C-277/22

Trybunał Sprawiedliwości2024-01-25
cjeuenergiarynek gazu ziemnegoWysokatrybunal
rynek gazuorgan regulacyjnytaryfydostęp do sieciprawo do skutecznego środka prawnegoKarta praw podstawowychprawo UEpostępowanie prejudycjalne

Podsumowanie

Trybunał orzekł, że podmioty gospodarcze działające na rynku gazu ziemnego, które nie są operatorami systemu, ale których prawa mogą być dotknięte decyzjami organu regulacyjnego w sprawie opłat za przyłączenie i korzystanie z sieci, muszą mieć prawo do skutecznego środka prawnego.

Sprawa dotyczyła wykładni art. 41 ust. 17 dyrektywy 2009/73/WE w związku z art. 47 Karty praw podstawowych UE. Węgierski sąd krajowy zapytał, czy prawo UE sprzeciwia się przepisowi krajowemu, który przyznaje prawo do zaskarżenia decyzji organu regulacyjnego w sprawie opłat za korzystanie z sieci gazowej wyłącznie operatorowi systemu, wykluczając inne podmioty gospodarcze. Trybunał uznał, że takie ograniczenie narusza prawo do skutecznego środka prawnego, ponieważ decyzje te mogą mieć bezpośredni wpływ na prawa innych uczestników rynku, takich jak Global NRG.

Wniosek o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym został złożony przez Fővárosi Törvényszék (sąd dla miasta stołecznego Budapeszt, Węgry) w związku ze skargą spółki Global NRG Kereskedelmi és Tanácsadó Zrt. na decyzję węgierskiego organu regulacyjnego ustalającą opłaty za korzystanie z sieci przesyłowej gazu ziemnego. Prawo węgierskie ograniczało prawo do zaskarżenia takiej decyzji wyłącznie do operatora systemu przesyłowego, co zdaniem sądu odsyłającego mogło naruszać prawo do skutecznego środka prawnego gwarantowane przez prawo Unii. Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej, rozpatrując sprawę, odwołał się do art. 41 ust. 17 dyrektywy 2009/73/WE, który nakłada na państwa członkowskie obowiązek zapewnienia stronom, których dotyczy decyzja organu regulacyjnego, prawa do odwołania się do niezależnego organu. Podkreślono, że pojęcie „strony, której dotyczy decyzja” należy interpretować szeroko, obejmując podmioty, na które decyzja może mieć wpływ, nawet jeśli nie są jej bezpośrednimi adresatami. W kontekście rynku gazu ziemnego, decyzje dotyczące taryf za przyłączenie i korzystanie z sieci mają bezpośredni wpływ na podmioty takie jak Global NRG, które działają na tym rynku i ponoszą koszty związane z tymi taryfami. Trybunał stwierdził, że węgierskie uregulowanie, które wyklucza inne podmioty gospodarcze z prawa do zaskarżenia, jest sprzeczne z prawem Unii, w szczególności z art. 41 ust. 17 dyrektywy 2009/73/WE i art. 47 Karty praw podstawowych UE. Przepis ten został uznany za bezpośrednio skuteczny, co oznacza, że sąd krajowy musi odstąpić od jego stosowania, jeśli nie można go zinterpretować zgodnie z prawem Unii. W konsekwencji, Global NRG, jako podmiot, na który decyzja organu regulacyjnego ma bezpośredni wpływ, powinna mieć prawo do skutecznego środka prawnego.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, taki przepis krajowy jest sprzeczny z prawem UE.

Uzasadnienie

Artykuł 41 ust. 17 dyrektywy 2009/73/WE, w związku z art. 47 Karty praw podstawowych UE, wymaga zapewnienia stronom, których dotyczy decyzja organu regulacyjnego, prawa do skutecznego środka prawnego. Pojęcie 'strony, której dotyczy decyzja' należy interpretować szeroko, obejmując podmioty, na które decyzja może mieć wpływ, nawet jeśli nie są jej bezpośrednimi adresatami. Decyzje dotyczące taryf za przyłączenie i korzystanie z sieci gazowej mają bezpośredni wpływ na inne podmioty gospodarcze działające na rynku, dlatego muszą mieć one prawo do ich zaskarżenia.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odpowiedz_na_pytanie

Strona wygrywająca

skarżący (Global NRG) i inne podmioty gospodarcze

Strony

NazwaTypRola
Global NRG Kereskedelmi és Tanácsadó Zrt.spolkaskarżący
Magyar Energetikai és Közmű-szabályozási Hivatalorgan_krajowypozwany
FGSZ Földgázszállító Zrt.spolkainterwenient
Rząd węgierskiinneinterwenient
Rząd hiszpańskiinneinterwenient
Rząd polskiinneinterwenient
Rząd fińskiinneinterwenient
Komisja Europejskainstytucja_ueinterwenient

Przepisy (7)

Główne

Dyrektywa 2009/73/WE art. 41 § 17

Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2009/73/WE z dnia 13 lipca 2009 r. dotycząca wspólnych zasad rynku wewnętrznego gazu ziemnego

Państwa członkowskie zapewniają ustanowienie na poziomie krajowym odpowiednich mechanizmów przewidujących, że strona, której dotyczy decyzja krajowego organu regulacyjnego, ma prawo do odwołania się do organu niezależnego od zaangażowanych stron oraz od jakiegokolwiek rządu.

Karta art. 47 § akapit pierwszy

Karta praw podstawowych Unii Europejskiej

Prawo do skutecznego środka prawnego.

Pomocnicze

Dyrektywa 2009/73/WE art. 41 § 1

Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2009/73/WE z dnia 13 lipca 2009 r. dotycząca wspólnych zasad rynku wewnętrznego gazu ziemnego

Obowiązki organu regulacyjnego: ustalanie lub zatwierdzanie taryf przesyłowych lub dystrybucyjnych lub metod ich ustalania.

Dyrektywa 2009/73/WE art. 41 § 6

Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2009/73/WE z dnia 13 lipca 2009 r. dotycząca wspólnych zasad rynku wewnętrznego gazu ziemnego

Obowiązki organu regulacyjnego: ustalanie lub zatwierdzanie metod stosowanych do kalkulacji lub ustanawiania warunków przyłączania i dostępu do sieci krajowych, w tym taryf przesyłowych i dystrybucyjnych.

Dyrektywa 2009/73/WE art. 41 § 10

Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2009/73/WE z dnia 13 lipca 2009 r. dotycząca wspólnych zasad rynku wewnętrznego gazu ziemnego

Uprawnienia organu regulacyjnego do zobowiązania operatorów systemów do zmiany warunków, w tym taryf lub metod.

Rozporządzenie nr 715/2009 art. 13 § 1

Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 715/2009 z dnia 13 lipca 2009 r. w sprawie warunków dostępu do sieci przesyłowych gazu ziemnego

Taryfy za dostęp do sieci muszą być przejrzyste i stosowane w sposób niedyskryminacyjny.

Ustawa o dostawie gazu ziemnego art. 129/B § 1

Ustawa nr XL z 2008 r. o dostawie gazu ziemnego

W postępowaniach w przedmiocie ustalenia opłat za korzystanie z sieci, opłat za usługi oraz opłat za przyłączenie za stronę, której bezpośrednio dotyczy decyzja, uznaje się wyłącznie danego operatora systemu.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Ograniczenie prawa do zaskarżenia decyzji organu regulacyjnego wyłącznie do operatora systemu narusza prawo do skutecznego środka prawnego gwarantowane przez prawo UE. Decyzje organu regulacyjnego dotyczące taryf za przyłączenie i korzystanie z sieci gazowej mają bezpośredni wpływ na inne podmioty gospodarcze działające na rynku. Artykuł 41 ust. 17 dyrektywy 2009/73/WE jest bezpośrednio skuteczny i wymaga zapewnienia prawa do odwołania dla wszystkich stron, których dotyczy decyzja.

Odrzucone argumenty

Global NRG nie jest stroną, której dotyczy decyzja, ponieważ nie jest operatorem systemu i nie ma bezpośredniego związku z przedmiotem postępowania (argument krajowego organu regulacyjnego).

Godne uwagi sformułowania

strona, której dotyczy decyzja krajowego organu regulacyjnego prawo do skutecznego środka prawnego nieproporcjonalne ograniczenie czynna legitymacja procesowa z materialnego punktu widzenia bezwarunkowy i wystarczająco precyzyjny obowiązek

Skład orzekający

N. Piçarra

prezes_izby

M. Safjan

sędzia

N. Jääskinen

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Prawo do zaskarżania decyzji organów regulacyjnych przez podmioty, na które te decyzje mają wpływ, nawet jeśli nie są ich bezpośrednimi adresatami, w kontekście rynków regulowanych (np. energetyka)."

Ograniczenia: Dotyczy interpretacji konkretnych przepisów dyrektywy 2009/73/WE i Karty praw podstawowych UE w kontekście dostępu do sieci gazowych. Konieczność oceny wpływu decyzji na konkretne podmioty.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy ważnego aspektu ochrony praw podmiotów gospodarczych w ramach regulowanych rynków energii, podkreślając znaczenie prawa do sądu w kontekście decyzji administracyjnych.

Czy możesz zaskarżyć decyzję o opłatach za gaz, nawet jeśli nie jesteś operatorem sieci?

Sektor

energia

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI