C-333/13
Podsumowanie
Obywatele Unii nieposiadający wystarczających zasobów i niebędący aktywni zawodowo nie mają prawa do specjalnych nieskładkowych świadczeń pieniężnych w państwie przyjmującym, jeśli nie posiadają prawa pobytu zgodnie z dyrektywą 2004/38.
Sprawa dotyczyła obywateli rumuńskich, którzy przebywali w Niemczech, ale nie byli aktywni zawodowo i nie posiadali wystarczających zasobów, przez co nie mieli prawa pobytu zgodnie z dyrektywą 2004/38. Wnosili o przyznanie niemieckich świadczeń z podstawowego zabezpieczenia socjalnego. Trybunał orzekł, że specjalne nieskładkowe świadczenia pieniężne podlegają zasadzie równego traktowania (art. 4 rozporządzenia 883/2004), jednakże państwa członkowskie mogą odmówić ich przyznania obywatelom innych państw członkowskich, którzy nie posiadają prawa pobytu zgodnie z dyrektywą 2004/38.
Sprawa C-333/13 dotyczyła obywateli rumuńskich, Elisabety Dano i jej syna Florina, którzy przebywali w Niemczech, ale nie byli aktywni zawodowo i nie posiadali wystarczających środków do życia, co skutkowało brakiem prawa pobytu na terytorium Niemiec zgodnie z dyrektywą 2004/38. Wnosili oni o przyznanie niemieckich świadczeń z podstawowego zabezpieczenia socjalnego (Grundsicherung). Sozialgericht Leipzig zwrócił się do Trybunału Sprawiedliwości UE z pytaniami dotyczącymi wykładni przepisów prawa Unii, w szczególności rozporządzenia nr 883/2004 w sprawie koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego oraz dyrektywy 2004/38 w sprawie prawa obywateli Unii do swobodnego przemieszczania się i pobytu. Trybunał orzekł, że specjalne nieskładkowe świadczenia pieniężne, o których mowa w art. 70 rozporządzenia nr 883/2004, podlegają zasadzie równego traktowania ustanowionej w art. 4 tego rozporządzenia. Jednakże, analizując art. 24 ust. 1 dyrektywy 2004/38 w związku z art. 7 ust. 1 lit. b) tej dyrektywy, Trybunał stwierdził, że państwa członkowskie nie są zobowiązane do przyznawania takich świadczeń obywatelom innych państw członkowskich, którzy nie posiadają prawa pobytu na ich terytorium. Oznacza to, że jeśli obywatel Unii nie spełnia warunków do uzyskania prawa pobytu (np. brak wystarczających zasobów), państwo przyjmujące może odmówić mu przyznania świadczeń socjalnych, nawet jeśli są one przyznawane obywatelom krajowym w podobnej sytuacji. Trybunał podkreślił, że celem dyrektywy 2004/38 jest zapobieganie sytuacji, w której obywatele Unii stają się nieracjonalnym obciążeniem dla systemu pomocy społecznej państwa przyjmującego.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Tak, specjalne nieskładkowe świadczenia pieniężne są objęte zakresem stosowania art. 4 rozporządzenia nr 883/2004.
Uzasadnienie
Z brzmienia art. 3 ust. 3 rozporządzenia nr 883/2004 wynika, że rozporządzenie to stosuje się do specjalnych nieskładkowych świadczeń pieniężnych. Choć art. 70 ust. 3 wyłącza niektóre przepisy, art. 4 nie jest wśród nich. Wykładnia ta jest zgodna z celem prawodawcy Unii.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
odpowiedz_na_pytanie
Strona wygrywająca
Jobcenter Leipzig (w praktyce, gdyż odmówiono przyznania świadczeń skarżącym)
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Elisabeta Dano | osoba_fizyczna | skarżący |
| Florin Dano | osoba_fizyczna | skarżący |
| Jobcenter Leipzig | organ_krajowy | pozwany |
Przepisy (17)
Główne
TFUE art. 18
Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej
TFUE art. 20 § 2
Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej
Rozporządzenie nr 883/2004 art. 4
Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 883/2004
Rozporządzenie nr 883/2004 art. 70
Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 883/2004
Dyrektywa 2004/38 art. 24 § 2
Dyrektywa 2004/38/WE
Dyrektywa 2004/38 art. 7 § 1
Dyrektywa 2004/38/WE
Pomocnicze
Karta art. 1
Karta praw podstawowych Unii Europejskiej
Karta art. 20
Karta praw podstawowych Unii Europejskiej
Karta art. 51
Karta praw podstawowych Unii Europejskiej
Rozporządzenie nr 883/2004 art. 3 § 1
Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 883/2004
Rozporządzenie nr 883/2004 art. 3 § 3
Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 883/2004
Dyrektywa 2004/38 art. 6
Dyrektywa 2004/38/WE
Dyrektywa 2004/38 art. 14 § 1
Dyrektywa 2004/38/WE
Dyrektywa 2004/38 art. 14 § 4
Dyrektywa 2004/38/WE
SGB II art. 7 § 1
Kodeks socjalny (Niemcy)
SGB XII art. 23 § 3
Kodeks socjalny (Niemcy)
FreizügG/EU art. 2 § 3
Ustawa w sprawie swobodnego przemieszczania się obywateli Unii (Niemcy)
Argumenty
Skuteczne argumenty
Obywatele Unii nieposiadający prawa pobytu na terytorium państwa członkowskiego nie mogą domagać się świadczeń socjalnych na tych samych zasadach co obywatele krajowi. Dyrektywa 2004/38 wymaga od nieaktywnych zawodowo obywateli Unii posiadania wystarczających zasobów do uzyskania prawa pobytu. Celem dyrektywy 2004/38 jest zapobieganie nieracjonalnemu obciążeniu systemów pomocy społecznej.
Odrzucone argumenty
Obywatele Unii powinni być traktowani na równi z obywatelami krajowymi w zakresie świadczeń socjalnych na mocy art. 18 TFUE i art. 4 rozporządzenia 883/2004. Specjalne nieskładkowe świadczenia pieniężne powinny być dostępne dla wszystkich obywateli Unii, niezależnie od ich statusu pobytowego, jeśli spełniają ogólne kryteria.
Godne uwagi sformułowania
status obywatela Unii powinien stanowić podstawowy status obywateli państw członkowskich pozwalający tym spośród nich, którzy znajdują się w tej samej sytuacji, na korzystanie w dziedzinie właściwej ratione materiae traktatu FUE – z zastrzeżeniem wyjątków wyraźnie w tym względzie przewidzianych – z takiego samego traktowania z punktu widzenia prawa bez względu na ich przynależność państwową Obywatel Unii w zakresie dotyczącym dostępu do świadczeń socjalnych takich jak rozpatrywane w postępowaniu głównym może się domagać równego traktowania z obywatelami przyjmującego państwa członkowskiego, tylko jeśli jego pobyt na terytorium przyjmującego państwa członkowskiego spełnia przesłanki dyrektywy 2004/38. Uznanie, że osoby, którym nie przysługuje prawo pobytu na mocy dyrektywy 2004/38, mogą się domagać prawa do świadczeń socjalnych na tych samych warunkach co te, które mają zastosowanie do obywateli krajowych, byłoby sprzeczne z wyrażonym w motywie 10 celem wspomnianej dyrektywy, który zasadza się na zapobieganiu temu, by obywatele Unii pochodzący z innych państw członkowskich nie stanowili nieracjonalnego obciążenia dla systemu pomocy społecznej w przyjmującym państwie członkowskim.
Skład orzekający
V. Skouris
prezes
K. Lenaerts
wiceprezes
A. Tizzano
sędzia
L. Bay Larsen
sędzia
T. von Danwitz
sędzia
C. Vajda
sędzia
S. Rodin
prezes izby
E. Juhász
sędzia
A. Borg Barthet
sędzia
J. Malenovský
sędzia
E. Levits
sędzia
M. Berger
sprawozdawca
J.L. da Cruz Vilaça
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ustalenie warunków prawa pobytu obywateli UE w innym państwie członkowskim oraz ich prawa do świadczeń socjalnych, zwłaszcza w kontekście braku aktywności zawodowej i wystarczających zasobów."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej kategorii świadczeń (specjalne nieskładkowe świadczenia pieniężne) i obywateli Unii nieposiadających prawa pobytu. Interpretacja art. 7 dyrektywy 2004/38.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy fundamentalnych kwestii swobody przemieszczania się i dostępu do świadczeń socjalnych dla obywateli UE, co jest tematem budzącym duże zainteresowanie i potencjalnie kontrowersyjnym.
“Czy obywatele UE bez pracy i pieniędzy mogą liczyć na socjal w innym kraju?”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI