C-287/24

Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej2025-07-10
cjeuprawo_ue_ogolnewspólna polityka rolnaŚredniatrybunal
wspólna polityka rolnazazielenianiepłatności bezpośredniedecyzja wykonawczaważność aktuwojna na Ukrainieceny surowcówugorowanieobszary proekologiczneochrona środowiska

Podsumowanie

Trybunał Sprawiedliwości UE uznał ważność decyzji wykonawczej Komisji zezwalającej na odstępstwa od zasad zazieleniania w rolnictwie w 2022 r. w związku z wojną na Ukrainie.

Sprawa dotyczyła ważności decyzji wykonawczej Komisji (UE) 2022/484, która zezwalała państwom członkowskim na odstępstwa od przepisów dotyczących zazieleniania w rolnictwie w roku składania wniosków 2022. Odstępstwa te, wprowadzone w związku z inwazją Rosji na Ukrainę i wzrostem cen surowców, pozwalały na uznanie gruntów ugorowanych za uprawy odrębne lub obszary proekologiczne, nawet jeśli były one wypasane, uprawiane lub z nich zbierano plony. Ligue royale belge pour la protection des oiseaux ASBL kwestionowała tę decyzję, zarzucając naruszenie rozporządzeń UE i brak wystarczającego uzasadnienia. Trybunał uznał, że decyzja była zgodna z prawem UE, gdyż została przyjęta na podstawie art. 69 ust. 1 rozporządzenia nr 1307/2013, który pozwala na odstępstwa w sytuacjach nadzwyczajnych, a jej uzasadnienie było wystarczające.

Wniosek o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym dotyczył ważności decyzji wykonawczej Komisji (UE) 2022/484 z dnia 23 marca 2022 r., która przewidywała odstępstwa od rozporządzenia (UE) nr 1307/2013 i rozporządzenia delegowanego (UE) nr 639/2014 w zakresie płatności z tytułu zazieleniania za rok 2022. Decyzja ta została podjęta w odpowiedzi na inwazję Rosji na Ukrainę i gwałtowny wzrost cen towarów rolnych, mający na celu zwiększenie potencjału produkcji rolnej Unii Europejskiej. Ligue royale belge pour la protection des oiseaux ASBL kwestionowała ważność tej decyzji, argumentując, że narusza ona przepisy UE i nie została wystarczająco uzasadniona. Sąd odsyłający (Conseil d’État) zwrócił się do Trybunału Sprawiedliwości UE z pytaniem o zgodność decyzji wykonawczej 2022/484 z art. 69 rozporządzenia nr 1307/2013 w związku z art. 45 rozporządzenia delegowanego nr 639/2014. Trybunał, analizując sprawę, przypomniał, że obowiązek uzasadnienia aktów prawnych UE wymaga przedstawienia powodów ich przyjęcia, dostosowanych do charakteru aktu. W przypadku decyzji o charakterze generalnym, uzasadnienie może ograniczyć się do wskazania ogólnej sytuacji i celów. Trybunał stwierdził, że motywy decyzji wykonawczej 2022/484 jasno wskazywały na sytuację nadzwyczajną (wojna na Ukrainie) i cel (zwiększenie produkcji rolnej), a także na potrzebę umożliwienia rolnikom wykorzystania gruntów ugorowanych do produkcji żywności i pasz. Podkreślono, że decyzja została podjęta na podstawie art. 69 ust. 1 rozporządzenia nr 1307/2013, który dotyczy sytuacji nadzwyczajnych, a nie pilnej potrzeby (art. 69 ust. 2). Trybunał uznał, że środki przewidziane w decyzji były niezbędne i uzasadnione, a odstępstwa były ograniczone do roku 2022 i ściśle niezbędne do osiągnięcia celu. Zastosowanie środków ochrony roślin na gruntach ugorowanych było dopuszczalne w ramach odstępstwa, a państwa członkowskie miały obowiązek uwzględnić cele środowiskowe i powiadomić Komisję o wdrożeniu tych odstępstw. W konsekwencji, Trybunał uznał, że analiza nie wykazała niczego, co mogłoby podważyć ważność decyzji wykonawczej 2022/484.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Tak, decyzja wykonawcza 2022/484 jest ważna i została wystarczająco uzasadniona.

Uzasadnienie

Trybunał uznał, że decyzja została podjęta na podstawie właściwej podstawy prawnej (art. 69 ust. 1 rozporządzenia nr 1307/2013) w sytuacji nadzwyczajnej (wojna na Ukrainie), a jej uzasadnienie jasno wskazywało na cel (zwiększenie produkcji rolnej) i środki (odstępstwa od zasad zazieleniania). Odstępstwa te uznano za niezbędne, uzasadnione i ograniczone czasowo do roku 2022, z uwzględnieniem wymogów środowiskowych.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odpowiedz_na_pytanie

Strona wygrywająca

Komisja Europejska (ważność decyzji została potwierdzona)

Strony

NazwaTypRola
Ligue royale belge pour la protection des oiseaux ASBLinneskarżący
Région wallonneorgan_krajowypozwany
rząd belgijskiorgan_krajowyinterwenient
rząd włoskiorgan_krajowyinterwenient
Komisja Europejskainstytucja_ueinterwenient

Przepisy (14)

Główne

TFUE art. 267

Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej

Podstawa prawna dla odesłań prejudycjalnych.

TFUE art. 296 § akapit drugi

Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej

Wymóg uzasadnienia aktów prawnych Unii.

Rozporządzenie nr 1307/2013 art. 4 § ust. 1 lit. f

Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1307/2013

Definicja gruntów ornych.

Rozporządzenie nr 1307/2013 art. 43 § ust. 1 i 2

Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1307/2013

Praktyki rolnicze korzystne dla klimatu i środowiska.

Rozporządzenie nr 1307/2013 art. 44 § ust. 1 i 4 lit. c

Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1307/2013

Dywersyfikacja upraw, uznawanie gruntów ugorowanych.

Rozporządzenie nr 1307/2013 art. 46 § ust. 2 lit. a

Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1307/2013

Uznawanie gruntów ugorowanych za obszary proekologiczne.

Rozporządzenie nr 1307/2013 art. 69 § ust. 1

Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1307/2013

Podstawa prawna dla decyzji wykonawczych w sytuacjach nadzwyczajnych, możliwość odstępstw.

Rozporządzenie delegowane nr 639/2014 art. 45 § ust. 2

Rozporządzenie delegowane Komisji (UE) nr 639/2014

Wymóg braku produkcji rolnej na gruntach ugorowanych jako obszarach proekologicznych.

Rozporządzenie delegowane nr 639/2014 art. 45 § ust. 10b

Rozporządzenie delegowane Komisji (UE) nr 639/2014

Zakaz stosowania środków ochrony roślin na gruntach ugorowanych.

Decyzja wykonawcza 2022/484 art. 1 § ust. 1 i 2

Decyzja wykonawcza Komisji (UE) 2022/484

Umożliwienie państwom członkowskim odstępstw od przepisów dotyczących zazieleniania w roku 2022.

Decyzja wykonawcza 2022/484 art. 3

Decyzja wykonawcza Komisji (UE) 2022/484

Obowiązek powiadomienia Komisji przez państwa członkowskie o wdrożeniu odstępstw.

zarządzenie z dnia 12 maja 2022 r. art. § 1

Arrêté du gouvernement wallon, du 12 mai 2022

Wdrożenie odstępstw w regionie Walonii.

Pomocnicze

TFUE art. 290 § ust. 1

Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej

Podstawa prawna dla aktów delegowanych.

Rozporządzenie nr 1307/2013 art. 69 § ust. 2

Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1307/2013

Podstawa prawna dla decyzji wykonawczych w przypadkach pilnej potrzeby.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Decyzja wykonawcza 2022/484 została podjęta na podstawie właściwej podstawy prawnej (art. 69 ust. 1 rozporządzenia nr 1307/2013) w sytuacji nadzwyczajnej. Uzasadnienie decyzji było wystarczające, jasno wskazując na sytuację nadzwyczajną i cel zwiększenia produkcji rolnej. Odstępstwa od zasad zazieleniania były niezbędne, uzasadnione i ograniczone czasowo do roku 2022. Środki przyjęte w decyzji nie naruszały zasady proporcjonalności i uwzględniały wymogi środowiskowe.

Odrzucone argumenty

Decyzja wykonawcza 2022/484 narusza rozporządzenie nr 1307/2013 i rozporządzenie delegowane nr 639/2014. Decyzja nie została wystarczająco uzasadniona, w szczególności w zakresie pojęcia 'produktów podstawowych' i 'pilnej potrzeby'. Decyzja narusza zasadę proporcjonalności.

Godne uwagi sformułowania

aby zaradzić tej sytuacji, należy zwiększyć potencjał unijnej produkcji rolnej zarówno w odniesieniu do dostaw żywności, jak i pasz. grunty ugorowane pozostają gruntami ornymi nadającymi się do produkcji roślinnej, które – choć w różnym stopniu w zależności od ich warunków, takich jak jakość gleby – mogą być natychmiast wykorzystywane do produkcji żywności i paszy. środki wykonawcze przyjęte na podstawie art. 69 ust. 1 rozporządzenia nr 1307/2013 muszą być niezbędne i uzasadnione w sytuacji nadzwyczajnej i mogą stanowić odstępstwo od przepisów tego rozporządzenia jedynie w takim zakresie i przez taki okres, w jakim jest to ściśle niezbędne.

Skład orzekający

M.L. Arastey Sahún

prezeska izby

D. Gratsias

sprawozdawca

E. Regan

sędzia

J. Passer

sędzia

B. Smulders

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących płatności bezpośrednich i zazieleniania w ramach WPR, zwłaszcza w kontekście sytuacji kryzysowych i możliwości odstępstw od przepisów."

Ograniczenia: Dotyczy konkretnego roku (2022) i specyficznej sytuacji kryzysowej (wojna na Ukrainie). Interpretacja art. 69 ust. 1 rozporządzenia nr 1307/2013.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważnych kwestii związanych z polityką rolną UE, wpływem sytuacji geopolitycznej na rolnictwo oraz interpretacją przepisów dotyczących zazieleniania. Pokazuje, jak prawo UE reaguje na kryzysy.

Wojna na Ukrainie a polski rolnik: Trybunał UE wyjaśnia, czy można było uprawiać ugory.

Sektor

rolnictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI