C-307/22
Podsumowanie
TSUE orzekł, że lekarz ma obowiązek bezpłatnego udostępnienia pacjentowi pierwszej kopii jego dokumentacji medycznej, nawet jeśli pacjent żąda jej w celu innym niż ochrona danych, a krajowe przepisy nakładające koszty na pacjenta są niezgodne z RODO.
Sprawa dotyczyła wykładni RODO w kontekście prawa pacjenta do uzyskania pierwszej kopii dokumentacji medycznej od lekarza. Pacjent żądał bezpłatnego dostępu do swojej dokumentacji w celu dochodzenia roszczeń z tytułu błędu medycznego. Niemiecki sąd zapytał TSUE, czy lekarz musi udostępnić kopię bezpłatnie, nawet jeśli cel pacjenta nie jest związany z ochroną danych, oraz czy niemieckie przepisy pozwalające na obciążenie pacjenta kosztami są zgodne z RODO. TSUE stwierdził, że pierwsza kopia danych musi być bezpłatna, a krajowe przepisy nakładające koszty na pacjenta w celu ochrony interesów gospodarczych lekarza są niezgodne z RODO.
Wniosek o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym dotyczył wykładni przepisów RODO (Rozporządzenia o Ochronie Danych Osobowych) w sprawie prawa pacjenta do dostępu do swojej dokumentacji medycznej. Pacjent, FT, leczony przez lekarza dentystę DW, podejrzewając błędy medyczne, zażądał bezpłatnego przekazania pierwszej kopii swojej dokumentacji. Lekarz odmówił, powołując się na niemieckie przepisy, które pozwalały na obciążenie pacjenta kosztami. Niemiecki sąd, Bundesgerichtshof, zwrócił się do Trybunału Sprawiedliwości UE z pytaniami dotyczącymi interpretacji RODO. TSUE rozstrzygnął, że zgodnie z art. 12 ust. 5 i art. 15 ust. 3 RODO, administrator danych (lekarz) ma obowiązek bezpłatnego dostarczenia osobie, której dane dotyczą (pacjentowi), pierwszej kopii jej danych osobowych. Obowiązek ten istnieje niezależnie od celu, w jakim pacjent żąda dostępu do danych, nawet jeśli nie jest on bezpośrednio związany z ochroną danych, lecz np. z dochodzeniem roszczeń. Trybunał podkreślił, że prawo dostępu do danych i uzyskania ich kopii jest fundamentalne dla ochrony praw jednostki i nie może być ograniczane przez krajowe przepisy, które nakładają koszty na pacjenta w celu ochrony interesów gospodarczych lekarza. Takie przepisy, nawet jeśli zostały uchwalone przed wejściem w życie RODO, są niezgodne z prawem Unii, ponieważ podważają skuteczność prawa do ochrony danych. Ponadto, TSUE wyjaśnił, że prawo do uzyskania kopii danych oznacza przekazanie wiernego i zrozumiałego odwzorowania wszystkich danych, w tym pełnych kopii dokumentów zawierających te dane, jeśli jest to niezbędne do sprawdzenia ich dokładności i kompletności.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Nie, administrator ma obowiązek bezpłatnego dostarczenia pierwszej kopii danych osobowych, nawet jeśli wniosek jest uzasadniony celem niezwiązanym z celami wskazanymi w motywie 63 RODO.
Uzasadnienie
Brzmienie art. 12 ust. 5 i art. 15 ust. 3 RODO nie uzależnia bezpłatnego dostarczenia pierwszej kopii danych od powołania się przez osobę na konkretny powód. Prawo dostępu i przejrzystości ma na celu ułatwienie wykonywania praw przez osobę, której dane dotyczą.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
odpowiedz_na_pytanie
Strona wygrywająca
pacjent (DW)
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| FT | osoba_fizyczna | skarżący |
| DW | osoba_fizyczna | pozwany |
| rząd łotewski | panstwo_czlonkowskie | interwenient |
| Komisja Europejska | instytucja_ue | interwenient |
Przepisy (9)
Główne
RODO art. 12 § ust. 5
Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679
Ustanawia zasadę bezpłatności pierwszej kopii danych osobowych oraz przewiduje wyjątki od tej zasady w przypadku ewidentnie nieuzasadnionych lub nadmiernych żądań.
RODO art. 15 § ust. 1
Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679
Gwarantuje osobie, której dane dotyczą, prawo dostępu do jej danych osobowych podlegających przetwarzaniu.
RODO art. 15 § ust. 3
Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679
Stanowi, że administrator dostarcza osobie, której dane dotyczą, kopię danych osobowych podlegających przetwarzaniu, a za kolejne kopie może pobrać opłatę. Pierwsza kopia jest bezpłatna.
RODO art. 23 § ust. 1 lit. i)
Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679
Dopuszcza ograniczenie praw i obowiązków wynikających z RODO, jeśli jest to niezbędne i proporcjonalne dla ochrony praw i wolności innych osób, nie naruszając istoty podstawowych praw.
Pomocnicze
RODO art. 15 § ust. 4
Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679
Podkreśla, że prawo do uzyskania kopii nie może niekorzystnie wpływać na prawa i wolności innych.
BGB art. 630f
Kodeks cywilny
Reguluje obowiązek prowadzenia dokumentacji medycznej przez lekarza.
BGB art. 630g § ust. 1
Kodeks cywilny
Zapewnia pacjentowi wgląd do dokumentacji medycznej, o ile nie stoją temu na przeszkodzie istotne względy terapeutyczne lub prawa osób trzecich.
BGB art. 630g § ust. 2 zdanie pierwsze
Kodeks cywilny
Pacjent może żądać elektronicznych kopii dokumentacji medycznej.
BGB art. 630g § ust. 2 zdanie drugie
Kodeks cywilny
Przewiduje, że pacjent powinien zwrócić lekarzowi powstałe koszty związane z wydaniem kopii dokumentacji medycznej.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Obowiązek bezpłatnego dostarczenia pierwszej kopii danych osobowych wynika wprost z RODO. Cel żądania dostępu do danych nie może ograniczać prawa pacjenta do uzyskania kopii dokumentacji medycznej. Krajowe przepisy nakładające koszty na pacjenta w celu ochrony interesów gospodarczych lekarza są niezgodne z RODO. Prawo do uzyskania kopii danych oznacza przekazanie wiernego i zrozumiałego odwzorowania wszystkich danych, w tym pełnych dokumentów, jeśli jest to niezbędne.
Odrzucone argumenty
Niemieckie przepisy pozwalające na obciążenie pacjenta kosztami pierwszej kopii dokumentacji medycznej są zgodne z RODO. Cel żądania dostępu do danych musi być związany z ochroną danych osobowych (motyw 63 RODO). Interesy gospodarcze lekarzy mogą uzasadniać obciążenie pacjenta kosztami pierwszej kopii dokumentacji.
Godne uwagi sformułowania
na administratorze ciąży obowiązek bezpłatnego dostarczenia osobie, której dane dotyczą, pierwszej kopii jej danych osobowych podlegających przetwarzaniu, nawet jeśli jej wniosek jest uzasadniony celem niezwiązanym z celami wskazanymi w motywie 63 zdanie pierwsze wspomnianego rozporządzenia. taka możliwość nie pozwala na przyjęcie przepisów krajowych obciążających – w celu ochrony interesów gospodarczych administratora – osobę, której dane dotyczą, kosztami pierwszej kopii jej danych osobowych podlegających temu przetwarzaniu. prawo do uzyskania kopii danych osobowych podlegających przetwarzaniu oznacza przekazanie osobie, której dane dotyczą, wiernego i zrozumiałego odwzorowania wszystkich tych danych.
Skład orzekający
A. Arabadjiev
prezes izby
T. von Danwitz
sędzia
P.G. Xuereb
sędzia
A. Kumin
sędzia
I. Ziemele
sprawozdawczyni
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ugruntowanie prawa pacjenta do bezpłatnego dostępu do pierwszej kopii dokumentacji medycznej oraz niezgodności z RODO krajowych przepisów nakładających koszty na pacjenta w celu ochrony interesów lekarza."
Ograniczenia: Dotyczy głównie wykładni RODO w kontekście dostępu do danych medycznych. Konkretne zastosowanie może zależeć od specyfiki krajowych przepisów i ich zgodności z RODO.
Wartość merytoryczna
Ocena: 8/10
Sprawa dotyczy powszechnego prawa pacjentów do dostępu do swojej dokumentacji medycznej i ma bezpośrednie przełożenie na praktykę lekarską oraz prawa pacjentów w całej UE. Wykładnia RODO w tym kontekście jest bardzo istotna.
“Czy Twój lekarz może żądać pieniędzy za pierwszą kopię Twojej dokumentacji medycznej? TSUE odpowiada: NIE!”
Sektor
medycyna
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI