C-260/11

Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej2013-04-11
cjeuochrona_srodowiskadostęp do wymiaru sprawiedliwości w sprawach środowiskowychWysokatrybunal
ochrona środowiskadostęp do wymiaru sprawiedliwościkoszty postępowaniaKonwencja z Aarhusprawo UETSUEpostępowanie prejudycjalnekryteria oceny

Podsumowanie

Trybunał Sprawiedliwości UE orzekł, że postępowania sądowe w sprawach środowiskowych nie mogą być dyskryminujące ze względu na koszty, a ocena tej kwestii wymaga uwzględnienia zarówno sytuacji finansowej strony, jak i obiektywnej analizy kosztów, bez względu na etap postępowania.

Sprawa dotyczyła wykładni przepisów UE dotyczących dostępu do wymiaru sprawiedliwości w sprawach środowiskowych, w szczególności wymogu, aby postępowania sądowe nie były dyskryminujące ze względu na koszty. Sąd odsyłający pytał o kryteria oceny tej niedyskryminacyjności. Trybunał wyjaśnił, że ocena ta musi uwzględniać zarówno obiektywną analizę kosztów, jak i sytuację finansową strony, a także inne czynniki, takie jak znaczenie sprawy dla ochrony środowiska. Podkreślono, że nie można uniemożliwiać dostępu do wymiaru sprawiedliwości ze względu na potencjalne obciążenie finansowe, a ocena ta jest niezależna od tego, czy strona faktycznie została powstrzymana przed dochodzeniem swoich praw.

Wniosek o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym złożony przez Supreme Court of the United Kingdom dotyczył wykładni art. 10a dyrektywy 85/337/EWG i art. 15a dyrektywy 96/61/WE, które implementują Konwencję z Aarhus i nakładają obowiązek zapewnienia, aby postępowania sądowe w sprawach dotyczących środowiska naturalnego nie miały charakteru dyskryminacyjnego ze względu na koszty. Sprawa wyłoniła się z postępowania dotyczącego kosztów, w którym Lilian Pallikaropoulos, interwenient w sprawie o zezwolenie na prowadzenie cementowni, została obciążona kosztami postępowania apelacyjnego. Sąd odsyłający pytał o kryteria oceny, czy postępowanie jest dyskryminujące ze względu na koszty, w szczególności czy ocena powinna być obiektywna, subiektywna, czy mieszana, oraz czy ma znaczenie, czy strona została faktycznie powstrzymana przed dochodzeniem swoich praw. Trybunał Sprawiedliwości UE orzekł, że wymóg niedyskryminacyjnego charakteru postępowań nie zakazuje obciążania kosztami, ale wymaga, aby koszty nie uniemożliwiały dostępu do wymiaru sprawiedliwości. Ocena ta powinna być globalna i uwzględniać zarówno obiektywną analizę kwoty kosztów, jak i sytuację ekonomiczną strony, racjonalne szanse wygrania sprawy, znaczenie sprawy dla ochrony środowiska, złożoność przepisów oraz krajowe systemy pomocy prawnej. Trybunał podkreślił, że ocena ta nie może być przeprowadzana inaczej w zależności od etapu postępowania (pierwsza instancja, apelacja) i że sama okoliczność, iż strona nie została powstrzymana przed dochodzeniem swoich praw, nie jest wystarczająca do uznania postępowania za niedyskryminacyjne.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Ocena ta powinna być globalna, uwzględniać zarówno obiektywną analizę kwoty kosztów, jak i sytuację ekonomiczną strony, racjonalne szanse wygrania sprawy, znaczenie sprawy dla ochrony środowiska, złożoność przepisów oraz krajowe systemy pomocy prawnej i ograniczania kosztów. Ocena ta nie może być przeprowadzana inaczej w zależności od etapu postępowania.

Uzasadnienie

Trybunał podkreślił, że wymóg niedyskryminacyjnego charakteru postępowań ma na celu zapewnienie szerokiego dostępu do wymiaru sprawiedliwości w sprawach środowiskowych. Ocena kosztów musi być kompleksowa i uwzględniać wszystkie istotne czynniki, aby zapobiec sytuacji, w której koszty uniemożliwiają dochodzenie praw. Brak jest podstaw do różnicowania oceny w zależności od etapu postępowania.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odpowiedz_na_pytanie

Strona wygrywająca

udzielono odpowiedzi na pytanie

Strony

NazwaTypRola
The Queeninneinne
Davida Edwardsaosoba_fizycznaskarżący
Lilian Pallikaropoulososoba_fizycznainterwenient
Environment Agencyorgan_krajowypozwany
First Secretary of Stateorgan_krajowypozwany
Secretary of State for Environment, Food and Rural Affairsorgan_krajowypozwany

Przepisy (7)

Główne

Dyrektywa 85/337 art. 10a § akapit piąty

Dyrektywa Rady 85/337/EWG

Postępowanie sądowe nie może mieć dyskryminacyjnego ze względu na koszty charakteru, co oznacza, że nie można uniemożliwiać wszczynania lub kontynuowania skargi ze względu na mogące wyniknąć z tego obciążenie finansowe.

Dyrektywa 96/61 art. 15a § akapit piąty

Dyrektywa Rady 96/61/WE

Postępowanie sądowe nie może mieć dyskryminacyjnego ze względu na koszty charakteru, co oznacza, że nie można uniemożliwiać wszczynania lub kontynuowania skargi ze względu na mogące wyniknąć z tego obciążenie finansowe.

Konwencja z Aarhus art. 9 § ust. 4

Konwencja o dostępie do informacji, udziale społeczeństwa w podejmowaniu decyzji oraz dostępie do sprawiedliwości w sprawach dotyczących środowiska

Procedury nie mogą być dyskryminacyjne ze względu na koszty.

Pomocnicze

Dyrektywa 2003/35

Dyrektywa 2003/35/WE

Zmienia dyrektywy 85/337 i 96/61, implementując Konwencję z Aarhus.

Konwencja z Aarhus art. 3 § ust. 8

Konwencja o dostępie do informacji, udziale społeczeństwa w podejmowaniu decyzji oraz dostępie do sprawiedliwości w sprawach dotyczących środowiska

Nie narusza kompetencji sądów krajowych do orzekania o zwrocie uzasadnionych kosztów.

Karta Praw Podstawowych art. 47

Karta praw podstawowych Unii Europejskiej

Prawo do skutecznej skargi.

TFUE art. 267

TFUE

Podstawa prawna wniosku o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Postępowania sądowe w sprawach środowiskowych nie mogą być dyskryminujące ze względu na koszty, co oznacza, że koszty nie mogą stanowić bariery uniemożliwiającej dostęp do wymiaru sprawiedliwości. Ocena niedyskryminacyjnego charakteru kosztów wymaga uwzględnienia zarówno obiektywnej analizy kosztów, jak i sytuacji ekonomicznej strony, a także innych czynników. Ocena ta jest niezależna od etapu postępowania i od tego, czy strona faktycznie została powstrzymana przed dochodzeniem swoich praw.

Godne uwagi sformułowania

nie można uniemożliwiać objętym tym wymogiem osobom wszczynania lub kontynuowania postępowania z wchodzącej w zakres stosowania tych przepisów skargi ze względu na mogące wynikać z tego faktu obciążenie finansowe winien on zapewnić, że wymóg ten jest przestrzegany, uwzględniając zarówno interes tej chcącej bronić swych praw osoby, jak i związany z ochroną środowiska interes ogólny nie może przeprowadzać analizy, odnosząc się jedynie do sytuacji ekonomicznej tego zainteresowanego, lecz winien ją również oprzeć na obiektywnej analizie kwoty kosztów okoliczność polegająca na tym, że zainteresowany nie został powstrzymany przed dochodzeniem w praktyce swych żądań, nie wystarcza sama w sobie do uznania, iż dane postępowanie nie ma w jego przypadku dyskryminacyjnego ze względu na koszty charakteru

Skład orzekający

L. Bay Larsen

pełniący obowiązki prezesa czwartej izby

J.C. Bonichot

sprawozdawca

C. Toader

sędzia

A. Prechal

sędzia

E. Jarašiūnas

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja wymogu niedyskryminacyjnego charakteru kosztów postępowań sądowych w sprawach środowiskowych, kryteria oceny tych kosztów, znaczenie dostępu do wymiaru sprawiedliwości w ochronie środowiska."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznie postępowań w sprawach środowiskowych, choć zasady mogą być analogicznie stosowane w innych obszarach wymagających szerokiego dostępu do wymiaru sprawiedliwości.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy ważnego aspektu ochrony środowiska – dostępu do wymiaru sprawiedliwości – i wyjaśnia, jak zapewnić, by koszty nie stanowiły bariery dla obywateli chcących chronić środowisko. Jest to istotne dla prawników zajmujących się prawem ochrony środowiska i prawem UE.

Czy koszty procesu mogą zablokować ochronę środowiska? TSUE wyjaśnia, jak zapewnić sprawiedliwy dostęp do sądów.

Sektor

ochrona środowiska

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI