C-325/09

Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej2011-07-21
cjeuswobody_rynkuswobodny przepływ osóbWysokatrybunal
swobodny przepływ osóbprawo pobytuprawo stałego pobytudyrektywa 2004/38karta pobytulegalny pobytintegracjaTSUEorzecznictwo

Podsumowanie

Okresy pobytu przed transpozycją dyrektywy 2004/38, oparte wyłącznie na karcie pobytu wydanej na mocy dyrektywy 68/360 i przy niespełnieniu warunków do korzystania z prawa pobytu, nie mogą być zaliczane do legalnego pobytu w celu nabycia prawa stałego pobytu.

Sprawa dotyczyła interpretacji dyrektywy 2004/38 w zakresie zaliczania okresów pobytu przed datą transpozycji dyrektywy do pięcioletniego okresu wymaganego do nabycia prawa stałego pobytu. Kluczowe było ustalenie, czy pobyt oparty wyłącznie na karcie pobytu wydanej na podstawie starszej dyrektywy 68/360, przy jednoczesnym niespełnianiu warunków do korzystania z prawa pobytu, można uznać za legalny pobyt. Trybunał orzekł, że takie okresy nie mogą być zaliczane do legalnego pobytu w celu nabycia prawa stałego pobytu.

Wniosek o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym dotyczył wykładni art. 16 dyrektywy 2004/38/WE w sprawie prawa obywateli Unii do swobodnego przemieszczania się i pobytu, w szczególności w odniesieniu do okresów pobytu przed datą transpozycji tej dyrektywy (30 kwietnia 2006 r.) oraz wykładni dyrektywy 68/360/EWG w kwestii charakteru kart pobytu. Sprawa dotyczyła obywatelki Portugalii, M. Dias, która przebywała w Zjednoczonym Królestwie od 1998 r. i ubiegała się o świadczenie z pomocy społecznej. Kluczowe było ustalenie, czy jej pobyt, w tym okresy, gdy nie pracowała i nie spełniała warunków do legalnego pobytu, ale posiadała kartę pobytu wydaną na podstawie dyrektywy 68/360, może być zaliczony do wymaganego pięcioletniego okresu nieprzerwanego legalnego pobytu w celu nabycia prawa stałego pobytu zgodnie z dyrektywą 2004/38. Trybunał, opierając się na wcześniejszym orzecznictwie (wyrok w sprawie C-162/09 Lassal), stwierdził, że karty pobytu wydane na podstawie dyrektywy 68/360 miały charakter deklaratoryjny, a nie konstytutywny. Oznacza to, że potwierdzały one istniejące prawo, ale same w sobie nie tworzyły prawa pobytu. W związku z tym, pobyt oparty wyłącznie na takiej karcie, przy jednoczesnym niespełnianiu warunków do korzystania z prawa pobytu, nie mógł być uznany za legalny pobyt w rozumieniu dyrektywy 2004/38. Trybunał podkreślił, że prawo stałego pobytu nabywa się po pięciu latach nieprzerwanego legalnego pobytu, a okresy pobytu przed datą transpozycji dyrektywy 2004/38 mogą być uwzględnione tylko wtedy, gdy spełniały one warunki legalnego pobytu zgodnie z ówczesnymi przepisami. Ponadto, nawet jeśli okresy nieprzerwanego pięcioletniego legalnego pobytu zostały ukończone przed 30 kwietnia 2006 r., to późniejsze nieobecności w przyjmującym państwie członkowskim, nieprzekraczające dwóch lat, nie wpływają na nabycie prawa stałego pobytu. Jednakże, pobyt oparty wyłącznie na karcie pobytu, przy niespełnieniu warunków do korzystania z prawa pobytu, nie może być uznany za legalny pobyt, a tym samym nie może być zaliczony do okresu wymaganego do nabycia prawa stałego pobytu.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Nie, okresy pobytu, które miały miejsce przed dniem 30 kwietnia 2006 r. wyłącznie w oparciu o wydaną ważnie na mocy dyrektywy 68/360 kartę pobytu i przy niespełnieniu warunków pozwalających na korzystanie z jakiegokolwiek prawa pobytu, nie mogą zostać uznane za legalny pobyt do celów nabycia prawa stałego pobytu na podstawie art. 16 ust. 1 dyrektywy 2004/38.

Uzasadnienie

Karty pobytu wydane na podstawie dyrektywy 68/360 miały charakter deklaratoryjny, a nie konstytutywny. Potwierdzały one istniejące prawo, ale same w sobie nie tworzyły prawa pobytu. Dlatego pobyt oparty wyłącznie na takiej karcie, przy niespełnianiu warunków do korzystania z prawa pobytu, nie jest legalnym pobytem w rozumieniu prawa UE.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odpowiedz_na_pytanie

Strona wygrywająca

Secretary of State for Work and Pensions (w kontekście rozstrzygnięcia pytania prejudycjalnego, które nie przyznało prawa M. Dias do zaliczenia spornych okresów)

Strony

NazwaTypRola
Secretary of State for Work and Pensionsorgan_krajowypozwany
Maria Diasosoba_fizycznaskarżący
Rząd Zjednoczonego Królestwapanstwo_czlonkowskieinterwenient
Rząd duńskipanstwo_czlonkowskieinterwenient
Rząd portugalskipanstwo_czlonkowskieinterwenient
Komisja Europejskainstytucja_ueinterwenient

Przepisy (4)

Główne

Dyrektywa 2004/38/WE art. 16 § 1

Dyrektywa 2004/38/WE Parlamentu Europejskiego i Rady

Okresy nieprzerwanego pięcioletniego pobytu, mające miejsce przed datą transpozycji dyrektywy 2004/38 (30 kwietnia 2006 r.), powinny zostać uwzględnione do celów nabycia prawa stałego pobytu, pod warunkiem że były to okresy legalnego pobytu zgodnie z przepisami obowiązującymi przed tą datą.

Dyrektywa 2004/38/WE art. 16 § 4

Dyrektywa 2004/38/WE Parlamentu Europejskiego i Rady

Zasady dotyczące utraty prawa stałego pobytu z powodu nieobecności (nieprzekraczającej dwóch kolejnych lat) powinny być stosowane analogicznie do okresów pobytu przed datą transpozycji dyrektywy 2004/38, jeśli te okresy nie spełniały warunków legalnego pobytu.

Pomocnicze

Dyrektywa 68/360/EWG art. 4 § 2

Dyrektywa Rady 68/360/EWG

Karta pobytu wydana na podstawie tej dyrektywy ma charakter deklaratoryjny, a nie konstytutywny, i potwierdza jedynie istniejące prawo pobytu.

art. 18 ust. 1 WE art. 18 § 1

Traktat WE

Przywołany w kontekście pytania o lukę prawną, ale nie rozstrzygnięty jako podstawa do nabycia prawa stałego pobytu w tej sprawie.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Karty pobytu wydane na podstawie dyrektywy 68/360 mają charakter deklaratoryjny, a nie konstytutywny. Pobyt oparty wyłącznie na karcie pobytu, przy niespełnianiu warunków do korzystania z prawa pobytu, nie jest legalnym pobytem w rozumieniu prawa UE. Zasady dotyczące utraty prawa stałego pobytu z powodu nieobecności (art. 16 ust. 4 dyrektywy 2004/38) powinny być stosowane analogicznie do okresów pobytu przed datą transpozycji, jeśli te okresy nie spełniały warunków legalnego pobytu.

Odrzucone argumenty

Karta pobytu wydana na podstawie dyrektywy 68/360 tworzy prawo pobytu do czasu jej wygaśnięcia lub cofnięcia, niezależnie od spełniania warunków. Okresy pobytu przed transpozycją dyrektywy 2004/38, nawet jeśli nie spełniały warunków legalnego pobytu, powinny być uwzględniane do celów nabycia prawa stałego pobytu, jeśli istniała luka prawna.

Godne uwagi sformułowania

Wydanie obywatelowi państwa członkowskiego pozwolenia na pobyt powinno zostać uznane nie za czynność o charakterze konstytutywnym, lecz za czynność mającą na celu jedynie potwierdzenie przez państwo członkowskie indywidualnej sytuacji obywatela innego państwa członkowskiego w świetle przepisów prawa Unii. Deklaratoryjny charakter kart pobytu oznacza, że karty te potwierdzają jedynie już istniejące prawo. Idea integracji, która leży u podstaw nabycia prawa stałego pobytu [...] nie opiera się tylko na aspektach terytorialnych i czasowych, lecz także na czynnikach natury jakościowej, dotyczących stopnia zintegrowania z przyjmującym państwem członkowskim.

Skład orzekający

K. Lenaerts

prezes izby

D. Šváby

sędzia

R. Silva de Lapuerta

sprawozdawca

G. Arestis

sędzia

J. Malenovský

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia 'legalny pobyt' w kontekście nabycia prawa stałego pobytu na podstawie dyrektywy 2004/38, zwłaszcza w odniesieniu do okresów sprzed daty transpozycji i roli kart pobytu wydanych na podstawie wcześniejszych dyrektyw."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji pobytu opartego wyłącznie na karcie pobytu z okresu przed transpozycją dyrektywy 2004/38, gdy warunki legalnego pobytu nie były spełnione. Nie dotyczy sytuacji, gdy prawo pobytu było oparte na innych podstawach prawnych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy kluczowego aspektu swobodnego przepływu osób w UE – prawa do stałego pobytu i jego nabywania. Wyjaśnia, jak interpretować stare przepisy w świetle nowych, co jest częstym problemem praktycznym dla prawników i obywateli.

Czy stara karta pobytu wystarczy do uzyskania prawa stałego pobytu w UE? TSUE wyjaśnia.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI