C-251/12

Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej2013-09-19
cjeuprawo_ue_ogolnepostępowanie upadłościoweWysokatrybunal
postępowanie upadłościoweprawo prywatne międzynarodowerozporządzenie 1346/2000TSUEjurysdykcjaprawo właściwesyndyk masy upadłościwierzycieldłużnikzapłata

Podsumowanie

Trybunał Sprawiedliwości UE orzekł, że zapłata dokonana na polecenie dłużnika, wobec którego wszczęto postępowanie upadłościowe, na rzecz jego wierzyciela, nie jest objęta ochroną przepisu o zwolnieniu z długu, nawet jeśli płatnik nie wiedział o postępowaniu upadłościowym.

Sprawa dotyczyła wykładni art. 24 ust. 1 rozporządzenia o postępowaniu upadłościowym, który chroni osoby spełniające świadczenie do rąk dłużnika, wobec którego wszczęto postępowanie upadłościowe, jeśli nie wiedziały o tym postępowaniu. Sąd odsyłający zapytał, czy przepis ten obejmuje zapłatę dokonaną na rzecz wierzyciela upadłego dłużnika, na jego żądanie. Trybunał uznał, że przepis ten dotyczy wyłącznie zapłat dokonywanych bezpośrednio na rzecz upadłego dłużnika, a nie na rzecz jego wierzycieli, nawet jeśli płatność nastąpiła na polecenie upadłego.

Wniosek o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym dotyczył wykładni art. 24 ust. 1 rozporządzenia Rady (WE) nr 1346/2000 w sprawie postępowania upadłościowego. Sprawa wyłoniła się z konfliktu między syndykami masy upadłości spółki Grontimmo SA a Banque Internationale à Luxembourg SA (BIL). Syndycy domagali się zwrotu kwoty 1,4 mln EUR, która została wypłacona przez Dexia Banque Internationale à Luxembourg (obecnie BIL) na rzecz spółki Kostner, wierzyciela Grontimmo, na polecenie zarządu Grontimmo, po wszczęciu postępowania upadłościowego wobec Grontimmo w Belgii. BIL powołał się na art. 24 ust. 1 rozporządzenia, twierdząc, że nie wiedział o postępowaniu upadłościowym. Sąd odsyłający zapytał, czy zapłata na rzecz wierzyciela upadłego dłużnika, dokonana na jego żądanie, jest objęta zakresem tego przepisu. Trybunał Sprawiedliwości UE, analizując brzmienie, kontekst i cele rozporządzenia, orzekł, że art. 24 ust. 1 nie obejmuje zapłat dokonanych na rzecz wierzycieli upadłego dłużnika. Podkreślono, że przepis ten chroni dłużników upadłego, którzy w dobrej wierze dokonują zapłaty bezpośrednio na jego rzecz, a nie na rzecz jego wierzycieli, co mogłoby prowadzić do nieuprawnionego pomniejszenia masy upadłości. Kwestia ewentualnej odpowiedzialności banku za zwrot kwoty została pozostawiona właściwemu prawu krajowemu.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, zakres zastosowania art. 24 ust. 1 rozporządzenia nr 1346/2000 nie obejmuje zapłaty dokonanej, na polecenie dłużnika, względem którego zostało wszczęte postępowanie upadłościowe, na rzecz wierzyciela tego dłużnika.

Uzasadnienie

Trybunał oparł się na brzmieniu przepisu, które wskazuje na świadczenie 'do rąk dłużnika', co nie obejmuje zapłaty na rzecz jego wierzyciela. Analiza motywów rozporządzenia potwierdza, że przepis ten chroni dłużników upadłego, którzy w dobrej wierze dokonują zapłaty bezpośrednio na jego rzecz. Wykładnia rozszerzająca mogłaby prowadzić do nieuprawnionego pomniejszenia masy upadłości, co jest sprzeczne z celami rozporządzenia.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odpowiedz_na_pytanie

Strona wygrywająca

udzielono odpowiedzi na pytanie

Strony

NazwaTypRola
Christian Van Buggenhout i Ilse Van de Mieroposoba_fizycznaskarżący
Banque Internationale à Luxembourg SAspolkapozwany
Grontimmo SAspolkadłużnik w postępowaniu głównym
Kostner Development Inc.spolkawierzyciel w postępowaniu głównym
Rząd belgijskiorgan_krajowyinterwenient
Rząd niemieckiorgan_krajowyinterwenient
Rząd francuskiorgan_krajowyinterwenient
Rząd portugalskiorgan_krajowyinterwenient
Komisja Europejskainstytucja_ueinterwenient

Przepisy (7)

Główne

Rozporządzenie nr 1346/2000 art. 24 § 1

Rozporządzenie Rady (WE) nr 1346/2000 z dnia 29 maja 2000 r. w sprawie postępowania upadłościowego

Zakres zastosowania przepisu nie obejmuje zapłaty dokonanej na polecenie dłużnika, względem którego zostało wszczęte postępowanie upadłościowe, na rzecz wierzyciela tego dłużnika.

Pomocnicze

TFUE art. 267

Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej

Rozporządzenie nr 1346/2000 art. 1 § 1

Rozporządzenie Rady (WE) nr 1346/2000 z dnia 29 maja 2000 r. w sprawie postępowania upadłościowego

Rozporządzenie nr 1346/2000 art. 4 § 1

Rozporządzenie Rady (WE) nr 1346/2000 z dnia 29 maja 2000 r. w sprawie postępowania upadłościowego

Rozporządzenie nr 1346/2000 art. 21 § 1

Rozporządzenie Rady (WE) nr 1346/2000 z dnia 29 maja 2000 r. w sprawie postępowania upadłościowego

loi sur les faillites art. 14

Ustawa z dnia 8 sierpnia 1997 r. o upadłości (prawo belgijskie)

loi sur les faillites art. 16

Ustawa z dnia 8 sierpnia 1997 r. o upadłości (prawo belgijskie)

Argumenty

Skuteczne argumenty

Brzmienie art. 24 ust. 1 rozporządzenia nr 1346/2000, które wskazuje na świadczenie 'do rąk dłużnika', nie obejmuje zapłaty na rzecz jego wierzyciela. Motyw 30 rozporządzenia nr 1346/2000 odnosi się do zapłaty na rzecz upadłego dłużnika, a nie jego wierzyciela. Cel art. 24 ust. 1 rozporządzenia nr 1346/2000 polega na ochronie dłużników upadłego, którzy w dobrej wierze dokonują zapłaty bezpośrednio na jego rzecz, a nie na rzecz jego wierzycieli. Wykładnia rozszerzająca art. 24 ust. 1 mogłaby prowadzić do nieuprawnionego pomniejszenia masy upadłości, co jest sprzeczne z celami rozporządzenia (unikanie 'forum shopping').

Odrzucone argumenty

Argumenty wskazujące, że zapłata na rzecz wierzyciela upadłego dłużnika, dokonana na jego żądanie, powinna być objęta zakresem art. 24 ust. 1 rozporządzenia nr 1346/2000 (prezentowane przez BIL oraz rządy belgijski, niemiecki i portugalski).

Godne uwagi sformułowania

spełnienie świadczenia „do rąk dłużnika, przeciwko któremu [względem którego] zostało wszczęte postępowanie upadłościowe” nie wiedział o wszczęciu postępowania nie jest uzasadnione, by oczekiwać od instytucji bankowej codziennego weryfikowania, czy klienci z innych państw członkowskich nie zostali objęci postępowaniem upadłościowym nie spełnił bowiem tego świadczenia „do rąk” tego ostatniego w rozumieniu art. 24 rozporządzenia nr 1346/2000, ponieważ dłużnik ten nie był odbiorcą tego świadczenia Przepisu tego nie można jednakże intepretować w sposób, który pozwala na pomniejszenie masy upadłości również o składniki majątku, które upadły dłużnik jest winien swoim wierzycielom.

Skład orzekający

M. Ilešič

prezes izby

E. Jarašiūnas

sędzia

A. Ó Caoimh

sędzia

C. Toader

sędzia

C.G. Fernlund

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Wykładnia art. 24 ust. 1 rozporządzenia o postępowaniu upadłościowym, zasady ochrony dłużników w postępowaniu upadłościowym, zasady dotyczące zapłat dokonywanych po ogłoszeniu upadłości."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji zapłaty na rzecz wierzyciela upadłego dłużnika, a nie bezpośrednio na rzecz upadłego. Kwestia odpowiedzialności banku za zwrot kwoty pozostaje regulowana prawem krajowym.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważnego aspektu prawa upadłościowego w kontekście transgranicznym, wyjaśniając istotne ograniczenie ochrony dla płatności dokonywanych po ogłoszeniu upadłości. Jest to istotne dla praktyków prawa handlowego i upadłościowego.

Czy zapłata na rzecz wierzyciela upadłego chroni Cię przed zwrotem pieniędzy? TSUE wyjaśnia.

Sektor

finanse

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI