C-267/09

Trybunał orzekł, że Portugalia naruszyła swobodny przepływ kapitału, nakładając na nierezydentów obowiązek posiadania przedstawiciela podatkowego, chyba że dochody były opodatkowane u źródła.

Komisja Europejska wniosła skargę przeciwko Portugalii, zarzucając naruszenie art. 56 Traktatu WE i art. 40 Porozumienia EOG poprzez utrzymywanie przepisu nakładającego na nierezydentów obowiązek wyznaczenia przedstawiciela podatkowego. Trybunał uznał, że taki obowiązek stanowi ograniczenie swobodnego przepływu kapitału, które nie jest uzasadnione ogólnym domniemaniem unikania opodatkowania i wykracza poza konieczne środki. Jednakże, w przypadku podatników niebędących rezydentami Unii, ale należących do EOG, obowiązek ten został uznany za uzasadniony ze względu na brak wystarczających mechanizmów współpracy między państwami. Skarga została częściowo uwzględniona.

Sprawa dotyczyła skargi Komisji Europejskiej przeciwko Republice Portugalskiej o stwierdzenie uchybienia zobowiązaniom państwa członkowskiego w związku z utrzymywaniem przepisu nakładającego na podatników niebędących rezydentami obowiązek wyznaczenia przedstawiciela podatkowego w Portugalii. Komisja argumentowała, że przepis ten narusza swobodny przepływ kapitału (art. 56 TFUE) i swobodny przepływ osób (art. 18 TFUE), a także odpowiednie przepisy Porozumienia o Europejskim Obszarze Gospodarczym (EOG). Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej uznał, że obowiązek wyznaczenia przedstawiciela podatkowego stanowi ograniczenie swobodnego przepływu kapitału, które zasadniczo jest zakazane. Portugalia powoływała się na nadrzędny wzgląd interesu ogólnego, jakim jest zapewnienie skuteczności kontroli podatkowych i zwalczanie unikania opodatkowania. Jednak Trybunał stwierdził, że taki obowiązek wykracza poza to, co jest konieczne do osiągnięcia tego celu, ponieważ ogólne domniemanie unikania opodatkowania nie jest wystarczające do uzasadnienia naruszenia swobód traktatowych. Ponadto, mechanizmy wzajemnej pomocy między państwami członkowskimi (na podstawie dyrektywy 77/799) powinny być wystarczające do zapewnienia skuteczności kontroli. Trybunał rozróżnił sytuację podatników niebędących rezydentami Unii, ale należących do EOG. W tym kontekście, ze względu na odmienne ramy prawne i brak wystarczających mechanizmów współpracy między państwami członkowskimi UE a państwami trzecimi należącymi do EOG, obowiązek wyznaczenia przedstawiciela podatkowego został uznany za uzasadniony w zakresie, w jakim dotyczył podatników będących rezydentami państw trzecich należących do EOG. W przypadku podatników uzyskujących wyłącznie dochody podlegające zryczałtowanemu opodatkowaniu u źródła, obowiązek ten nie miał zastosowania, ponieważ ich reprezentacja odbywała się już poprzez przedstawicieli podatkowych dokonujących poboru podatku. W konsekwencji, Trybunał stwierdził, że Portugalia uchybiła zobowiązaniom ciążącym na niej na mocy art. 56 TFUE w odniesieniu do podatników niebędących rezydentami, którzy osiągają dochody wymagające złożenia deklaracji podatkowej. Skarga została oddalona w pozostałym zakresie, a koszty postępowania zostały podzielone.

Zagadnienia prawne (4)

Rozstrzygnięcie

Strony

Przepisy (7)

Argumenty

Skład orzekający

Informacje dodatkowe

Powiązane tematy