C-313/24
Podsumowanie
Trybunał Sprawiedliwości UE orzekł, że zakaz udzielania zamówień publicznych rosyjskim podmiotom nie dotyczy spółek z siedzibą w UE zarządzanych przez obywateli Rosji, jeśli nie ma realnego ryzyka przekierowania środków do rosyjskiej gospodarki.
Sprawa dotyczyła wykładni art. 5k ust. 1 lit. c) rozporządzenia nr 833/2014, który zakazuje udzielania zamówień publicznych podmiotom działającym w imieniu lub pod kierunkiem podmiotów rosyjskich. Włoski sąd zapytał, czy zakaz ten obejmuje spółkę z siedzibą we Włoszech, której dwaj członkowie zarządu są obywatelami rosyjskimi. Trybunał stwierdził, że zakaz nie ma zastosowania, jeśli organy państwa członkowskiego przeprowadziły wyczerpującą analizę i nie stwierdziły realnego ryzyka przekierowania środków do rosyjskiej gospodarki, co oznacza, że rosyjscy członkowie zarządu nie sprawują faktycznej kontroli nad spółką.
Wniosek o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym złożony przez włoski Consiglio di Stato dotyczył wykładni art. 5k ust. 1 lit. c) rozporządzenia Rady (UE) nr 833/2014, wprowadzającego środki ograniczające w związku z działaniami Rosji destabilizującymi sytuację na Ukrainie. Sprawa wyłoniła się z postępowania dotyczącego udzielenia zamówienia publicznego na usługi kawiarniane we włoskiej Galerii Uffizi spółce Scudieri International. Spółka Opera Laboratori Fiorentini zakwestionowała udzielenie zamówienia, argumentując, że Scudieri International narusza zakaz, ponieważ dwóch z jej trzech członków zarządu to obywatele rosyjscy, a jeden z nich kieruje również spółką dominującą. Włoski sąd krajowy oddalił skargę, uznając, że zakaz nie obejmuje spółek z siedzibą w UE, których akcjonariusze nie są Rosjanami. Consiglio di Stato, rozpatrując apelację, miał wątpliwości co do interpretacji sformułowania „pod kierunkiem” oraz zakresu podmiotów objętych zakazem. Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej, dokonując wykładni autonomicznej i jednolitej, stwierdził, że samo obywatelstwo członków zarządu nie jest wystarczające do zastosowania zakazu. Kluczowe jest ustalenie, czy istnieje realne ryzyko przekierowania środków do rosyjskiej gospodarki. Wymaga to od organów państw członkowskich przeprowadzenia wyczerpującej analizy wszystkich istotnych okoliczności faktycznych i prawnych, w tym struktury własności, powiązań osobistych i zawodowych, charakteru transakcji oraz sposobu zarządzania spółką. Jeśli analiza wykaże brak takiego ryzyka, a rosyjscy członkowie zarządu nie sprawują faktycznej kontroli nad spółką, zakaz nie ma zastosowania. Trybunał podkreślił cel sankcji, jakim jest ograniczenie finansowania działań wojennych Rosji, i potrzebę zapobiegania ich obchodzeniu.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Zakaz nie ma zastosowania, jeśli organy państwa członkowskiego przeprowadziły wyczerpującą analizę i nie stwierdziły realnego ryzyka przekierowania środków do rosyjskiej gospodarki, co oznacza, że rosyjscy członkowie zarządu nie sprawują faktycznej kontroli nad spółką.
Uzasadnienie
Trybunał podkreślił, że celem sankcji jest ograniczenie finansowania działań wojennych Rosji. Samo obywatelstwo członków zarządu nie jest wystarczające do zastosowania zakazu. Kluczowe jest ustalenie, czy istnieje realne ryzyko przekierowania środków do rosyjskiej gospodarki, co wymaga od organów państw członkowskich przeprowadzenia szczegółowej analizy wszystkich istotnych okoliczności faktycznych i prawnych.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
odpowiedz_na_pytanie
Strona wygrywająca
udzielono odpowiedzi na pytanie
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Opera Laboratori Fiorentini SpA | spolka | skarżący |
| Ministero della Cultura | organ_krajowy | pozwany |
| Gallerie degli Uffizi | organ_krajowy | pozwany |
| A.L.E.S. – Arte Lavoro e Servizi SpA | spolka | pozwany |
| Scudieri International Srl | spolka | wnoszący_odwołanie |
| rząd włoski | panstwo_czlonkowskie | interwenient |
| rząd niderlandzki | panstwo_czlonkowskie | interwenient |
| rząd austriacki | panstwo_czlonkowskie | interwenient |
| Komisja Europejska | instytucja_ue | interwenient |
Przepisy (9)
Główne
Rozporządzenie nr 833/2014 art. 5k § 1 lit. c)
Rozporządzenie Rady (UE) nr 833/2014
Zakaz udzielania lub dalszego wykonywania zamówień publicznych na rzecz lub z udziałem osób fizycznych lub prawnych, podmiotów lub organów działających w imieniu lub pod kierunkiem podmiotu, o którym mowa w lit. a) lub b) tego rozporządzenia, nie ma zastosowania, jeśli organy państwa członkowskiego przeprowadziły wyczerpującą analizę i nie stwierdziły realnego ryzyka przekierowania środków do rosyjskiej gospodarki.
Pomocnicze
Decyzja 2014/512 art. 1h § 1
Decyzja Rady 2014/512/WPZiB
Codice civile art. 2380 bis
Kodeks cywilny (Włochy)
Codice civile art. 2475
Kodeks cywilny (Włochy)
Codice civile art. 2475 bis
Kodeks cywilny (Włochy)
Codice civile art. 2497
Kodeks cywilny (Włochy)
Codice civile art. 2497 sexies
Kodeks cywilny (Włochy)
Rozporządzenie 2022/576
Rozporządzenie Rady (UE) 2022/576
Rozporządzenie 2025/395 art. 1 § 25
Rozporządzenie Rady (UE) 2025/395
Argumenty
Skuteczne argumenty
Obywatelstwo członków zarządu spółki nie jest decydujące dla zastosowania zakazu, jeśli nie sprawują oni faktycznej kontroli i nie istnieje ryzyko przekierowania środków do rosyjskiej gospodarki. Wykładnia przepisu musi być zgodna z celem sankcji, jakim jest ograniczenie finansowania działań wojennych Rosji. Analiza ryzyka przekierowania środków wymaga wyczerpującego zbadania wszystkich istotnych okoliczności faktycznych i prawnych.
Odrzucone argumenty
Szerokie stosowanie zakazu, obejmujące spółki z siedzibą w UE zarządzane przez obywateli rosyjskich, nawet jeśli nie posiadają oni większościowych udziałów. Rozróżnienie między 'zarządzaniem' a 'kierowaniem' spółką w prawie włoskim powinno być uwzględnione w wykładni prawa UE.
Godne uwagi sformułowania
„w imieniu lub pod kierunkiem podmiotu” „realne ryzyko przekierowania do rosyjskiej gospodarki środków finansowych” „faktyczna kontrola” „wyczerpująca analiza wszystkich istotnych okoliczności sprawy” „zapobieżenie obchodzeniu zakazów” „skuteczność (effet utile) całego systemu ustanowionego w art. 5k ust. 1”
Skład orzekający
M.L. Arastey Sahún
prezeska izby
J. Passer
sędzia
E. Regan
sędzia
D. Gratsias
sędzia
B. Smulders
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Wykładnia przepisów dotyczących sankcji UE wobec Rosji, w szczególności w kontekście zamówień publicznych i kryteriów stosowania zakazów wobec podmiotów powiązanych z Rosją."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej interpretacji art. 5k ust. 1 lit. c) rozporządzenia nr 833/2014 i wymaga indywidualnej oceny ryzyka w każdym przypadku.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy aktualnych sankcji UE wobec Rosji i ich praktycznego zastosowania w zamówieniach publicznych, co jest istotne dla wielu firm i prawników.
“Sankcje UE na zamówienia publiczne: Czy obywatele Rosji w zarządzie firmy oznaczają zakaz?”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI