C-273/18
Podsumowanie
Trybunał orzekł, że samo istnienie łańcucha transakcji VAT i fizyczne posiadanie towarów nie wystarcza do odmowy prawa do odliczenia VAT, jeśli organ podatkowy nie wykaże nienależnej korzyści podatkowej.
Sprawa dotyczyła odmowy prawa do odliczenia VAT przez łotewski organ podatkowy (VID) na rzecz spółki SIA "Kuršu zeme". VID uznał, że nabycie towarów od spółki KF Prema było częścią sztucznego łańcucha transakcji i odmówił odliczenia VAT, twierdząc, że spółka nie mogła nie wiedzieć o jego sztuczności. Sąd odsyłający zapytał, czy brak wykazania konkretnej korzyści podatkowej pozwala na odmowę odliczenia. Trybunał orzekł, że samo istnienie łańcucha transakcji i fizyczne posiadanie towarów nie jest wystarczające do stwierdzenia nadużycia, jeśli organ podatkowy nie udowodni uzyskania nienależnej korzyści podatkowej.
Sprawa C-273/18 dotyczyła wykładni art. 168 lit. a) dyrektywy VAT w kontekście odmowy prawa do odliczenia naliczonego VAT. Łotewski organ podatkowy (VID) odmówił spółce SIA "Kuršu zeme" prawa do odliczenia VAT od nabycia towarów od spółki KF Prema, twierdząc, że transakcje te były częścią sztucznego łańcucha sprzedaży, a spółka Kuršu zeme nie mogła nie wiedzieć o jego sztucznym charakterze. VID zaklasyfikował nabycie jako wewnątrzwspólnotowe i skorygował deklaracje VAT, zwiększając należny VAT i obniżając VAT naliczony. Spółka Kuršu zeme argumentowała, że spełnione zostały wszystkie wymogi formalne i materialne, a także że nie osiągnęła żadnej korzyści podatkowej. Sąd odsyłający (Augstākā tiesa) powziął wątpliwość, czy brak wykazania przez organ podatkowy konkretnej korzyści podatkowej uzyskanej przez podatnika lub inne podmioty w łańcuchu transakcji pozwala na stwierdzenie istnienia praktyki stanowiącej nadużycie. Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej przypomniał, że prawo do odliczenia VAT jest podstawową zasadą systemu VAT i nie podlega ograniczeniom, chyba że na podstawie obiektywnych dowodów wykazano, że prawo to jest podnoszone w sposób nieuczciwy lub stanowiący nadużycie. Stwierdzenie nadużycia wymaga spełnienia dwóch przesłanek: uzyskania korzyści podatkowej sprzecznej z celem przepisów oraz sytuacji, gdy zasadniczy cel transakcji ogranicza się do uzyskania tej korzyści. Trybunał podkreślił, że samo istnienie łańcucha transakcji oraz fizyczne posiadanie towarów przez podatnika, nawet jeśli nie pochodzą bezpośrednio od osoby wskazanej na fakturze, nie jest wystarczające do odmowy prawa do odliczenia. Organ podatkowy musi wykazać istnienie nienależnej korzyści podatkowej. W przypadku braku takiego dowodu, prawo do odliczenia nie może być odmówione. Trybunał odniósł się również do kwestii przypisania jedynego wewnątrzwspólnotowego transportu w łańcuchu transakcji, wskazując, że należy to do oceny sądu krajowego.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, samo istnienie łańcucha transakcji i fizyczne posiadanie towarów nie wystarcza do odmowy prawa do odliczenia VAT. Właściwy organ podatkowy jest zobowiązany do wykazania istnienia nienależnej korzyści podatkowej, jaką uzyskali podatnik lub inne osoby uczestniczące w łańcuchu.
Uzasadnienie
Trybunał podkreślił, że prawo do odliczenia VAT jest podstawową zasadą systemu VAT. Odmowa tego prawa wymaga wykazania, że transakcje skutkują uzyskaniem korzyści podatkowej sprzecznej z celem przepisów, a zasadniczy cel transakcji ogranicza się do uzyskania tej korzyści. Samo istnienie łańcucha transakcji i fizyczne posiadanie towarów nie dowodzi automatycznie nadużycia, jeśli organ podatkowy nie udowodni nienależnej korzyści podatkowej.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
odpowiedz_na_pytanie
Strona wygrywająca
skarżący (SIA "Kuršu zeme")
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| SIA "Kuršu zeme" | spolka | skarżący |
| Valsts ieņēmumu dienests | organ_krajowy | pozwany |
| Rząd łotewski | panstwo_czlonkowskie | interwenient |
| Rząd czeski | panstwo_czlonkowskie | interwenient |
| Rząd estoński | panstwo_czlonkowskie | interwenient |
| Rząd hiszpański | panstwo_czlonkowskie | interwenient |
| Komisja Europejska | instytucja_ue | interwenient |
Przepisy (10)
Główne
Dyrektywa VAT art. 168 § lit. a)
Dyrektywa Rady 2006/112/WE w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej
Prawo do odliczenia naliczonego VAT z tytułu nabytych towarów i usług wykorzystywanych na potrzeby opodatkowanych transakcji podatnika. Odmowa prawa do odliczenia wymaga wykazania istnienia nienależnej korzyści podatkowej.
Pomocnicze
Dyrektywa VAT art. 167
Dyrektywa Rady 2006/112/WE w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej
Prawo do odliczenia powstaje w momencie, gdy podatek, który podlega odliczeniu, staje się wymagalny.
Dyrektywa VAT art. 14 § ust. 1
Dyrektywa Rady 2006/112/WE w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej
Definicja dostawy towarów jako przeniesienia prawa do rozporządzania rzeczą jak właściciel.
Dyrektywa VAT art. 2 § ust. 1 lit. a) i b) pkt (i)
Dyrektywa Rady 2006/112/WE w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej
Opodatkowanie VAT odpłatnej dostawy towarów i wewnątrzwspólnotowego nabycia towarów.
Dyrektywa VAT art. 32 § akapit pierwszy
Dyrektywa Rady 2006/112/WE w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej
Miejsce dostawy towarów wysyłanych lub transportowanych.
Dyrektywa VAT art. 40
Dyrektywa Rady 2006/112/WE w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej
Miejsce wewnątrzwspólnotowego nabycia towarów.
Dyrektywa VAT art. 68
Dyrektywa Rady 2006/112/WE w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej
Powstanie obowiązku podatkowego z chwilą dokonania wewnątrzwspólnotowego nabycia towarów.
Dyrektywa VAT art. 138 § ust. 1
Dyrektywa Rady 2006/112/WE w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej
Zwolnienie z VAT dostaw towarów wysyłanych do innego państwa członkowskiego.
ustawa o VAT art. 10 § ust. 1 pkt 7
Ustawa o podatku od wartości dodanej
Prawo do odliczenia VAT związanego z wewnątrzwspólnotowym nabyciem towarów.
ustawa o VAT art. 30 § ust. 1 zdanie pierwsze
Ustawa o podatku od wartości dodanej
Obowiązek obliczenia i zapłaty VAT przez podatnika otrzymującego towary z innego państwa członkowskiego.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Brak wykazania przez organ podatkowy nienależnej korzyści podatkowej uzyskanej przez podatnika lub inne podmioty w łańcuchu transakcji. Samo istnienie łańcucha transakcji i fizyczne posiadanie towarów nie jest wystarczające do stwierdzenia nadużycia prawa.
Odrzucone argumenty
Odmowa prawa do odliczenia VAT oparta wyłącznie na świadomym udziale podatnika w zawieraniu transakcji pozornych, bez wskazania konkretnej korzyści podatkowej.
Godne uwagi sformułowania
prawo do odliczenia [...] stanowi podstawową zasadę wspólnego systemu VAT podmioty prawa nie mogą powoływać się na normy prawa Unii w celach nieuczciwych lub stanowiących nadużycie stwierdzenie [...] istnienia praktyki stanowiącej nadużycie wymaga spełnienia dwóch przesłanek okoliczność, że towar nie został bezpośrednio otrzymany z rąk wystawcy faktury, niekoniecznie jest konsekwencją oszukańczego zatajenia rzeczywistego dostawcy
Skład orzekający
F. Biltgen
prezes_izby
C.G. Fernlund
sprawozdawca
L.S. Rossi
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Uzasadnienie odmowy prawa do odliczenia VAT w przypadkach podejrzenia nadużycia prawa, szczególnie w kontekście łańcuchów transakcji. Podkreślenie obowiązku organów podatkowych wykazania nienależnej korzyści podatkowej."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji, w której organ podatkowy nie przedstawił wystarczających dowodów na istnienie nadużycia. Nie wyklucza odmowy prawa do odliczenia w przypadkach, gdy takie dowody zostaną przedstawione.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy powszechnego problemu nadużyć VAT i wyjaśnia istotne dla podatników zasady dotyczące prawa do odliczenia, podkreślając ciężar dowodu po stronie organów podatkowych.
“Czy sztuczny łańcuch transakcji VAT zawsze oznacza brak prawa do odliczenia? TSUE wyjaśnia!”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI