C-277/23
Podsumowanie
Trybunał orzekł, że chorwackie przepisy podatkowe dyskryminują rodziców, których dzieci korzystają ze stypendiów Erasmus+, ograniczając ich prawo do ulg podatkowych.
Sprawa dotyczyła obywatelki Chorwacji, której odmówiono prawa do zwiększonego odliczenia podatkowego na dziecko pozostające na utrzymaniu, ponieważ dziecko to otrzymało stypendium w ramach programu Erasmus+ na studia za granicą. Trybunał Sprawiedliwości UE uznał, że takie przepisy krajowe stanowią ograniczenie swobody przemieszczania się obywateli UE, naruszając art. 20 i 21 TFUE. Orzeczenie podkreśla, że programy takie jak Erasmus+ mają na celu wspieranie mobilności studentów, a systemy podatkowe państw członkowskich nie mogą zniechęcać do korzystania z tych możliwości.
Wniosek o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym został złożony przez chorwacki trybunał konstytucyjny w związku ze sprawą obywatelki Chorwacji, która straciła prawo do zwiększonego odliczenia podatkowego na dziecko pozostające na utrzymaniu. Powodem było to, że jej dziecko otrzymało stypendium w ramach programu Erasmus+ na studia w innym państwie członkowskim, a kwota tego stypendium przekroczyła określony limit. Chorwackie przepisy podatkowe uznawały takie stypendium za dochód, który uniemożliwiał skorzystanie z ulgi. Trybunał Sprawiedliwości UE stwierdził, że przepisy te naruszają prawo Unii Europejskiej. Po pierwsze, odrzucono argumentację, że sprawa dotyczy wyłącznie prawa krajowego i nie podlega prawu UE, podkreślając, że nawet jeśli podatki bezpośrednie należą do kompetencji państw członkowskich, muszą one być zgodne z prawem UE, w tym z prawem do swobodnego przemieszczania się. Po drugie, Trybunał uznał, że sytuacja skarżącej, której dziecko skorzystało z prawa do mobilności, jest objęta zakresem stosowania prawa UE. Stwierdzono, że przepisy krajowe, które prowadzą do utraty ulgi podatkowej dla rodzica z powodu korzystania przez dziecko ze stypendium Erasmus+, stanowią ograniczenie swobody przemieszczania się i pobytu obywateli UE (art. 21 TFUE), ponieważ mogą zniechęcać do korzystania z tej swobody. Trybunał podkreślił, że program Erasmus+ ma na celu wspieranie mobilności studentów, a systemy podatkowe nie mogą podważać tych celów. Ograniczenie to nie zostało uznane za uzasadnione ani proporcjonalne, ponieważ stypendia Erasmus+ mają pokrywać dodatkowe koszty związane z mobilnością, a nie zwiększać zdolność płatniczą rodziców. W konsekwencji, chorwackie przepisy zostały uznane za sprzeczne z prawem UE.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Tak, takie przepisy krajowe są sprzeczne z prawem Unii Europejskiej, w szczególności z art. 20 i 21 TFUE w świetle art. 165 ust. 2 tiret drugie TFUE.
Uzasadnienie
Trybunał uznał, że przepisy krajowe, które prowadzą do utraty ulgi podatkowej dla rodzica z powodu korzystania przez dziecko ze stypendium Erasmus+ na studia za granicą, stanowią nieuzasadnione ograniczenie swobody przemieszczania się i pobytu obywateli UE. Mogą one zniechęcać do korzystania z tej swobody, podważając cele programu Erasmus+ i prawo do obywatelstwa UE. Ograniczenie to nie zostało uznane za uzasadnione ani proporcjonalne.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
odpowiedz_na_pytanie
Strona wygrywająca
skarżący (w zakresie interpretacji prawa UE)
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| E. P. | osoba_fizyczna | skarżący |
| Ministarstvo financija Republike Hrvatske, Samostalni sektor za drugostupanjski upravni postupak | organ_krajowy | pozwany |
| Rząd chorwacki | panstwo_czlonkowskie | interwenient |
| Komisja Europejska | instytucja_ue | interwenient |
Przepisy (12)
Główne
TFUE art. 18
Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej
TFUE art. 20
Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej
TFUE art. 21
Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej
TFUE art. 165 § ust. 2 tiret drugie
Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej
Rozporządzenie nr 883/2004 art. 67
Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 883/2004
Pomocnicze
Rozporządzenie nr 883/2004 art. 1 § lit. z)
Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 883/2004
Rozporządzenie nr 1288/2013 art. 6 § ust. 1 lit. a)
Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1288/2013
Rozporządzenie nr 1288/2013 art. 18 § ust. 7
Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1288/2013
ZPD art. 6
Zakon o porezu na dohodak
ZPD art. 10 § pkt 13, 18, 20
Zakon o porezu na dohodak
ZPD art. 36 § ust. 1, 2 pkt 2, 4, 5
Zakon o porezu na dohodak
ZPD art. 54
Zakon o porezu na dohodak
Argumenty
Skuteczne argumenty
Przepisy krajowe dyskryminują rodziców, których dzieci korzystają z prawa do mobilności w ramach programu Erasmus+, poprzez pozbawienie ich prawa do ulgi podatkowej. Ograniczenie swobody przemieszczania się obywateli UE nie może być uzasadnione ani proporcjonalne, ponieważ stypendia Erasmus+ mają na celu pokrycie dodatkowych kosztów mobilności, a nie zwiększenie zdolności płatniczej rodziców. Prawo UE, w tym prawo do obywatelstwa UE i swobody przemieszczania się, ma pierwszeństwo przed przepisami krajowymi, które je ograniczają.
Odrzucone argumenty
Sytuacja podatkowa skarżącej jest sprawą wyłącznie wewnętrzną państwa członkowskiego i nie podlega prawu UE. Odliczenie podatkowe nie jest świadczeniem rodzinnym w rozumieniu rozporządzenia nr 883/2004, co wyłącza jego zastosowanie.
Godne uwagi sformułowania
Ułatwienia, jakie traktat FUE oferuje obywatelom Unii w zakresie przemieszczania się, nie byłyby w pełni skuteczne, gdyby obywatel państwa członkowskiego miał zostać zniechęcony do skorzystania z nich za sprawą trudności wynikających z przepisów państwa członkowskiego jego pochodzenia. Otrzymywanie takiego wsparcia nie prowadzi do zmniejszenia wydatków rodziców będących podatnikami w ramach ich obowiązku utrzymania dzieci pozostających na utrzymaniu ani nie zwiększa zdolności płatniczej tych rodziców na płaszczyźnie podatkowej. Traktowanie pod względem podatkowym rozpatrywanego w postępowaniu głównym wsparcia na rzecz mobilności w celu kształcenia w ramach programu Erasmus+ nie jest zatem w stanie uwzględnić w sposób spójny i systematyczny rzeczywistej zdolności płatniczej rodziców będących podatnikami podatku dochodowego mających na utrzymaniu dziecko uczestniczące w tym programie.
Skład orzekający
M. Szpunar
rzecznik_generalny
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów TFUE dotyczących swobody przemieszczania się w kontekście programów edukacyjnych UE (Erasmus+) oraz ich wpływu na krajowe systemy podatkowe, w szczególności w zakresie ulg podatkowych dla rodziców."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji, w której krajowe przepisy podatkowe uzależniają ulgę podatkową od otrzymania przez dziecko stypendium mobilnościowego. Może wymagać analizy porównawczej z przepisami innych państw członkowskich.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa pokazuje, jak prawo UE chroni obywateli przed dyskryminacją podatkową wynikającą z korzystania z programów unijnych, co jest istotne dla studentów i ich rodzin.
“Erasmus+ może kosztować rodziców ulgi podatkowe? TSUE odpowiada!”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI