C-284/23

Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej2024-06-27
cjeuprawo_pracyochrona pracownic w ciążyWysokatrybunal
ochrona pracownic w ciążywypowiedzenie umowy o pracęterminy procesoweskuteczna ochrona sądowazasada skutecznościdyrektywa 92/85/EWGprawo niemieckieTSUE

Podsumowanie

TSUE orzekł, że niemieckie przepisy proceduralne dotyczące odwołań od wypowiedzenia dla kobiet w ciąży, które dowiedziały się o ciąży po terminie, naruszają zasadę skuteczności ochrony prawnej.

Sprawa dotyczyła pracownicy, która dowiedziała się o ciąży po otrzymaniu wypowiedzenia i po upływie terminu na odwołanie. Niemieckie przepisy wymagały złożenia wniosku o dopuszczenie powództwa po terminie w ciągu dwóch tygodni, co sąd odsyłający uznał za potencjalnie zbyt restrykcyjne. Trybunał Sprawiedliwości UE stwierdził, że takie krótkie terminy, zwłaszcza gdy pracownica dowiaduje się o ciąży po terminie odwoławczym, mogą nadmiernie utrudniać dochodzenie praw i naruszać zasadę skuteczności ochrony prawnej wynikającą z dyrektywy 92/85/EWG.

Wniosek o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym został złożony przez Arbeitsgericht Mainz w związku ze sprawą pracownicy (TC) zwolnionej przez spółkę Firma Haus Jacobus Alten- und Altenpflegeheim gGmbH. Pracownica dowiedziała się o swojej ciąży (siódmy tydzień) po otrzymaniu wypowiedzenia i po upływie terminu na odwołanie się od niego (trzy tygodnie od doręczenia). Niemieckie przepisy (KSchG) przewidują możliwość złożenia wniosku o dopuszczenie powództwa wniesionego po terminie, ale wymaga to złożenia takiego wniosku w ciągu dwóch tygodni od ustania przeszkody uniemożliwiającej wniesienie powództwa. Pracownica nie złożyła takiego wniosku, co skutkowałoby odrzuceniem jej odwołania. Sąd odsyłający miał wątpliwości co do zgodności tych przepisów z prawem Unii, w szczególności z dyrektywą 92/85/EWG dotyczącą ochrony kobiet w ciąży oraz z zasadą skutecznej ochrony sądowej. Trybunał Sprawiedliwości UE uznał wniosek za dopuszczalny. Analizując pytanie, TSUE przypomniał o zakazie zwalniania kobiet w ciąży (art. 10 dyrektywy 92/85) oraz o obowiązku zapewnienia skutecznej ochrony prawnej (art. 12 dyrektywy 92/85). Stwierdził, że choć pewność prawa uzasadnia istnienie terminów prekluzyjnych, to muszą one być proporcjonalne i nie mogą czynić dochodzenia praw niemożliwym lub nadmiernie utrudnionym. W przypadku pracownicy, która dowiaduje się o ciąży po upływie terminu na odwołanie, dwutygodniowy termin na złożenie wniosku o dopuszczenie powództwa po terminie, krótszy niż standardowy termin odwoławczy, może być zbyt krótki i utrudniać skuteczne dochodzenie praw. TSUE orzekł, że przepisy krajowe, które nakładają taki dwutygodniowy termin, naruszają zasadę skuteczności ochrony sądowej, ponieważ mogą nadmiernie utrudniać realizację praw przyznanych kobietom w ciąży na mocy dyrektywy 92/85/EWG.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, przepisy te są niezgodne z prawem UE, ponieważ mogą nadmiernie utrudniać dochodzenie praw pracownic w ciąży.

Uzasadnienie

TSUE stwierdził, że dwutygodniowy termin na złożenie wniosku o dopuszczenie powództwa po terminie, krótszy niż standardowy termin odwoławczy i nałożony na pracownicę, która dowiedziała się o ciąży po terminie, może być zbyt krótki. Utrudnia to skuteczne zasięgnięcie porady prawnej i złożenie niezbędnych dokumentów, naruszając tym samym zasadę skuteczności ochrony sądowej praw wynikających z dyrektywy 92/85/EWG.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odpowiedz_na_pytanie

Strona wygrywająca

skarżący (pracownica)

Strony

NazwaTypRola
TCosoba_fizycznaskarżący
Firma Haus Jacobus Alten- und Altenpflegeheim gGmbHspolkapozwany
Komisja Europejskainstytucja_ueinterwenient

Przepisy (8)

Główne

Dyrektywa 92/85/EWG art. 10 § 1

Dyrektywa Rady 92/85/EWG

Państwa członkowskie podejmują niezbędne środki zakazujące zwolnień pracownic w ciąży, chyba że zachodzą szczególne przyczyny niezwiązane z ich stanem.

Dyrektywa 92/85/EWG art. 10 § 3

Dyrektywa Rady 92/85/EWG

Państwa członkowskie podejmują niezbędne środki w celu ochrony pracownic przed konsekwencjami zwolnienia niezgodnego z prawem.

Dyrektywa 92/85/EWG art. 12

Dyrektywa Rady 92/85/EWG

Państwa członkowskie przyjmują odpowiednie przepisy umożliwiające pracownicom dochodzenie swoich praw przed sądem.

MuSchG art. 17

Gesetz zum Schutz von Müttern bei der Arbeit, in der Ausbildung und im Studium

Niemiecka ustawa o ochronie macierzyństwa, zakaz zwolnienia kobiety w ciąży, z zastrzeżeniami.

KSchG art. 4

Kündigungsschutzgesetz

Niemiecka ustawa o ochronie przed nieuzasadnionym wypowiedzeniem, termin na odwołanie (3 tygodnie).

KSchG art. 5

Kündigungsschutzgesetz

Niemiecka ustawa o ochronie przed nieuzasadnionym wypowiedzeniem, dopuszczalność powództwa wniesionego po terminie (wniosek w ciągu 2 tygodni).

KSchG art. 7

Kündigungsschutzgesetz

Niemiecka ustawa o ochronie przed nieuzasadnionym wypowiedzeniem, skutki niedochowania terminu.

Pomocnicze

TFUE art. 267

Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej

Podstawa prawna dla odesłań prejudycjalnych.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Dwutygodniowy termin na złożenie wniosku o dopuszczenie powództwa po terminie jest zbyt krótki dla pracownicy w ciąży, która dowiedziała się o ciąży po terminie odwoławczym. Krótki termin utrudnia skuteczne zasięgnięcie porady prawnej i złożenie dokumentów. Niemieckie przepisy proceduralne naruszają zasadę skuteczności ochrony sądowej praw wynikających z dyrektywy 92/85/EWG.

Odrzucone argumenty

Odpowiedź na pytanie prejudycjalne jest oczywista i wynika z art. 12 dyrektywy 92/85/EWG. Pracownica nie złożyła wniosku o dopuszczenie powództwa po terminie, więc nie ma potrzeby badania zgodności przepisów. Obowiązek złożenia wniosku o dopuszczenie powództwa po terminie nie wykracza poza ochronę przewidzianą w dyrektywie.

Godne uwagi sformułowania

zasada skuteczności nadmiernie utrudniać wprowadzenie w życie praw szczególnie krótki termin sytuacja, w jakiej znajduje się kobieta na początku ciąży

Skład orzekający

F. Biltgen

prezes

N. Wahl

sędzia

M.L. Arastey Sahún

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja zasady skuteczności ochrony sądowej w kontekście terminów procesowych dotyczących pracownic w ciąży, zwłaszcza gdy o ciąży dowiadują się po upływie terminu na odwołanie od wypowiedzenia."

Ograniczenia: Dotyczy specyfiki niemieckich przepisów proceduralnych, ale zasada skuteczności jest uniwersalna dla prawa UE.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy ważnej kwestii ochrony praw pracownic w ciąży i potencjalnych luk w systemie prawnym, które mogą pozbawić je ochrony. Jest to temat istotny dla wielu osób i prawników specjalizujących się w prawie pracy.

Ciąża po terminie odwołania od zwolnienia: czy prawo UE chroni pracownice przed lukami proceduralnymi?

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI