C-278/22
Podsumowanie
Trybunał orzekł, że długoterminowy wynajem samochodów, który nie wiąże się z obowiązkiem zakupu, pełną amortyzacją kosztów przez leasingobiorcę ani przeniesieniem ryzyka wartości końcowej, nie jest usługą finansową w rozumieniu dyrektywy usługowej, a system zezwoleń na taką działalność musi spełniać wymogi dyrektywy.
Sprawa dotyczyła wykładni dyrektywy usługowej w kontekście chorwackich przepisów wymagających zezwolenia na prowadzenie działalności leasingowej. Sąd administracyjny w Zagrzebiu pytał, czy długoterminowy wynajem samochodów jest usługą finansową wyłączoną z dyrektywy usługowej, czy też podlega jej przepisom, w tym wymogom dotyczącym systemów zezwoleń. Trybunał stwierdził, że wynajem długoterminowy, który nie spełnia kryteriów leasingu finansowego (brak obowiązku zakupu, pełnej amortyzacji kosztów przez leasingobiorcę, przeniesienia ryzyka wartości końcowej), nie jest usługą finansową. W konsekwencji, system zezwoleń na taką działalność musi być zgodny z wymogami dyrektywy usługowej, w tym zasadami niedyskryminacji, proporcjonalności i konieczności.
Wniosek o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym złożony przez Upravni sud u Zagrebu (sąd administracyjny w Zagrzebiu) dotyczył wykładni przepisów prawa Unii Europejskiej w sprawie dotyczącej decyzji zakazującej spółce AUTOTECHNICA FLEET SERVICES d.o.o. prowadzenia działalności leasingowej bez uzyskania zezwolenia od chorwackiej agencji nadzoru nad usługami finansowymi. Spółka Autotechnica twierdziła, że chorwackie przepisy dotyczące leasingu operacyjnego i wynajmu długoterminowego samochodów nie powinny być traktowane jako usługi finansowe i w związku z tym nie powinny podlegać nadzorowi agencji, a nałożone wymogi są sprzeczne z prawem UE, w szczególności ze swobodą przedsiębiorczości (art. 49 TFUE) i dyrektywą usługową (2006/123/WE). Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej rozpatrzył trzy pytania prejudycjalne. Po pierwsze, dotyczące tego, czy usługi długoterminowego wynajmu samochodów, które nie spełniają kryteriów leasingu finansowego, wchodzą w zakres stosowania dyrektywy usługowej. Trybunał orzekł, że takie usługi nie stanowią „usług finansowych” w rozumieniu art. 2 ust. 2 lit. b) dyrektywy 2006/123/WE, chyba że umowa zawiera obowiązek zakupu pojazdu, opłaty umożliwiają pełną amortyzację kosztów leasingodawcy, lub umowa przenosi ryzyko związane z wartością końcową pojazdu. Po drugie, Trybunał zbadał, czy przepisy dyrektywy usługowej dotyczące systemów zezwoleń (art. 9 i 10) stoją na przeszkodzie chorwackim regulacjom nakładającym wymóg uzyskania zezwolenia na prowadzenie działalności w zakresie długoterminowego wynajmu samochodów. Trybunał stwierdził, że takie przepisy krajowe są dopuszczalne tylko wtedy, gdy spełniają wymogi dyrektywy, w tym zasady niedyskryminacji, konieczności i proporcjonalności, a cel (np. ochrona konsumentów) nie może być osiągnięty mniej restrykcyjnymi środkami. Wskazano, że system zezwoleń musi być zarządzany przez właściwy organ i oparty na jasnych, obiektywnych kryteriach. Trzecie pytanie, dotyczące sytuacji transgranicznej, nie wymagało odrębnej odpowiedzi ze względu na odpowiedź na pytanie drugie.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (4)
Odpowiedź sądu
Nie, chyba że umowa zawiera obowiązek zakupu pojazdu, opłaty umożliwiają pełną amortyzację kosztów leasingodawcy, lub umowa przenosi ryzyko związane z wartością końcową pojazdu.
Uzasadnienie
Trybunał zinterpretował pojęcie 'usług finansowych' jako autonomiczne pojęcie prawa UE. Analizując definicje i cele dyrektywy usługowej oraz dyrektywy 2013/36/UE, stwierdził, że wynajem długoterminowy, który nie przenosi na leasingobiorcę kluczowych ryzyk i korzyści związanych z własnością, nie jest usługą finansową.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
odpowiedz_na_pytanie
Strona wygrywająca
skarżący (Autotechnica) w zakresie interpretacji dyrektywy usługowej
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| AUTOTECHNICA FLEET SERVICES d.o.o. | spolka | skarżący |
| Hrvatska agencija za nadzor financijskih usluga | organ_krajowy | pozwany |
| Rząd chorwacki | organ_krajowy | interwenient |
| Rząd niderlandzki | organ_krajowy | interwenient |
| Komisja Europejska | instytucja_ue | interwenient |
Przepisy (19)
Główne
TFUE art. 49
Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej
Dotyczy swobody przedsiębiorczości, która obejmuje prawo spółek do wykonywania działalności w innych państwach członkowskich.
TFUE art. 267
Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej
Podstawa prawna wniosku o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym.
Dyrektywa usługowa art. 1
Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2006/123/WE z dnia 12 grudnia 2006 r. dotycząca usług na rynku wewnętrznym
Ustanawia ogólne przepisy ułatwiające korzystanie ze swobody przedsiębiorczości i swobodnego przepływu usług.
Dyrektywa usługowa art. 2 § ust. 1 i 2 lit. b)
Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2006/123/WE z dnia 12 grudnia 2006 r. dotycząca usług na rynku wewnętrznym
Określa zakres stosowania dyrektywy, wyłączając usługi finansowe. Trybunał zinterpretował, że długoterminowy wynajem samochodów (bez cech leasingu finansowego) nie jest usługą finansową.
Dyrektywa usługowa art. 9 § ust. 1
Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2006/123/WE z dnia 12 grudnia 2006 r. dotycząca usług na rynku wewnętrznym
Określa warunki dopuszczalności systemów zezwoleń (niedyskryminacja, nadrzędny interes publiczny, proporcjonalność, brak mniej restrykcyjnych środków).
Dyrektywa usługowa art. 10 § ust. 1 i 2
Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2006/123/WE z dnia 12 grudnia 2006 r. dotycząca usług na rynku wewnętrznym
Określa kryteria udzielania zezwoleń (obiektywne, jasne, proporcjonalne, niedyskryminacyjne itp.).
Pomocnicze
TFUE art. 54
Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej
Dyrektywa usługowa art. 4 § ust. 1 pkt 1)
Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2006/123/WE z dnia 12 grudnia 2006 r. dotycząca usług na rynku wewnętrznym
Definicja 'usługi'.
Dyrektywa usługowa art. 4 § ust. 1 pkt 6)
Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2006/123/WE z dnia 12 grudnia 2006 r. dotycząca usług na rynku wewnętrznym
Definicja 'systemu zezwoleń'.
Dyrektywa usługowa art. 4 § ust. 1 pkt 8)
Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2006/123/WE z dnia 12 grudnia 2006 r. dotycząca usług na rynku wewnętrznym
Definicja 'nadrzędnego interesu publicznego'.
Dyrektywa usługowa art. 9 § ust. 3
Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2006/123/WE z dnia 12 grudnia 2006 r. dotycząca usług na rynku wewnętrznym
Wyłącza z zakresu sekcji o systemach zezwoleń aspekty regulowane innymi aktami UE.
Dyrektywa CRD IV art. 163
Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2013/36/UE z dnia 26 czerwca 2013 r. w sprawie warunków dopuszczenia instytucji kredytowych do działalności oraz nadzoru ostrożnościowego nad instytucjami kredytowymi i firmami inwestycyjnymi
Uchyla dyrektywę 2006/48/WE i odsyła do załącznika I do dyrektywy 2013/36/UE, który wymienia leasing finansowy jako usługę podlegającą wzajemnemu uznawaniu.
Rozporządzenie CRR art. 4 § ust. 1 pkt 26
Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 575/2013 z dnia 26 czerwca 2013 r. w sprawie wymogów ostrożnościowych dla instytucji kredytowych i firm inwestycyjnych
Definicja 'instytucji finansowej'. Wniosek w tej części uznano za niedopuszczalny.
Ustawa o chorwackiej agencji nadzoru nad usługami finansowymi art. 15 § ust. 1 i 2
Zakon o Hrvatskoj agenciji za nadzor financijskih usluga
Ustawa o leasingu art. 2 § ust. 4
Zakon o leasingu
Definicja 'spółki leasingowej'.
Ustawa o leasingu art. 3 § ust. 1
Zakon o leasingu
Wymóg zezwolenia na prowadzenie działalności leasingowej.
Ustawa o leasingu art. 4 § ust. 1
Zakon o leasingu
Definicja leasingu.
Ustawa o leasingu art. 5 § ust. 1, 2 i 3
Zakon o leasingu
Rozróżnienie między leasingiem finansowym a operacyjnym.
Ustawa o leasingu art. 6 § ust. 1
Zakon o leasingu
Argumenty
Skuteczne argumenty
Długoterminowy wynajem samochodów, który nie spełnia kryteriów leasingu finansowego, nie jest usługą finansową w rozumieniu dyrektywy usługowej. Systemy zezwoleń na świadczenie usług podlegających dyrektywie usługowej muszą spełniać rygorystyczne wymogi określone w dyrektywie (niedyskryminacja, konieczność, proporcjonalność, brak mniej restrykcyjnych środków).
Odrzucone argumenty
Chorwackie przepisy dotyczące leasingu operacyjnego i wynajmu długoterminowego samochodów powinny być traktowane jako usługi finansowe i podlegać nadzorowi agencji. Wniosek o wykładnię art. 4 ust. 1 pkt 26 rozporządzenia nr 575/2013 był dopuszczalny i powinien zostać rozpatrzony.
Godne uwagi sformułowania
pojęcie „usług finansowych” nie jest zdefiniowane ani w tej dyrektywie, ani w sposób pośredni poprzez odesłanie do prawa krajowego państw członkowskich. Należy zatem uznać to pojęcie za autonomiczne pojęcie prawa Unii umowę o świadczenie usług finansowych w zakresie działalności kredytowej charakteryzuje okoliczność, że wpisuje się ona w logikę odroczonego finansowania lub odroczonej płatności Nie można zatem uznać za „umowę o usługi finansowe” umowy długoterminowego wynajmu samochodu, na mocy której konsument musi uiszczać opłatę w zamian za prawo do użytkowania pojazdu, o ile nie przewiduje ona obowiązku zakupu pojazdu po zakończeniu okresu leasingu, na konsumencie nie spoczywa pełna amortyzacja kosztów poniesionych przez dostawcę pojazdu z tytułu jego nabycia i nie ponosi on ryzyka związanego z wartością końcową pojazdu w momencie upływu okresu obowiązywania umowy. art. 9–13 dyrektywy 2006/123 dokonują wyczerpującej harmonizacji dotyczącej usług objętych ich zakresem stosowania
Skład orzekający
E. Regan
prezes izby
L. Bay Larsen
wiceprezes Trybunału, pełniący obowiązki sędziego piątej izby
M. Ilešič
sędzia
I. Jarukaitis
sędzia
D. Gratsias
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia usług finansowych w kontekście dyrektywy usługowej, zasady dotyczące systemów zezwoleń na świadczenie usług, stosowanie dyrektywy usługowej do wynajmu długoterminowego."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej interpretacji przepisów UE, a ocena zgodności krajowych systemów zezwoleń zależy od konkretnych okoliczności faktycznych i prawnych badanych przez sąd krajowy.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy powszechnej usługi (wynajem samochodów) i wyjaśnia, kiedy podlega ona rygorystycznym przepisom dotyczącym usług finansowych, co ma znaczenie dla wielu przedsiębiorców.
“Wynajem auta to nie zawsze usługa finansowa – kluczowe kryteria według TSUE!”
Sektor
transport
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI