C-274/09

Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej2011-03-10
cjeuzamowienia_publicznekoncesje na usługiWysokatrybunal
zamówienia publicznekoncesja na usługiusługi publiczneratownictwo medycznedyrektywa 2004/18ryzyko gospodarczewynagrodzenie

Podsumowanie

Trybunał Sprawiedliwości UE orzekł, że umowa na świadczenie usług pogotowia ratunkowego, gdzie wynagrodzenie pochodzi od osób trzecich i wykonawca ponosi ryzyko działalności, stanowi koncesję na usługi, a nie zamówienie publiczne.

Sprawa dotyczyła rozróżnienia między zamówieniem publicznym na usługi a koncesją na usługi w kontekście umów o świadczenie usług pogotowia ratunkowego w Bawarii. Sąd krajowy pytał, czy umowa, w której wynagrodzenie wykonawcy pochodzi od osób trzecich (instytucji zabezpieczenia społecznego), a nie bezpośrednio od instytucji zamawiającej, i gdzie wykonawca ponosi ryzyko działalności, powinna być traktowana jako koncesja na usługi. Trybunał wyjaśnił, że kluczowe jest wynagrodzenie oraz przejęcie ryzyka przez wykonawcę. Nawet ograniczone ryzyko, wynikające np. z negocjacji stawek z instytucjami zabezpieczenia społecznego i braku gwarancji pełnego pokrycia kosztów, kwalifikuje umowę jako koncesję na usługi.

Wniosek o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym dotyczył wykładni dyrektywy 2004/18/WE w sprawie zamówień publicznych, a konkretnie rozróżnienia między zamówieniem publicznym na usługi a koncesją na usługi. Sprawa wyłoniła się z konfliktu między prywatnym przedsiębiorstwem pogotowia ratunkowego Stadler a gminnym związkiem Passau, który zamierzał powierzyć świadczenie tych usług innym podmiotom. Kluczowe pytanie dotyczyło kwalifikacji umów o świadczenie usług pogotowia ratunkowego w Bawarii, gdzie wynagrodzenie wykonawcy pochodzi od osób trzecich (instytucji zabezpieczenia społecznego) i jest wypłacane przez centralne biuro rozliczeniowe, a nie bezpośrednio przez instytucję zamawiającą. Trybunał Sprawiedliwości UE, analizując definicje zawarte w dyrektywie, wskazał, że główna różnica między zamówieniem a koncesją na usługi tkwi w sposobie wynagrodzenia oraz w przejęciu ryzyka prowadzenia działalności przez wykonawcę. Stwierdzono, że jeśli wynagrodzenie pochodzi od osób trzecich, a wykonawca ponosi ryzyko gospodarcze (nawet ograniczone, wynikające np. z negocjacji stawek z instytucjami zabezpieczenia społecznego i braku gwarancji pełnego pokrycia kosztów), umowa powinna być kwalifikowana jako koncesja na usługi. Trybunał podkreślił, że nawet w przypadku koncesji na usługi, które nie są objęte dyrektywami o zamówieniach publicznych, organy publiczne muszą przestrzegać podstawowych postanowień Traktatu FUE, w tym zasady przejrzystości, jeśli umowa ma charakter transgraniczny.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Umowa na świadczenie usług, w której wynagrodzenie wykonawcy jest w pełni zapewnione przez osoby inne niż instytucja zamawiająca, z którą zawarł on umowę, i gdy wykonawca ten jest narażony na ryzyko prowadzenia działalności (nawet ograniczone), powinna być kwalifikowana jako koncesja na usługi.

Uzasadnienie

Kluczowe dla rozróżnienia są sposób wynagrodzenia oraz przejęcie ryzyka przez wykonawcę. Jeśli wynagrodzenie pochodzi od osób trzecich, a wykonawca ponosi ryzyko gospodarcze (np. wynikające z negocjacji stawek, braku gwarancji pełnego pokrycia kosztów), jest to koncesja na usługi. Nawet ograniczone ryzyko jest wystarczające, jeśli instytucja zamawiająca przeniosła na koncesjonariusza znaczną część ryzyka.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odpowiedz_na_pytanie

Strona wygrywająca

udzielono odpowiedzi na pytanie

Strony

NazwaTypRola
Privater Rettungsdienst und Krankentransport Stadlerspolkaskarżący
Zweckverband für Rettungsdienst und Feuerwehralarmierung Passauorgan_krajowypozwany
Malteser Hilfsdienst eVspolkainterwenient
Bayerisches Rotes Kreuzorgan_krajowyinterwenient

Przepisy (5)

Główne

Dyrektywa 2004/18/WE art. 1 § 2 lit. a)

Dyrektywa 2004/18/WE Parlamentu Europejskiego i Rady

Definicja zamówienia publicznego na usługi.

Dyrektywa 2004/18/WE art. 1 § 2 lit. d)

Dyrektywa 2004/18/WE Parlamentu Europejskiego i Rady

Definicja zamówienia publicznego na usługi.

Dyrektywa 2004/18/WE art. 1 § 4

Dyrektywa 2004/18/WE Parlamentu Europejskiego i Rady

Definicja koncesji na usługi, wskazująca na wynagrodzenie jako prawo do korzystania z usługi lub prawo wraz z ceną.

Pomocnicze

TFUE art. 49

Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej

Swoboda przedsiębiorczości.

TFUE art. 56

Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej

Swoboda świadczenia usług.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Wynagrodzenie wykonawcy pochodzi od osób trzecich (instytucji zabezpieczenia społecznego), a nie bezpośrednio od instytucji zamawiającej. Wykonawca ponosi ryzyko prowadzenia działalności, nawet jeśli jest ono ograniczone, np. w związku z negocjacjami stawek i brakiem gwarancji pełnego pokrycia kosztów. Umowa o świadczenie usług pogotowia ratunkowego, spełniająca powyższe kryteria, powinna być kwalifikowana jako koncesja na usługi w rozumieniu art. 1 ust. 4 dyrektywy 2004/18/WE.

Godne uwagi sformułowania

różnica pomiędzy zamówieniem publicznym na usługi a koncesją na usługi tkwi w wynagrodzeniu za świadczenie usług koncesja na usługi oznacza, iż koncesjonariusz przejmuje ryzyko prowadzenia działalności związane ze świadczeniem usługi publicznej brak przeniesienia na usługodawcę tego ryzyka wskazuje na to, iż omawiana czynność stanowi zamówienie publiczne na usługi, a nie koncesję na usługi nawet jeśli zgodnie z obowiązującym stanem prawnym Unii umowy koncesji na usługi nie są objęte żadną z dyrektyw [...] organy publiczne [...] są mimo to zobowiązane do przestrzegania [...] podstawowych postanowień traktatu FUE [...] oraz obowiązku przejrzystości

Skład orzekający

J. Mazák

rzecznik_generalny

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Rozróżnienie między zamówieniem publicznym na usługi a koncesją na usługi w kontekście umów o świadczenie usług publicznych, zwłaszcza gdy wynagrodzenie pochodzi od osób trzecich i wykonawca ponosi ryzyko."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy wykładni dyrektywy 2004/18/WE, która została zastąpiona dyrektywą 2014/24/UE, jednak zasady dotyczące rozróżnienia między zamówieniem a koncesją pozostają aktualne. Konieczna jest ocena konkretnych okoliczności faktycznych przez sąd krajowy.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa wyjaśnia kluczowe rozróżnienie w prawie zamówień publicznych, które ma praktyczne znaczenie dla wielu sektorów usług publicznych. Pokazuje, jak złożone mogą być kryteria kwalifikacji umów.

Kiedy ratownictwo medyczne to nie zamówienie publiczne, a koncesja? TSUE wyjaśnia kluczowe różnice.

Sektor

medycyna

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI