny płatny urlop, nawet jeśli nie mógł go wykorzystać z powodu choroby. Prawo do urlopu jest fundamentalną zasadą prawa socjalnego UE, a ekwiwalent pieniężny ma zapobiegać sytuacji, w której pracownik traci to prawo z powodu niemożności jego wykorzystania. Odnosząc się do dodatkowych praw do urlopu przyznawanych przez prawo krajowe (powyżej czterech tygodni), Trybunał stwierdził, że dyrektywa nie stoi na przeszkodzie takim przepisom, ale państwa członkowskie decydują o ich przyznaniu i warunkach. Wreszcie, Trybunał uznał, że niemiecki przepis ograniczający możliwość kumulacji niewykorzystanego urlopu do dziewięciu miesięcy, po których prawo wygasa, jest niezgodny z prawem UE w sytuacji, gdy pracownik nie mógł skorzystać z urlopu z powodu długotrwałej niezdolności do pracy. Prawo do urlopu musi być możliwe do wykorzystania w dłuższej perspektywie, aby zapewnić pracownikowi rzeczywisty odpoczynek.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (4)

Odpowiedź sądu

Tak, art. 7 dyrektywy 2003/88/WE ma zastosowanie do urzędników, w tym strażaków, ponieważ pojęcie "pracownika" ma autonomiczny charakter i obejmuje osoby wykonujące rzeczywiste i efektywne czynności, a dyrektywa ma zastosowanie do wszystkich sektorów działalności, publicznych i prywatnych.

Uzasadnienie

Trybunał powołał się na szeroką interpretację zakresu zastosowania dyrektywy 89/391/EWG, do której odsyła dyrektywa 2003/88/WE, oraz na autonomiczny charakter pojęcia "pracownika" w prawie UE. Stwierdzono, że działalność urzędnika, o ile nie zachodzą szczególne okoliczności uzasadniające wyjątek, mieści się w zakresie zastosowania dyrektywy.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odpowiedz_na_pytanie

Strona wygrywająca

skarżący (Georg Neidel)

Strony

NazwaTypRola
Georg Neidelosoba_fizycznaskarżący
Stadt Frankfurt am Mainorgan_krajowypozwany
Rząd niemieckipanstwo_czlonkowskieinterwenient
Rząd duńskipanstwo_czlonkowskieinterwenient
Rząd włoskipanstwo_czlonkowskieinterwenient
Rząd austriackipanstwo_czlonkowskieinterwenient
Rząd Zjednoczonego Królestwapanstwo_czlonkowskieinterwenient
Komisja Europejskainstytucja_ueinterwenient

Przepisy (11)

Główne

Dyrektywa 2003/88/WE art. 7 § 1

Dyrektywa 2003/88/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 4 listopada 2003 r. dotycząca niektórych aspektów organizacji czasu pracy

Każdy pracownik jest uprawniony do corocznego płatnego urlopu w wymiarze co najmniej czterech tygodni. Prawo to ma szczególne znaczenie w prawie socjalnym UE i nie może być zastąpione ekwiwalentem pieniężnym, z wyjątkiem sytuacji rozwiązania stosunku pracy.

Dyrektywa 2003/88/WE art. 7 § 2

Dyrektywa 2003/88/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 4 listopada 2003 r. dotycząca niektórych aspektów organizacji czasu pracy

Minimalny okres corocznego płatnego urlopu nie może być zastąpiony wypłatą ekwiwalentu pieniężnego, z wyjątkiem przypadku gdy stosunek pracy ulega rozwiązaniu. Prawo do ekwiwalentu pieniężnego ma zapobiec utracie prawa do urlopu przez pracownika w przypadku niemożności jego wykorzystania.

Pomocnicze

Dyrektywa 2003/88/WE art. 1 § 3

Dyrektywa 2003/88/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 4 listopada 2003 r. dotycząca niektórych aspektów organizacji czasu pracy

Dyrektywa stosuje się do wszystkich sektorów działalności, zarówno publicznego, jak i prywatnego, w celu poprawy bezpieczeństwa i zdrowia pracowników oraz uregulowania organizacji czasu pracy.

Dyrektywa 2003/88/WE art. 15

Dyrektywa 2003/88/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 4 listopada 2003 r. dotycząca niektórych aspektów organizacji czasu pracy

Dyrektywa nie wpływa na prawo państwa członkowskiego do stosowania lub wprowadzania bardziej korzystnych przepisów ustawowych, wykonawczych lub administracyjnych w odniesieniu do ochrony zdrowia i bezpieczeństwa pracowników.

Dyrektywa 89/391/EWG art. 2

Dyrektywa Rady 89/391/EWG z dnia 12 czerwca 1989 r. w sprawie wprowadzenia środków w celu poprawy bezpieczeństwa i zdrowia pracowników w miejscu pracy

Określa zakres zastosowania dyrektyw dotyczących bezpieczeństwa i zdrowia pracowników, z pewnymi wyjątkami.

TFUE art. 267

Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej

HBG art. 106

Hessisches Beamtengesetz

HBG art. 50 § 1

Hessisches Beamtengesetz

BeamtStG art. 21 § 4

Beamtenstatusgesetz

HUrlVO art. 8 § 1

Hessische Urlaubsverordnung

HUrlVO art. 9 § 2

Hessische Urlaubsverordnung

Urlop powinien co do zasady zostać wykorzystany w roku urlopowym. Urlop, który nie został wykorzystany w trakcie dziewięciu miesięcy od zakończenia roku urlopowego, ulega przepadkowi.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Dyrektywa 2003/88/WE ma zastosowanie do urzędników. Prawo do ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystany urlop przysługuje, nawet jeśli urlop nie został wykorzystany z powodu choroby. Niemieckie przepisy ograniczające możliwość kumulacji urlopu są niezgodne z prawem UE, gdy urlop nie mógł być wykorzystany z powodu niezdolności do pracy.

Odrzucone argumenty

Dyrektywa 2003/88/WE nie ma zastosowania do urzędników. Przejście na emeryturę nie jest "rozwiązaniem stosunku pracy" w rozumieniu art. 7 ust. 2 dyrektywy. Niemieckie prawo urzędnicze, które nie przewiduje wypłaty ekwiwalentu za niewykorzystany urlop, jest zgodne z prawem UE. Dziewięciomiesięczny okres przeniesienia urlopu jest wystarczający.

Godne uwagi sformułowania

Prawo do corocznego płatnego urlopu, które zgodnie z utrwalonym orzecznictwem Trybunału musi być uznane za zasadę o szczególnej wadze prawa socjalnego Unii, jest zatem przyznane każdemu pracownikowi. Aby zapobiec temu, żeby ze względu na tę niemożność skorzystanie przez pracownika z tego prawa, choćby w formie pieniężnej, nie było wyłączone, art. 7 ust. 2 dyrektywy 2003/88 ustanawia prawo pracownika do ekwiwalentu pieniężnego. Prawo do corocznego płatnego urlopu, jako zasada prawa socjalnego Unii Europejskiej, ma nie tylko szczególną wagę, lecz zostało poza tym uznane w sposób wyraźny w art. 31 ust. 2 Karty praw podstawowych Unii Europejskiej.

Skład orzekający

V. Trstenjak

rzecznik_generalny

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Prawo urzędników do ekwiwalentu za niewykorzystany urlop z powodu choroby, interpretacja art. 7 dyrektywy 2003/88/WE, zasady dotyczące kumulacji urlopu."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji urzędników i niemieckiego prawa, ale zasady interpretacji prawa UE są uniwersalne.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy powszechnego prawa do urlopu i jego ekwiwalentu, co jest istotne dla wielu pracowników, zwłaszcza w kontekście długotrwałej choroby i przejścia na emeryturę. Pokazuje, jak prawo UE chroni podstawowe prawa pracownicze.

Czy choroba pozbawia Cię prawa do urlopu? TSUE odpowiada: Nie!

Sektor

praca

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI