C-247/23

Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej2025-03-13
cjeuochrona_danychRODOWysokatrybunal
RODOochrona danych osobowychtranspłciowośćtożsamość płciowasprostowanie danychrejestr publicznyprawo do bycia zapomnianymprawa podstawowe

Podsumowanie

Trybunał Sprawiedliwości UE orzekł, że RODO nakłada obowiązek sprostowania danych płciowych w rejestrze publicznym, jeśli są nieprawidłowe, a żądanie dowodu chirurgicznej korekty płci jest niedopuszczalne.

Sprawa dotyczyła wniosku o sprostowanie danych płciowych w węgierskim rejestrze azylu. Osoba transpłciowa, posiadająca status uchodźcy, domagała się zmiany płci z żeńskiej na męską w rejestrze, powołując się na RODO. Węgierski organ odmówił, żądając dowodu chirurgicznej korekty płci. Trybunał Sprawiedliwości UE orzekł, że RODO nakłada obowiązek sprostowania nieprawidłowych danych płciowych, a praktyka administracyjna uzależniająca sprostowanie od dowodu chirurgicznej korekty jest niezgodna z prawem UE.

Wniosek o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym dotyczył wykładni art. 16 rozporządzenia RODO w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych. Sprawa dotyczyła osoby transpłciowej, która uzyskała status uchodźcy na Węgrzech i została zarejestrowana jako kobieta, mimo że jej tożsamość płciowa była męska. Po złożeniu wniosku o sprostowanie danych płciowych, węgierski organ odmówił, wymagając dowodu chirurgicznej korekty płci. Trybunał Sprawiedliwości UE orzekł, że art. 16 RODO nakłada na administratora danych obowiązek sprostowania nieprawidłowych danych osobowych, w tym danych dotyczących tożsamości płciowej, jeśli są one nieprawidłowe w rozumieniu zasady prawidłowości (art. 5 ust. 1 lit. d RODO). Trybunał podkreślił, że państwo członkowskie nie może uzależniać wykonania tego prawa od przedstawienia dowodów na okoliczność poddania się chirurgicznej korekcie płci, gdyż taka praktyka administracyjna narusza istotę praw podstawowych, w tym prawo do poszanowania życia prywatnego i integralności fizycznej, a także jest niezgodna z orzecznictwem Europejskiego Trybunału Praw Człowieka. Wymagane mogą być jedynie istotne i racjonalnie uzasadnione dowody potwierdzające nieprawidłowość danych.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Tak, art. 16 RODO nakłada taki obowiązek.

Uzasadnienie

Zasada prawidłowości danych (art. 5 ust. 1 lit. d RODO) oraz prawo do sprostowania (art. 16 RODO) wymagają od administratora danych uwzględnienia tożsamości płciowej osoby w chwili wpisu do rejestru, a nie tożsamości przypisanej przy urodzeniu, jeśli dane są nieprawidłowe. Państwo członkowskie nie może powoływać się na przepisy krajowe lub praktykę administracyjną, aby podważyć to prawo, chyba że ograniczenie jest przewidziane w drodze aktu prawnego zgodnego z art. 23 RODO i nie narusza istoty praw podstawowych.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odpowiedz_na_pytanie

Strona wygrywająca

skarżący (VP)

Strony

NazwaTypRola
VPosoba_fizycznaskarżący
Országos Idegenrendészeti Főigazgatóságorgan_krajowypozwany
Rząd węgierskipanstwo_czlonkowskieinterwenient
Rząd estońskipanstwo_czlonkowskieinterwenient
Rząd hiszpańskipanstwo_czlonkowskieinterwenient
Rząd francuskipanstwo_czlonkowskieinterwenient
Rząd niderlandzkipanstwo_czlonkowskieinterwenient
Rząd portugalskipanstwo_czlonkowskieinterwenient
Komisja Europejskainstytucja_ueinterwenient

Przepisy (12)

Główne

RODO art. 16

Ogólne rozporządzenie o ochronie danych

Prawo do żądania niezwłocznego sprostowania nieprawidłowych danych osobowych oraz uzupełnienia niekompletnych danych.

RODO art. 5 § 1 lit. d

Ogólne rozporządzenie o ochronie danych

Zasada prawidłowości danych: dane muszą być prawidłowe i aktualizowane; należy podjąć wszelkie rozsądne działania, aby nieprawidłowe dane zostały niezwłocznie usunięte lub sprostowane.

Karta art. 8 § 1

Karta praw podstawowych Unii Europejskiej

Prawo do ochrony danych osobowych.

Karta art. 8 § 2

Karta praw podstawowych Unii Europejskiej

Prawo dostępu do danych i ich sprostowania.

TFUE art. 267

Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej

Podstawa prawna wniosku o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym.

RODO art. 23 § 1

Ogólne rozporządzenie o ochronie danych

Warunki ograniczenia praw i obowiązków wynikających z RODO, w tym prawa do sprostowania danych.

Pomocnicze

Karta art. 3

Karta praw podstawowych Unii Europejskiej

Prawo do integralności osoby.

Karta art. 7

Karta praw podstawowych Unii Europejskiej

Prawo do poszanowania życia prywatnego i rodzinnego.

ustawa o prawie do azylu art. 81

Ustawa o prawie do azylu (Węgry)

Zakres przetwarzania danych osobowych osób ubiegających się o ochronę międzynarodową w celu identyfikacji i potwierdzenia statusu.

ustawa o prawie do azylu art. 82 § f

Ustawa o prawie do azylu (Węgry)

Definicja danych identyfikacyjnych obejmująca płeć.

ustawa o prawie do azylu art. 83 § 1

Ustawa o prawie do azylu (Węgry)

Dane zawarte w rejestrze spraw o udzielenie azylu, w tym dane identyfikacyjne.

ustawa o prawie do azylu art. 83/A § 5

Ustawa o prawie do azylu (Węgry)

Obowiązek organu właściwego do wykreślania, poprawiania i uzupełniania wpisów w rejestrze.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Dane dotyczące tożsamości płciowej VP były nieprawidłowe od chwili wpisu do rejestru, co narusza zasadę prawidłowości RODO. Prawo do sprostowania danych (art. 16 RODO) nakłada obowiązek na administratora danych. Praktyka administracyjna wymagająca dowodu chirurgicznej korekty płci jest niezgodna z RODO i prawami podstawowymi. Brak krajowej procedury prawnego uznania tożsamości transpłciowej nie może stanowić przeszkody w skorzystaniu z prawa do sprostowania danych.

Odrzucone argumenty

Odmowa sprostowania danych z powodu braku dowodu chirurgicznej korekty płci (stanowisko organu właściwego w sprawach azylu). Argumenty rządu węgierskiego dotyczące możliwości ograniczenia prawa do sprostowania na podstawie prawa krajowego (odrzucone przez TSUE).

Godne uwagi sformułowania

dane osobowe muszą być prawidłowe i w razie potrzeby uaktualniane; należy podjąć wszelkie rozsądne działania, aby dane osobowe, które są nieprawidłowe z punktu widzenia celów ich przetwarzania, zostały niezwłocznie usunięte lub sprostowane państwo członkowskie nie może powoływać się na szczególne przepisy prawa krajowego [...] w celu podważenia prawa do sprostowania danych ustanowionego w art. 8 ust. 2 Karty i skonkretyzowanego w art. 16 RODO państwo członkowskie nie może powoływać się na brak w prawie krajowym procedury prawnego uznania tożsamości transpłciowej w celu sprzeciwienia się prawu do sprostowania praktyka administracyjna polegająca na uzależnianiu skorzystania przez osobę transpłciową z prawa do sprostowania [...] danych od przedstawienia dowodów na okoliczność poddania się chirurgicznej korekcie płci [...] narusza istotę praw podstawowych

Skład orzekający

K. Lenaerts

prezes

T. von Danwitz

sprawozdawca

M.L. Arastey Sahún

prezes piątej izby

A. Kumin

sędzia

I. Ziemele

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Wykładnia RODO w zakresie sprostowania danych osobowych dotyczących tożsamości płciowej, obowiązki administratorów danych, ograniczenia prawa do sprostowania, praktyka administracyjna a prawa podstawowe."

Ograniczenia: Dotyczy głównie sytuacji, gdy dane osobowe w rejestrach publicznych są nieprawidłowe od momentu ich wprowadzenia lub uległy zmianie, a także kwestii dowodowych przy sprostowaniu danych płciowych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 8/10

Sprawa dotyczy ważnych kwestii ochrony danych osobowych osób transpłciowych i ich praw w kontekście rejestrów publicznych, co jest tematem aktualnym i budzącym zainteresowanie.

TSUE: RODO chroni tożsamość płciową – koniec z wymogiem operacji do sprostowania danych!

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI