C-28/21

Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej2022-01-31
cjeuprawo_ue_ogolneubezpieczenia komunikacyjneŚredniatrybunal
ubezpieczenie komunikacyjneodpowiedzialność cywilnautracone korzyściprawo UEdyrektywa 2009/103TSUEpostanowienie prejudycjalneochrona poszkodowanych

Podsumowanie

Trybunał orzekł, że przepisy UE nie wymagają obligatoryjnego objęcia ubezpieczeniem komunikacyjnym utraconych korzyści, o ile wyłączenie to nie dyskryminuje poszkodowanych ze względu na ich miejsce zamieszkania.

Sprawa dotyczyła wykładni dyrektywy o ubezpieczeniach komunikacyjnych w kontekście polskiego wniosku o odszkodowanie za utracone korzyści po wypadku na Łotwie. Łotewskie prawo wyłączało takie szkody z obowiązkowego ubezpieczenia. Sąd Okręgowy w Łodzi pytał, czy przepisy UE wymagają pełnego pokrycia szkód, w tym utraconych korzyści. Trybunał, stosując art. 99 regulaminu, stwierdził, że przepisy UE nie stoją na przeszkodzie wyłączeniu utraconych korzyści, pod warunkiem braku dyskryminacji.

Wniosek o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym złożony przez Sąd Okręgowy w Łodzi dotyczył wykładni art. 3 dyrektywy 2009/103/WE w sprawie ubezpieczenia od odpowiedzialności cywilnej za szkody powstałe w związku z ruchem pojazdów mechanicznych. Sprawa wywodziła się ze sporu między TM a EJ, gdzie TM domagał się odszkodowania za utracone korzyści w wyniku wypadku drogowego, który miał miejsce na Łotwie. Łotewska ustawa o obowiązkowym ubezpieczeniu pojazdów wyłączała możliwość dochodzenia utraconych korzyści od ubezpieczyciela sprawcy. Sąd odsyłający pytał, czy sformułowanie „wszelkie stosowne środki” w art. 3 dyrektywy oznacza obowiązek objęcia przez państwa członkowskie pełnym zakresem pokrycia szkód, w tym utraconych korzyści. Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej, orzekając w formie postanowienia z uzasadnieniem na podstawie art. 99 regulaminu postępowania, przypomniał, że przepisy UE nie harmonizują systemów odpowiedzialności cywilnej państw członkowskich i co do zasady pozostawiają im swobodę w określaniu zakresu odszkodowań. Podkreślił jednak, że państwa członkowskie muszą wykonywać swoje kompetencje z poszanowaniem prawa Unii i nie mogą pozbawiać przepisów unijnych ich skuteczności (effet utile), ani dyskryminować poszkodowanych. W niniejszej sprawie Trybunał stwierdził, że art. 3 akapit pierwszy dyrektywy 2009/103 nie stoi na przeszkodzie przepisowi krajowemu wyłączającemu utracone korzyści z obowiązkowego ubezpieczenia, pod warunkiem że takie ograniczenie ma zastosowanie bez różnicy w traktowaniu w zależności od państwa członkowskiego miejsca zamieszkania lub siedziby poszkodowanego lub właściciela pojazdu.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, art. 3 akapit pierwszy dyrektywy 2009/103 nie stoi na przeszkodzie przepisowi krajowemu, który wyłącza utracone korzyści z zakresu obowiązkowego ubezpieczenia, pod warunkiem braku dyskryminacji.

Uzasadnienie

Trybunał wyjaśnił, że przepisy UE nie harmonizują systemów odpowiedzialności cywilnej państw członkowskich i nie wymagają pełnego pokrycia wszystkich szkód. Kluczowe jest, aby wyłączenie utraconych korzyści nie prowadziło do dyskryminacji poszkodowanych ze względu na ich miejsce zamieszkania lub siedzibę.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odpowiedz_na_pytanie

Strona wygrywająca

udzielono odpowiedzi na pytanie

Strony

NazwaTypRola
TMinneskarżący
EJinnepozwany

Przepisy (5)

Główne

Dyrektywa 2009/103/WE art. 3

Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2009/103/WE z dnia 16 września 2009 r. w sprawie ubezpieczenia od odpowiedzialności cywilnej za szkody powstałe w związku z ruchem pojazdów mechanicznych i egzekwowania obowiązku ubezpieczania od takiej odpowiedzialności

Państwa członkowskie podejmują wszelkie stosowne środki w celu zapewnienia objęcia ubezpieczeniem odpowiedzialności cywilnej odnoszącej się do ruchu pojazdów. Ubezpieczenie to obligatoryjnie pokrywa zarówno szkody majątkowe, jak i szkody na osobie. Nie wymaga jednak pełnego pokrycia utraconych korzyści, o ile nie prowadzi to do dyskryminacji.

Pomocnicze

łotewska ustawa o obowiązkowym ubezpieczeniu pojazdów art. 35 § pkt 8

Ustawa o obowiązkowym ubezpieczeniu odpowiedzialności cywilnej właścicieli pojazdów w ruchu drogowym (Łotwa)

Wyłącza zwrot zysku nieotrzymanego z powodu wypadku drogowego (utraconych korzyści).

kodeks cywilny art. 1771

Kodeks cywilny (Łotwa)

Definiuje straty jako już powstałe lub przewidywane.

kodeks cywilny art. 1786

Kodeks cywilny (Łotwa)

Wskazuje na konieczność uwzględnienia utraconych korzyści przy szacowaniu strat.

kodeks cywilny art. 1787

Kodeks cywilny (Łotwa)

Określa podstawę do wyliczenia utraconych korzyści.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Przepisy UE nie harmonizują systemów odpowiedzialności cywilnej państw członkowskich. Państwa członkowskie zachowują swobodę w określaniu zakresu odszkodowań, o ile nie naruszają prawa UE i nie dyskryminują. Wyłączenie utraconych korzyści z obowiązkowego ubezpieczenia jest dopuszczalne, jeśli nie prowadzi do dyskryminacji poszkodowanych ze względu na miejsce zamieszkania/siedzibę.

Odrzucone argumenty

Interpretacja art. 3 dyrektywy 2009/103 wymaga pełnego pokrycia szkód, w tym utraconych korzyści. Wyłączenie utraconych korzyści narusza cel dyrektywy, jakim jest ochrona poszkodowanych.

Godne uwagi sformułowania

przepisy Unii nie mają na celu harmonizacji systemów odpowiedzialności cywilnej państw członkowskich państwa członkowskie co do zasady zachowują swobodę w określaniu [...] podlegających naprawieniu szkód nie mogą pozbawiać przepisów unijnych skuteczności (effet utile) ograniczenie objęcia obowiązkowym ubezpieczeniem [...] nie może być [...] uzasadnione jedynie w oparciu o państwo członkowskie miejsca zamieszkania lub siedziby poszkodowanego

Skład orzekający

I. Jarukaitis

prezes_izby-sprawozdawca

M. Ilešič

sędzia

Z. Csehi

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "interpretacja zakresu obowiązkowego ubezpieczenia komunikacyjnego w UE, zasada niedyskryminacji w odniesieniu do szkód."

Ograniczenia: Dotyczy głównie utraconych korzyści i wymaga analizy pod kątem dyskryminacji w każdym indywidualnym przypadku.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnego aspektu ubezpieczeń komunikacyjnych i potencjalnie istotnych dla poszkodowanych utraconych korzyści, choć rozstrzygnięcie jest oparte na utrwalonym orzecznictwie.

Czy ubezpieczenie komunikacyjne zawsze pokrywa utracone korzyści? TSUE wyjaśnia.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI