C-263/19
Podsumowanie
Trybunał orzekł, że przepisy UE dotyczące zamówień publicznych nie stoją na przeszkodzie nakładaniu grzywien na wykonawców za niezgodne z prawem modyfikacje umów, pod warunkiem zgodności z prawem UE i uwzględnienia indywidualnego zachowania stron przy ustalaniu wysokości kary.
Sprawa dotyczyła możliwości nakładania grzywien na wykonawców zamówień publicznych za niezgodne z prawem modyfikacje umów, obok instytucji zamawiającej. Sąd odsyłający pytał, czy przepisy UE i Karta Praw Podstawowych dopuszczają taką praktykę. Trybunał stwierdził, że przepisy UE nie stoją na przeszkodzie przypisaniu naruszenia i nałożeniu grzywny na wykonawcę, jeśli procedura jest zgodna z prawem UE. Podkreślił również, że przy ustalaniu wysokości grzywny należy uwzględnić indywidualne zachowanie każdej ze stron, a nie tylko sam fakt istnienia stosunku umownego.
Wniosek o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym dotyczył wykładni przepisów UE dotyczących zamówień publicznych oraz Karty Praw Podstawowych w kontekście nakładania grzywien na wykonawców za niezgodne z prawem modyfikacje umów. Sprawa wywodziła się z postępowania węgierskiego, gdzie instytucja zamawiająca (BKK) i wykonawca (T-Systems) zostali ukarani grzywnami za zmianę umowy bez przeprowadzenia nowego postępowania. Sąd odsyłający pytał, czy przepisy UE pozwalają na przypisanie naruszenia i nałożenie grzywny również na wykonawcę, oraz jak ustalać jej wysokość. Trybunał orzekł, że przepisy dyrektyw 89/665, 92/13, 2007/66 oraz 2014/25 nie stoją na przeszkodzie takiej praktyce, pod warunkiem, że procedura odwoławcza jest zgodna z prawem Unii i jego zasadami ogólnymi. Kluczowe jest, że przy ustalaniu wysokości grzywny dla wykonawcy należy brać pod uwagę jego indywidualne zachowanie, a nie tylko fakt wspólnego działania z instytucją zamawiającą.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, przepisy UE nie stoją na przeszkodzie przypisaniu naruszenia i nałożeniu grzywny na wykonawcę, pod warunkiem zgodności procedury z prawem UE.
Uzasadnienie
Dyrektywy dotyczące zamówień publicznych nie harmonizują w pełni środków odwoławczych i nie wykluczają możliwości przypisania naruszenia wykonawcy, jeśli procedura odwoławcza jest zgodna z prawem UE i jego zasadami ogólnymi.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
odpowiedz_na_pytanie
Strona wygrywająca
Wykonawca (T-Systems) i instytucja zamawiająca (BKK) uzyskali korzystne dla siebie rozstrzygnięcie w zakresie ustalania wysokości grzywny, choć Trybunał potwierdził możliwość jej nałożenia.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| T-Systems Magyarország Zrt. | spolka | skarżący |
| BKK Budapesti Közlekedési Központ Zrt. | spolka | skarżący |
| Közbeszerzési Hatóság Közbeszerzési Döntőbizottság | organ_krajowy | pozwany |
| Közbeszerzési Hatóság Elnöke | organ_krajowy | interwenient |
| rząd węgierski | panstwo_czlonkowskie | interwenient |
| Komisja Europejska | instytucja_ue | interwenient |
Przepisy (14)
Główne
Dyrektywa 89/665/EWG art. 2e § 2
Dyrektywa Rady 89/665/EWG z dnia 21 grudnia 1989 r. w sprawie koordynacji przepisów ustawowych, wykonawczych i administracyjnych odnoszących się do stosowania procedur odwoławczych w zakresie udzielania zamówień publicznych na dostawy i roboty budowlane
Określa wymóg skutecznych, proporcjonalnych i odstraszających kar, w tym kar pieniężnych.
Dyrektywa 92/13/EWG art. 2e § 2
Dyrektywa Rady 92/13/EWG z dnia 25 lutego 1992 r. koordynującej przepisy ustawowe, wykonawcze i administracyjne odnoszące się do stosowania przepisów wspólnotowych w procedurach zamówień publicznych podmiotów działających w sektorach gospodarki wodnej, energetyki, transportu i telekomunikacji
Identyczny jak w Dyrektywie 89/665/EWG.
Dyrektywa 2014/25/UE art. 89
Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2014/25/UE z dnia 26 lutego 2014 r. w sprawie udzielania zamówień przez podmioty działające w sektorach gospodarki wodnej, energetyki, transportu i usług pocztowych
Reguluje modyfikację umów w trakcie ich obowiązywania dla podmiotów w sektorach wrażliwych.
ustawa o zamówieniach publicznych art. 141 § 8
Ustawa nr CXLIII o zamówieniach publicznych (Węgry)
Stanowi, że umowa może być zmieniona wyłącznie po przeprowadzeniu nowego postępowania, z wyjątkiem określonych przypadków.
Pomocnicze
Dyrektywa 2014/24/UE art. 1 § 2
Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2014/24/UE z dnia 26 lutego 2014 r. w sprawie zamówień publicznych
Określa zakres zastosowania dyrektywy do zamówień publicznych.
Dyrektywa 2014/24/UE art. 72
Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2014/24/UE z dnia 26 lutego 2014 r. w sprawie zamówień publicznych
Reguluje modyfikację umów w trakcie ich obowiązywania.
Dyrektywa 2007/66/WE
Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2007/66/WE z dnia 11 grudnia 2007 r.
Zmieniła dyrektywy 89/665/EWG i 92/13/EWG, wprowadzając m.in. motywy dotyczące innych sankcji.
Dyrektywa 2014/25/UE art. 1 § 2
Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2014/25/UE z dnia 26 lutego 2014 r. w sprawie udzielania zamówień przez podmioty działające w sektorach gospodarki wodnej, energetyki, transportu i usług pocztowych
Definiuje pojęcie zamówienia w kontekście tej dyrektywy.
Karta praw podstawowych art. 41 § 1
Karta praw podstawowych Unii Europejskiej
Dotyczy prawa do dobrej administracji, ale skierowany do instytucji UE.
Karta praw podstawowych art. 47
Karta praw podstawowych Unii Europejskiej
Dotyczy prawa do skutecznego środka prawnego i dostępu do bezstronnego sądu.
ustawa o zamówieniach publicznych art. 153 § 1
Ustawa nr CXLIII o zamówieniach publicznych (Węgry)
Określa przypadki wszczęcia postępowania przez prezesa urzędu zamówień publicznych.
ustawa o zamówieniach publicznych art. 165 § 3
Ustawa nr CXLIII o zamówieniach publicznych (Węgry)
Określa możliwość nałożenia grzywny na podmiot lub osobę popełniające naruszenie.
ustawa o zamówieniach publicznych art. 176 § 5
Ustawa nr CXLIII o zamówieniach publicznych (Węgry)
Określa obowiązek nałożenia grzywny w przypadku stwierdzenia ważności umowy zawartej z naruszeniem przepisów.
k.p.c. art. 240 § 1
Ustawa nr IV z 1959 r. – kodeks postępowania cywilnego (Węgry)
Reguluje możliwość zmiany treści umowy za obopólnym porozumieniem stron.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Możliwość przypisania naruszenia i nałożenia grzywny na wykonawcę zamówienia publicznego za niezgodną z prawem zmianę umowy, jeśli procedura odwoławcza jest zgodna z prawem UE. Konieczność uwzględnienia indywidualnego zachowania stron przy ustalaniu wysokości grzywny.
Odrzucone argumenty
Argumenty sugerujące, że tylko instytucja zamawiająca może być odpowiedzialna za naruszenia związane z zamówieniami publicznymi. Argument, że wystarczające jest samo istnienie stosunku umownego do ustalenia wysokości grzywny.
Godne uwagi sformułowania
„nie stoją one na przeszkodzie obowiązywaniu uregulowania krajowego, które [...] pozwala przypisać naruszenie i wymierzyć grzywnę nie tylko instytucji zamawiającej, lecz również wykonawcy zamówienia” „procedura odwoławcza musi być zgodna z prawem Unii, w tym z jego zasadami ogólnymi” „wysokość grzywny [...] należy ustalać z uwzględnieniem indywidualnego zachowania każdej ze stron”
Skład orzekający
M. Campos Sánchez-Bordona
rzecznik generalny
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ustalanie odpowiedzialności wykonawców za modyfikacje umów w zamówieniach publicznych oraz zasady ustalania wysokości nakładanych kar."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy wykładni prawa UE, które jest wiążące dla państw członkowskich. Konkretne zastosowanie zależy od przepisów krajowych i ich zgodności z prawem UE.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy ważnego aspektu zamówień publicznych – odpowiedzialności wykonawców za zmiany umowne i potencjalnych kar, co jest istotne dla praktyków prawa zamówień publicznych.
“Wykonawca zamówienia publicznego może być ukarany za zmiany umowy – kluczowe orzeczenie TSUE!”
Sektor
zamówienia publiczne
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI