C-257/17

Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej2018-11-07
cjeuazyl_imigracjaprawo pobytuWysokatrybunal
prawo do łączenia rodzinobywatele państw trzecichsamoistny dokument pobytowyintegracja społecznaegzamin z integracjiTSUEdyrektywaprawo pobytu

Podsumowanie

Trybunał orzekł, że państwa członkowskie mogą uzależnić wydanie samoistnego dokumentu pobytowego od zdania egzaminu z integracji społecznej, o ile warunki nie są nadmiernie surowe.

Sprawa dotyczyła wykładni dyrektywy o prawie do łączenia rodzin w kontekście odmowy wydania samoistnego dokumentu pobytowego obywatelom państw trzecich z powodu niezłożenia egzaminu z integracji społecznej. Trybunał uznał swoją właściwość do rozpatrzenia sprawy, mimo że dotyczyła ona członków rodziny obywateli UE niekorzystających ze swobód unijnych, ze względu na bezpośrednie stosowanie przepisów UE przez prawo krajowe. Orzeczono, że wymóg integracji jest dopuszczalny, pod warunkiem że nie stanowi on przeszkody nie do pokonania i jest proporcjonalny.

Wniosek o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym dotyczył wykładni art. 15 dyrektywy 2003/86/WE w sprawie prawa do łączenia rodzin. Sprawa rozpatrywana była przez holenderską radę stanu i dotyczyła obywateli państw trzecich (C i A), którzy ubiegali się o samoistny dokument pobytowy po pięciu latach legalnego pobytu w Niderlandach w ramach łączenia rodzin. Holenderskie przepisy wymagały od nich zdania egzaminu z integracji społecznej, co stanowiło warunek wydania dokumentu. Sąd odsyłający miał wątpliwości co do właściwości Trybunału, ponieważ sprawa dotyczyła członków rodziny obywateli UE, którzy nie skorzystali z prawa do swobodnego przemieszczania się, a zatem dyrektywa formalnie nie miała zastosowania. Trybunał potwierdził jednak swoją właściwość, powołując się na utrwalone orzecznictwo, zgodnie z którym jest właściwy do wykładni prawa UE, gdy przepisy te zostały włączone do prawa krajowego i stosowane są bezpośrednio i bezwarunkowo. W odniesieniu do meritum, Trybunał stwierdził, że art. 15 dyrektywy nie stoi na przeszkodzie uregulowaniu krajowemu, które uzależnia wydanie samoistnego dokumentu pobytowego od zdania egzaminu z integracji społecznej (język i wiedza o społeczeństwie). Podkreślono jednak, że warunki te muszą być proporcjonalne, nie mogą stanowić przeszkody nie do pokonania dla obywateli państw trzecich i muszą uwzględniać indywidualne okoliczności (wiek, wykształcenie, stan zdrowia). Trybunał dodał również, że dokument może być wydany od dnia złożenia wniosku.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Tak, Trybunał jest właściwy, jeśli przepisy prawa UE znalazły zastosowanie do sprawy poprzez prawo krajowe w sposób bezpośredni i bezwarunkowy, nawet jeśli sytuacja nie mieści się bezpośrednio w zakresie stosowania prawa UE.

Uzasadnienie

Trybunał powołuje się na utrwalone orzecznictwo, zgodnie z którym istnieje interes Unii w jednolitej wykładni przepisów przejętych z prawa UE, aby uniknąć rozbieżności, nawet jeśli formalnie nie podlegają one bezpośredniemu stosowaniu.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odpowiedz_na_pytanie

Strona wygrywająca

udzielono odpowiedzi na pytanie

Strony

NazwaTypRola
Cosoba_fizycznaskarżący
Aosoba_fizycznaskarżący
Staatssecretaris van Veiligheid en Justitieorgan_krajowypozwany
Rząd niderlandzkiorgan_krajowyinterwenient
Rząd austriackiorgan_krajowyinterwenient
Komisja Europejskainstytucja_ueinterwenient

Przepisy (10)

Główne

Dyrektywa 2003/86/WE art. 15 § 1 i 4

Dyrektywa Rady 2003/86/WE z dnia 22 września 2003 r. w sprawie prawa do łączenia rodzin

Państwa członkowskie mogą uzależnić wydanie samoistnego dokumentu pobytowego od spełnienia warunków integracji, o ile nie są one nadmiernie surowe i proporcjonalne.

TFUE art. 267

Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej

Podstawa prawna odesłania prejudycjalnego.

Pomocnicze

Dyrektywa 2003/86/WE art. 2 § c

Dyrektywa Rady 2003/86/WE z dnia 22 września 2003 r. w sprawie prawa do łączenia rodzin

Definicja 'członka rodziny rozdzielonej'.

Dyrektywa 2003/86/WE art. 3 § 3

Dyrektywa Rady 2003/86/WE z dnia 22 września 2003 r. w sprawie prawa do łączenia rodzin

Wyłączenie członków rodziny obywatela UE z zakresu stosowania dyrektywy.

Dyrektywa 2003/86/WE art. 7 § 2

Dyrektywa Rady 2003/86/WE z dnia 22 września 2003 r. w sprawie prawa do łączenia rodzin

Możliwość żądania od obywateli państw trzecich przestrzegania środków dotyczących integracji.

Dyrektywa 2003/109/WE art. 5 § 2

Dyrektywa Rady 2003/109/WE z dnia 25 listopada 2003 r. dotyczącej statusu obywateli państw trzecich będących rezydentami długoterminowymi

Możliwość uzależnienia nabycia statusu rezydenta długoterminowego od spełnienia warunków integracji.

Vreemdelingenbesluit 2000 art. 3.51 § 1 a) 1)

Vreemdelingenbesluit 2000 (dekret wykonawczy do ustawy o cudzoziemcach)

Warunki wydania zezwolenia na pobyt na czas określony.

Vreemdelingenbesluit 2000 art. 3.80a § 1 i 2 e)

Vreemdelingenbesluit 2000 (dekret wykonawczy do ustawy o cudzoziemcach)

Oddalenie wniosku o zmianę zezwolenia na pobyt w przypadku niezdanego egzaminu z integracji.

Wet inburgering art. 6 § 1 a) b)

Wet inburgering (ustawa o integracji społecznej)

Przesłanki zwolnienia z obowiązku integracji społecznej.

Wet inburgering art. 7 § 1 i 2

Wet inburgering (ustawa o integracji społecznej)

Treść obowiązku integracji społecznej i sposoby jego spełnienia.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Prawo krajowe może włączać przepisy prawa UE do swojego porządku prawnego i stosować je bezpośrednio, co uzasadnia właściwość Trybunału do ich wykładni. Państwa członkowskie mają prawo do określenia warunków wydania samoistnego dokumentu pobytowego, w tym wymogów integracyjnych, zgodnie z art. 15 ust. 4 dyrektywy 2003/86. Wymóg zdania egzaminu z integracji społecznej jest zgodny z celem dyrektywy i zasadą proporcjonalności, o ile nie stanowi przeszkody nie do pokonania. Możliwość wydania dokumentu od dnia złożenia wniosku jest zgodna z przepisami dyrektywy.

Odrzucone argumenty

Trybunał nie jest właściwy do wykładni przepisów dyrektywy, która formalnie nie ma zastosowania do sytuacji członków rodziny obywateli UE niekorzystających ze swobód unijnych. Wymóg zdania egzaminu z integracji społecznej stanowi przeszkodę nie do pokonania i narusza prawo do samoistnego dokumentu pobytowego. Samoistny dokument pobytowy powinien być wydawany od momentu spełnienia warunków, a nie od daty złożenia wniosku.

Godne uwagi sformułowania

istnieje określony interes Unii w tym, by celem uniknięcia przyszłych rozbieżności w wykładni przepisy przejęte z prawa Unii były interpretowane w sposób jednolity warunki odnoszące się do udzielenia i okresu ważności samoistnego dokumentu pobytowego ustanawiane są przez prawo krajowe dodatkowe warunki [...] nie mogą być aż tak surowe, że stanowiłyby przeszkodę trudną do pokonania obowiązek ten nie może w sposób ważny wykraczać poza to, co jest konieczne do osiągnięcia celu w postaci ułatwienia integracji

Skład orzekający

M. Vilaras

prezes_izby

J. Malenovský

sędzia

L. Bay Larsen

sprawozdawca

M. Safjan

sędzia

D. Šváby

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Wykładnia art. 15 dyrektywy 2003/86 w kontekście wymogów integracyjnych dla obywateli państw trzecich, właściwość TSUE w sprawach z włączeniem prawa UE do prawa krajowego."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji członków rodziny obywateli UE niekorzystających ze swobód unijnych, ale z zastosowaniem prawa UE przez prawo krajowe. Konkretne wymogi integracyjne muszą być oceniane indywidualnie pod kątem proporcjonalności.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy ważnego aspektu prawa migracyjnego i integracji, a także precyzuje zasady właściwości TSUE w złożonych sytuacjach prawnych.

Czy egzamin z integracji społecznej może zablokować prawo do pobytu? TSUE wyjaśnia zasady.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI