C-272/24

Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej2025-11-13
cjeuprawo_ue_ogolneniezawisłość sędziowskaWysokatrybunal
niezawisłość sędziowskagodziny nadliczbowerekompensataczas wolnyprawo pracysędziowieRumuniaTSUE

Podsumowanie

Niezawisłość sędziowska nie stoi na przeszkodzie rumuńskim przepisom ograniczającym rekompensatę za nadgodziny do czasu wolnego, pod warunkiem skutecznego dostępu do odpoczynku i adekwatnego wynagrodzenia.

Sędzia z Rumunii domagał się finansowej rekompensaty za nadgodziny wynikające z braków kadrowych w sądzie, zamiast czasu wolnego przewidzianego przez przepisy. Trybunał Sprawiedliwości UE orzekł, że zasada niezawisłości sędziowskiej nie jest naruszona przez przepisy ograniczające rekompensatę do czasu wolnego, o ile sędzia ma realny dostęp do tego odpoczynku i jego wynagrodzenie pozostaje adekwatne do wagi zadań.

Sprawa dotyczyła sędziego z Rumunii, który domagał się finansowej rekompensaty za nadgodziny przepracowane z powodu braków kadrowych w sądzie. Rumuńskie przepisy przewidywały jedynie rekompensatę w postaci czasu wolnego, wykluczając wynagrodzenie finansowe. Sędzia argumentował, że taka rekompensata jest teoretyczna ze względu na jego obciążenie pracą i może wpływać na jego wynagrodzenie. Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej, rozpatrując pytanie prejudycjalne, stwierdził, że zasada niezawisłości sędziowskiej (art. 19 ust. 1 akapit drugi TUE) nie stoi na przeszkodzie takim przepisom, pod warunkiem spełnienia dwóch kluczowych przesłanek: po pierwsze, sędzia musi mieć realną i skuteczną możliwość skorzystania z przyznanego mu czasu wolnego, a po drugie, jego wynagrodzenie musi nadal pozostawać adekwatne do wagi wykonywanych zadań, uwzględniając sytuację gospodarczą kraju. Trybunał podkreślił, że choć państwa członkowskie mają swobodę w kształtowaniu wynagrodzeń sędziów, muszą one gwarantować ich niezawisłość i chronić przed naciskami zewnętrznymi.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, o ile sędzia ma realny dostęp do czasu wolnego i jego wynagrodzenie pozostaje adekwatne do wagi zadań.

Uzasadnienie

Zasada niezawisłości sędziowskiej wymaga, aby wynagrodzenie sędziów było adekwatne do wagi ich zadań i chroniło ich przed naciskami. Przepisy ograniczające rekompensatę za nadgodziny do czasu wolnego są dopuszczalne, jeśli zapewniają skuteczne skorzystanie z tego odpoczynku i nie obniżają adekwatności wynagrodzenia.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odpowiedz_na_pytanie

Strona wygrywająca

zasada niezawisłości sędziowskiej nie stoi na przeszkodzie przepisom

Strony

NazwaTypRola
HZosoba_fizycznaskarżący
Tribunalul Galaţiorgan_krajowypozwany
Rząd rumuńskiorgan_krajowyinterwenient
Komisja Europejskainstytucja_ueinterwenient

Przepisy (14)

Główne

TUE art. 2

Traktat o Unii Europejskiej

Wartość państwa prawnego, zasada solidarności.

TUE art. 19 § 1 akapit drugi

Traktat o Unii Europejskiej

Zapewnienie pełnego stosowania prawa UE, ochrona sądowa, niezawisłość sędziowska.

KPP § pkt 5

Karta praw podstawowych Unii Europejskiej

Prawo do sprawiedliwego wynagrodzenia.

OUG nr 114/2018 art. 35 § ust. 1

Ordonanța de urgență a Guvernului nr. 114/2018

Odstępstwo od rekompensaty finansowej za nadgodziny, wprowadzenie rekompensaty w postaci czasu wolnego.

OUG nr 130/2021 art. II § ust. 1

Ordonanța de urgență a Guvernului nr. 130/2021

Przedłużenie odstępstwa od rekompensaty finansowej za nadgodziny.

OUG nr 168/2022 art. II § ust. 1

Ordonanța de urgență a Guvernului nr. 168/2022

Utrzymanie odstępstwa od rekompensaty finansowej za nadgodziny.

TFUE art. 267

Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej

Postępowanie o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym.

Pomocnicze

KPP § pkt 7

Karta praw podstawowych Unii Europejskiej

Poprawa warunków życia i pracy pracowników.

Dyrektywa 2003/88/WE art. 3

Dyrektywa 2003/88/WE Parlamentu Europejskiego i Rady

Odpoczynek dobowy.

Dyrektywa 2003/88/WE art. 5

Dyrektywa 2003/88/WE Parlamentu Europejskiego i Rady

Tygodniowy okres odpoczynku.

Dyrektywa 2003/88/WE art. 6

Dyrektywa 2003/88/WE Parlamentu Europejskiego i Rady

Maksymalny tygodniowy wymiar czasu pracy.

Dyrektywa 2003/88/WE art. 7

Dyrektywa 2003/88/WE Parlamentu Europejskiego i Rady

Urlop roczny.

ustawa ramowa nr 153/2017 art. 21 § ust. 1-6

Legea-cadru nr. 153/2017 privind salarizarea personalului plătit din fonduri publice

System rekompensaty za godziny nadliczbowe.

TFUE art. 126 § ust. 1

Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej

Deficyt budżetowy.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Przepisy rumuńskie ograniczające rekompensatę za nadgodziny do czasu wolnego są zgodne z zasadą niezawisłości sędziowskiej, jeśli zapewniają skuteczne skorzystanie z odpoczynku i adekwatność wynagrodzenia. Państwa członkowskie mają swobodę w kształtowaniu wynagrodzeń sędziów, pod warunkiem zachowania ich niezawisłości. Cele budżetowe mogą uzasadniać tymczasowe odstępstwa od ogólnych zasad wynagradzania, o ile są proporcjonalne i nie naruszają istoty niezawisłości sędziowskiej.

Odrzucone argumenty

Zakaz finansowej rekompensaty za nadgodziny sędziów narusza zasadę niezawisłości sędziowskiej poprzez obniżenie adekwatności wynagrodzenia i potencjalne narażenie na naciski. Teoretyczna możliwość skorzystania z czasu wolnego nie stanowi skutecznej rekompensaty za nadgodziny.

Godne uwagi sformułowania

pobieranie przez sędziów wynagrodzenia, którego poziom odpowiada wadze wykonywanych przez nich zadań, stanowi nieodłączną gwarancję ich niezawisłości poziom tego wynagrodzenia powinien móc ochronić sędziów przed ryzykiem korupcji środek stanowiący odstępstwo [...] powinien być odpowiedni do zagwarantowania realizacji zamierzonego celu interesu ogólnego, a także ograniczony do tego, co jest niezbędne do osiągnięcia tego celu

Skład orzekający

F. Biltgen

prezes izby

T. von Danwitz

wiceprezes Trybunału, pełniący obowiązki sędziego pierwszej izby

I. Ziemele

sprawozdawczyni

A. Kumin

sędzia

S. Gervasoni

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja zasady niezawisłości sędziowskiej w kontekście wynagrodzeń i rekompensat za nadgodziny w państwach członkowskich UE."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej w Rumunii i wymaga oceny konkretnych okoliczności faktycznych przez sąd krajowy.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy fundamentalnej kwestii niezawisłości sędziowskiej w kontekście obciążeń pracą i wynagrodzeń, co jest istotne dla prawników i obywateli dbających o praworządność.

Czy sędziowie mogą żądać pieniędzy za nadgodziny, gdy brakuje rąk do pracy? TSUE daje odpowiedź.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI