C-327/10
Podsumowanie
TSUE orzekł, że w przypadku konsumenta zaginionego, sąd ostatniego znanego miejsca zamieszkania jest właściwy do rozpoznania pozwu, a prawo krajowe może zezwolić na postępowanie bez obecności pozwanego, pod warunkiem zachowania należytej staranności w poszukiwaniach.
Sprawa dotyczyła jurysdykcji sądu w przypadku konsumenta, który zaciągnął kredyt hipoteczny w banku z innego państwa członkowskiego, a następnie zniknął. Sąd krajowy zapytał TSUE, czy można prowadzić postępowanie przeciwko osobie, której miejsce zamieszkania nie jest znane, oraz czy sąd ostatniego znanego miejsca zamieszkania jest właściwy. TSUE stwierdził, że sąd ostatniego znanego miejsca zamieszkania jest właściwy, jeśli nie można ustalić aktualnego miejsca zamieszkania konsumenta ani jego pobytu poza UE. Ponadto, prawo krajowe może zezwolić na postępowanie bez obecności pozwanego, pod warunkiem podjęcia wszelkich starań w celu jego odnalezienia, aby zapewnić powodowi dostęp do wymiaru sprawiedliwości.
Wniosek o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym złożony przez Okresní soud v Chebu dotyczył wykładni rozporządzenia nr 44/2001 w sprawie jurysdykcji i wykonywania orzeczeń sądowych w sprawach cywilnych i handlowych. Sprawa dotyczyła sporu między czeskim bankiem Hypoteční banka a.s. a niemieckim konsumentem Udonem Mike'iem Lindnerem, który zaciągnął kredyt hipoteczny i którego aktualny adres był nieznany. Bank wniósł pozew o zapłatę zaległych rat. Sąd krajowy zadał pytania dotyczące jurysdykcji w przypadku, gdy pozwany jest obywatelem innego państwa członkowskiego, a jego miejsce zamieszkania nie jest znane, oraz dopuszczalności stosowania przepisów krajowych pozwalających na prowadzenie postępowania bez obecności pozwanego. Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej orzekł, że rozporządzenie nr 44/2001 należy interpretować w ten sposób, że w sytuacji, gdy konsument będący stroną umowy długoterminowego kredytu hipotecznego opuszcza miejsce zamieszkania przed wniesieniem przeciwko niemu pozwu, sąd państwa członkowskiego, na którego terytorium znajduje się ostatnie znane miejsce zamieszkania tego konsumenta, jest właściwy do rozpoznania owego pozwu, jeżeli nie jest w stanie ustalić aktualnego miejsca zamieszkania pozwanego ani też nie ma dowodów pozwalających uznać, że pozwany zamieszkuje poza terytorium Unii Europejskiej. Ponadto, TSUE stwierdził, że rozporządzenie to nie stoi na przeszkodzie stosowaniu przepisu wewnętrznego prawa procesowego państwa członkowskiego pozwalającego na prowadzenie postępowania przeciwko osobie, której miejsce zamieszkania nie jest znane, pod warunkiem, że sąd rozpatrujący sprawę upewnił się, iż podjęto wszelkie poszukiwania, jakich wymaga zasada staranności i dobrej wiary, w celu odnalezienia pozwanego. Celem tej interpretacji jest zapewnienie powodowi dostępu do wymiaru sprawiedliwości i uniknięcie sytuacji, w której powód zostałby pozbawiony możliwości dochodzenia swoich roszczeń.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Tak, obce obywatelstwo pozwanego może powodować powstanie kwestii międzynarodowej jurysdykcji sądu, do którego wniesiono pozew, co jest warunkiem stosowania rozporządzenia nr 44/2001.
Uzasadnienie
Zastosowanie zasad określania jurysdykcji wymaga istnienia czynnika transgranicznego. Obce obywatelstwo pozwanego może powodować powstanie takiej kwestii, nawet jeśli nie jest ono bezpośrednio uwzględnione w przepisach określających jurysdykcję.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
odpowiedz_na_pytanie
Strona wygrywająca
udzielono odpowiedzi na pytanie
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Hypoteční banka a.s. | spolka | skarżący |
| Udon Mike Lindner | osoba_fizyczna | pozwany |
Przepisy (10)
Główne
Rozporządzenie nr 44/2001 art. 16 § ust. 2
Rozporządzenie Rady (WE) nr 44/2001
W przypadku konsumenta, powództwo można wytoczyć tylko przed sądy państwa członkowskiego, na którego terytorium konsument ma miejsce zamieszkania. W przypadku nieznanego miejsca zamieszkania, właściwy jest sąd ostatniego znanego miejsca zamieszkania, pod pewnymi warunkami.
k.p.c. art. 29 § ust. 3
Czeski kodeks postępowania cywilnego
Prezes izby może wyznaczyć kuratora dla strony, której miejsce zamieszkania nie jest znane.
k.p.c. art. 89a
Czeski kodeks postępowania cywilnego
Strony sporu gospodarczego mogą umówić się o jurysdykcję innego sądu, chyba że ustawa przewiduje jurysdykcję wyłączną.
k.p.c. art. 173 § ust. 1
Czeski kodeks postępowania cywilnego
Nakaz zapłaty doręcza się pozwanemu do rąk własnych, z wykluczeniem innych sposobów doręczenia.
Pomocnicze
TFUE art. 81
Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej
Rozporządzenie nr 44/2001 art. 59
Rozporządzenie Rady (WE) nr 44/2001
Sąd stosuje swoje prawo do ustalenia miejsca zamieszkania strony w swoim państwie, a prawo innego państwa członkowskiego do ustalenia miejsca zamieszkania strony w tym innym państwie.
Rozporządzenie nr 44/2001 art. 24
Rozporządzenie Rady (WE) nr 44/2001
Jurysdykcja sądu może być uzyskana, jeżeli pozwany wda się w spór, chyba że podnosi zarzut braku jurysdykcji.
Rozporządzenie nr 44/2001 art. 26 § ust. 2
Rozporządzenie Rady (WE) nr 44/2001
Sąd zawiesza postępowanie do czasu ustalenia, że pozwany miał możliwość uzyskania dokumentu wszczynającego postępowanie w czasie umożliwiającym mu przygotowanie obrony albo że podjęto wszelkie niezbędne do tego czynności.
Rozporządzenie nr 44/2001 art. 34 § pkt 2
Rozporządzenie Rady (WE) nr 44/2001
Orzeczenie nie jest uznawane, jeżeli pozwanemu, który nie wdał się w spór, nie doręczono dokumentu wszczynającego postępowanie w czasie i w sposób umożliwiających mu przygotowanie obrony.
Dyrektywa 93/13 art. 6 § ust. 1
Dyrektywa Rady 93/13/EWG
Argumenty
Skuteczne argumenty
Interpretacja art. 16 ust. 2 rozporządzenia nr 44/2001 w sposób pozwalający na ustalenie jurysdykcji sądu ostatniego znanego miejsca zamieszkania konsumenta, gdy jego aktualne miejsce zamieszkania jest nieznane. Dopuszczalność stosowania krajowych przepisów proceduralnych umożliwiających prowadzenie postępowania przeciwko osobie, której miejsce zamieszkania nie jest znane, pod warunkiem zachowania zasady staranności w poszukiwaniach i ochrony prawa powoda do dostępu do wymiaru sprawiedliwości.
Godne uwagi sformułowania
poszanowanie prawa do obrony nie ma charakteru absolutnego, lecz może podlegać ograniczeniom ograniczenia te powinny rzeczywiście odpowiadać interesowi ogólnemu, któremu służy rozpatrywany przepis, i nie stanowić, w świetle wyznaczonego celu, nieproporcjonalnej ingerencji w te prawa zamiar uniknięcia sytuacji, w której powód zostanie pozbawiony dostępu do wymiaru sprawiedliwości ze względu na brak możliwości ustalenia miejsca zamieszkania pozwanego, stanowi tego rodzaju interes ogólny
Skład orzekający
A. Tizzano
prezes_izby
M. Safjan
sprawozdawca
A. Borg Barthet
sędzia
J.J. Kasel
sędzia
M. Berger
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ustalenie jurysdykcji w sprawach konsumenckich z nieznanym miejscem zamieszkania pozwanego, dopuszczalność postępowań zaocznych w takich przypadkach, ochrona prawa do obrony vs. dostęp do wymiaru sprawiedliwości."
Ograniczenia: Dotyczy spraw objętych zakresem rozporządzenia nr 44/2001. Wymaga wykazania podjęcia wszelkich starań w celu odnalezienia pozwanego.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa porusza ważny problem praktyczny dla prawników zajmujących się transgranicznymi sporami konsumenckimi, gdzie pozwany 'znika'. Pokazuje, jak prawo UE stara się zbalansować ochronę konsumenta z prawem powoda do dochodzenia roszczeń.
“Zniknął konsument z kredytem? Sąd ostatniego znanego adresu może być właściwy, ale ostrożnie z doręczeniem!”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI