C-321/18
Podsumowanie
Trybunał orzekł, że zarządzenie ustalające orientacyjne cele ochrony sieci Natura 2000 na szczeblu regionalnym nie jest „planem lub programem” w rozumieniu dyrektywy SOOŚ, co wyłącza obowiązek przeprowadzenia oceny wpływu na środowisko.
Sprawa dotyczyła wykładni dyrektywy SOOŚ w kontekście zarządzenia rządu regionu Walonii ustanawiającego cele ochrony dla sieci Natura 2000. Stowarzyszenie Terre wallonne ASBL kwestionowało ważność zarządzenia, argumentując, że powinno ono podlegać ocenie wpływu na środowisko. Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej uznał, że zarządzenie, ustalające jedynie orientacyjne cele ochrony na szczeblu regionalnym, nie stanowi „planu lub programu” w rozumieniu dyrektywy SOOŚ, ponieważ nie określa ram dla przyszłego zezwolenia na realizację przedsięwzięć. W związku z tym nie jest wymagana ocena wpływu na środowisko.
Wniosek o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym dotyczył wykładni dyrektywy 2001/42/WE (dyrektywy SOOŚ) w sprawie oceny wpływu niektórych planów i programów na środowisko. Sprawa wywodziła się ze sporu dotyczącego ważności zarządzenia rządu regionu Walonii z 1 grudnia 2016 r., które ustanawiało cele ochrony dla sieci Natura 2000. Stowarzyszenie Terre wallonne ASBL argumentowało, że zarządzenie to powinno podlegać ocenie wpływu na środowisko zgodnie z dyrektywą SOOŚ, ponieważ stanowi „plan lub program” w jej rozumieniu. Sąd odsyłający (Conseil d’État) zadał pytania, czy takie zarządzenie jest objęte zakresem dyrektywy SOOŚ i czy wymaga oceny środowiskowej, zwłaszcza w sytuacji, gdy nie jest wymagana na podstawie dyrektywy siedliskowej (92/43/EWG). Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej, rozpatrując sprawę, przypomniał cel dyrektywy SOOŚ, jakim jest zapewnienie wysokiego poziomu ochrony środowiska poprzez uwzględnianie aspektów środowiskowych w procesie przygotowania i przyjmowania planów i programów. Stwierdził, że definicja „planów i programów” zawarta w art. 2 lit. a) dyrektywy SOOŚ wymaga spełnienia dwóch przesłanek: przygotowania lub przyjęcia przez odpowiedni organ oraz wymogu wynikającego z przepisów ustawowych, wykonawczych lub administracyjnych. Ponadto, aby plan lub program podlegał ocenie wpływu na środowisko, musi on określać ramy dla przyszłego zezwolenia na realizację przedsięwzięć, które mogą mieć znaczący wpływ na środowisko (art. 3 ust. 2 lit. a) i ust. 4 dyrektywy SOOŚ). W analizowanym przypadku Trybunał uznał, że zarządzenie z dnia 1 grudnia 2016 r. ustala cele ochrony na szczeblu regionalnym, które mają charakter orientacyjny, podczas gdy cele na szczeblu obszarów Natura 2000 mają charakter normatywny. Ponieważ zarządzenie to nie określa ram dla przyszłego zezwolenia na realizację przedsięwzięć, nie spełnia ono warunków uznania go za „plan lub program” w rozumieniu dyrektywy SOOŚ, dla których ocena wpływu na środowisko byłaby obowiązkowa. W związku z tym Trybunał orzekł, że zarządzenie to nie podlega obowiązkowej ocenie wpływu na środowisko zgodnie z dyrektywą SOOŚ.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, zarządzenie takie nie stanowi „planu lub programu” w rozumieniu dyrektywy SOOŚ, jeśli ustala cele ochrony mające charakter orientacyjny i nie określa ram dla przyszłego zezwolenia na realizację przedsięwzięć.
Uzasadnienie
Definicja „planów i programów” w dyrektywie SOOŚ wymaga, aby akt określał ramy dla przyszłego zezwolenia na realizację przedsięwzięć. Zarządzenie ustalające jedynie orientacyjne cele ochrony nie spełnia tego warunku.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
odpowiedz_na_pytanie
Strona wygrywająca
skarżący (w kontekście pytania prejudycjalnego, gdyż sąd odsyłający będzie musiał zastosować wykładnię TSUE)
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Terre wallonne ASBL | inne | skarżący |
| Région wallonne | organ_krajowy | pozwany |
| rząd belgijski | organ_krajowy | interwenient |
| rząd czeski | organ_krajowy | interwenient |
| Irlandia | panstwo_czlonkowskie | interwenient |
| Komisja Europejska | instytucja_ue | interwenient |
Przepisy (5)
Główne
Dyrektywa SOOŚ art. 3 § ust. 2 lit. a)
Dyrektywa 2001/42/WE Parlamentu Europejskiego i Rady
Plany i programy, które ustalają ramy dla przyszłego zezwolenia na inwestycję dotyczącą projektów wymienionych w załącznikach I i II do dyrektywy 85/337/EWG, podlegają ocenie wpływu na środowisko.
Dyrektywa SOOŚ art. 3 § ust. 4
Dyrektywa 2001/42/WE Parlamentu Europejskiego i Rady
Państwa członkowskie ustalają, czy plany i programy inne niż określone w ust. 2, które określają ramy dla przyszłego zezwolenia na inwestycję dotyczącą projektów, mogą potencjalnie powodować znaczący wpływ na środowisko.
Pomocnicze
Dyrektywa siedliskowa art. 6 § ust. 3
Dyrektywa 92/43/EWG Rady
Każdy plan lub przedsięwzięcie, które nie jest bezpośrednio związane lub konieczne do zagospodarowania terenu, ale które może na nie w istotny sposób oddziaływać, podlega odpowiedniej ocenie jego skutków dla danego terenu.
Ustawa z dnia 12 lipca 1973 r. o ochronie przyrody art. 25 bis § ust. 1
Rząd ustala na szczeblu regionu Walonii cele ochrony dla każdego typu siedlisk przyrodniczych oraz dla każdego gatunku. Cele te mają charakter orientacyjny.
Ustawa z dnia 12 lipca 1973 r. o ochronie przyrody art. 25 bis § ust. 2
Na podstawie celów ochrony, rząd ustala cele ochrony mające zastosowanie na szczeblu sieci Natura 2000. Cele te mają charakter normatywny.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Zarządzenie ustalające cele ochrony na szczeblu regionalnym, które mają charakter orientacyjny i nie określają ram dla przyszłych zezwoleń na inwestycje, nie jest „planem lub programem” w rozumieniu dyrektywy SOOŚ. Obowiązek oceny wpływu na środowisko na podstawie dyrektywy SOOŚ dotyczy wyłącznie planów i programów spełniających definicję z tej dyrektywy.
Odrzucone argumenty
Zarządzenie ustanawiające cele ochrony dla sieci Natura 2000 powinno być traktowane jako plan lub program w rozumieniu dyrektywy SOOŚ. Nawet jeśli zarządzenie nie podlega ocenie na podstawie dyrektywy siedliskowej, powinno podlegać ocenie na podstawie dyrektywy SOOŚ. Zarządzenie ma korzystny wpływ na środowisko, co nie wyłącza obowiązku oceny wpływu.
Godne uwagi sformułowania
przepisy wyznaczające zakres jej stosowania, a w szczególności przepisy zawierające definicje aktów, które ona obejmuje, należy interpretować rozszerzająco akt taki jak rozpatrywany w postępowaniu głównym nie spełnia warunku przypomnianego w pkt 41 niniejszego wyroku, gdyż nie określa on ram dla przyszłego zezwolenia na realizację przedsięwzięć
Skład orzekający
J.C. Bonichot
prezes izby
C. Toader
sprawozdawca
A. Rosas
sędzia
L. Bay Larsen
sędzia
M. Safjan
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Określenie zakresu stosowania dyrektywy SOOŚ i definicji „planów i programów”, zwłaszcza w kontekście aktów prawnych ustalających cele ochrony środowiska lub ramy dla przyszłych inwestycji."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji zarządzenia ustalającego orientacyjne cele ochrony na szczeblu regionalnym. Interpretacja może być odmienna dla aktów o charakterze normatywnym lub bezpośrednio wpływających na zezwolenia.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa wyjaśnia ważne rozróżnienie między aktami prawnymi podlegającymi ocenie wpływu na środowisko a tymi, które są z niej wyłączone, co ma kluczowe znaczenie dla praktyki prawnej i administracyjnej.
“Czy cele ochrony przyrody wymagają oceny wpływu na środowisko? TSUE wyjaśnia granice dyrektywy SOOŚ.”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI