C-247/17
Podsumowanie
Trybunał orzekł, że obywatel UE mieszkający w innym państwie członkowskim, który jest ścigany przez państwo trzecie w celu wykonania kary, powinien być traktowany tak samo jak obywatele tego państwa członkowskiego w kwestii ekstradycji.
Sprawa dotyczyła obywatela Litwy i Rosji, Denisa Raugeviciusa, oskarżonego przez Rosję o popełnienie przestępstwa narkotykowego i skazanego na karę pozbawienia wolności. Finlandia, do której Raugevicius się przeniósł, zakazuje ekstradycji własnych obywateli, ale dopuszcza wykonanie zagranicznych kar na swoim terytorium. Sąd Najwyższy Finlandii zapytał TSUE, czy zakaz ekstradycji własnych obywateli, stosowany tylko do obywateli Finlandii, narusza prawo UE, gdy dotyczy obywatela innego państwa członkowskiego. Trybunał uznał, że obywatel UE korzystający ze swobody przemieszczania się, który ma stałe miejsce zamieszkania w państwie członkowskim, musi być traktowany tak samo jak obywatele tego państwa w kwestii ekstradycji do państwa trzeciego w celu wykonania kary.
Wniosek o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym dotyczył wykładni art. 18 i 21 TFUE w sprawie obywatela Litwy i Rosji, Denisa Raugeviciusa, oskarżonego przez Rosję o przestępstwo narkotykowe i skazanego na karę pozbawienia wolności. Finlandia, do której Raugevicius się przeniósł, zakazuje ekstradycji własnych obywateli, ale dopuszcza wykonanie zagranicznych kar na swoim terytorium. Sąd Najwyższy Finlandii zapytał TSUE, czy zakaz ekstradycji własnych obywateli, stosowany tylko do obywateli Finlandii, narusza prawo UE, gdy dotyczy obywatela innego państwa członkowskiego, który skorzystał z prawa do swobodnego przemieszczania się. Trybunał orzekł, że obywatel Unii, który skorzystał z prawa do swobodnego przemieszczania się i ma stałe miejsce zamieszkania w państwie członkowskim, musi być traktowany tak samo jak obywatele tego państwa w kwestii ekstradycji do państwa trzeciego w celu wykonania kary. Ograniczenie swobody przemieszczania się może być uzasadnione jedynie zapobieganiem bezkarności, ale musi być proporcjonalne. W przypadku D. Raugeviciusa, który mieszka w Finlandii i ma tam dzieci, należy zbadać, czy istnieją mniej restrykcyjne środki niż ekstradycja, np. wykonanie kary w Finlandii, zgodnie z międzynarodowymi konwencjami i prawem fińskim.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Tak, jeśli obywatel UE ma stałe miejsce zamieszkania w państwie członkowskim, które rozpatruje wniosek o ekstradycję, powinien być traktowany tak samo jak obywatele tego państwa członkowskiego w zakresie ekstradycji do państwa trzeciego w celu wykonania kary.
Uzasadnienie
Obywatel UE korzystający ze swobody przemieszczania się jest objęty zakresem stosowania art. 18 TFUE (zasada niedyskryminacji) i art. 21 TFUE (swoboda przemieszczania się). Zakaz ekstradycji własnych obywateli, stosowany tylko do obywateli krajowych, stwarza nierówne traktowanie. Ograniczenie to może być uzasadnione jedynie zapobieganiem bezkarności, ale musi być proporcjonalne. Istnieją alternatywne mechanizmy (np. wykonanie kary w państwie zamieszkania), które mogą być mniej restrykcyjne niż ekstradycja.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
odpowiedz_na_pytanie
Strona wygrywająca
obywatel UE (D. Raugevicius)
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Denisa Raugeviciusa | osoba_fizyczna | wnoszący_odwołanie |
| Rząd fiński | organ_krajowy | interwenient |
| Rząd czeski | organ_krajowy | interwenient |
| Rząd niemiecki | organ_krajowy | interwenient |
| Irlandia | panstwo_czlonkowskie | interwenient |
| Rząd cypryjski | organ_krajowy | interwenient |
| Rząd litewski | organ_krajowy | interwenient |
| Rząd węgierski | organ_krajowy | interwenient |
| Rząd austriacki | organ_krajowy | interwenient |
| Rząd rumuński | organ_krajowy | interwenient |
| Rząd szwedzki | organ_krajowy | interwenient |
| Komisja Europejska | instytucja_ue | interwenient |
Przepisy (13)
Główne
TFUE art. 18 § 1
Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej
Ustanawia zasadę niedyskryminacji ze względu na przynależność państwową.
TFUE art. 21 § 1
Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej
Gwarantuje swobodę przemieszczania się i pobytu na terytorium państw członkowskich.
Pomocnicze
Europejska konwencja o ekstradycji art. 1
Europejska konwencja o ekstradycji art. 6
Dotyczy wydawania własnych obywateli; państwo ma prawo odmówić wydania własnych obywateli.
Europejska konwencja o ekstradycji art. 10
Odmawia się wydania, jeżeli nastąpiło przedawnienie.
Europejska konwencja o ekstradycji art. 17
Określa kryteria rozstrzygania wniosków o ekstradycję od wielu państw.
Konstytucja Finlandii art. 9 § 3
Obywatel fiński nie może być wydalony ani przekazany do innego kraju wbrew swojej woli, z pewnymi wyjątkami.
Ustawa o ekstradycji (Finlandia) art. 2
Obywatel fiński nie może zostać poddany ekstradycji.
Ustawa o ekstradycji (Finlandia) art. 16 § 1
Ministerstwo Sprawiedliwości występuje do Sądu Najwyższego o opinię w sprawie przeszkód prawnych dla ekstradycji.
Ustawa o ekstradycji (Finlandia) art. 17 § 1
Sąd Najwyższy bada przeszkody dla ekstradycji; jeśli stwierdzi przeszkodę, wniosek nie może zostać uwzględniony.
Ustawa o międzynarodowej współpracy przy wykonywaniu niektórych sankcji karnych (Finlandia) art. 3 § 1
Kara pozbawienia wolności orzeczona za granicą może być wykonana w Finlandii, jeśli skazanym jest obywatel fiński lub cudzoziemiec mający stałe miejsce zamieszkania w Finlandii i wyraził zgodę.
Konwencja o przekazywaniu osób skazanych art. 2
Umożliwia osobie skazanej wniosek o przekazanie jej do państwa pochodzenia w celu odbycia kary.
Karta Praw Podstawowych art. 19
Karta praw podstawowych Unii Europejskiej
Dotyczy ochrony przed wydaleniem lub ekstradycją do państwa, gdzie grozi ryzyko kary śmierci, tortur lub nieludkiego traktowania.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Zakaz ekstradycji własnych obywateli, stosowany selektywnie, narusza zasadę niedyskryminacji i swobodę przemieszczania się obywateli UE. Obywatel UE, który skorzystał z prawa do swobodnego przemieszczania się i ma stałe miejsce zamieszkania w państwie członkowskim, powinien być traktowany na równi z obywatelami tego państwa w kontekście ekstradycji do państwa trzeciego. Istnieją alternatywne, mniej restrykcyjne środki niż ekstradycja (np. wykonanie kary w państwie zamieszkania), które mogą zapobiec bezkarności i jednocześnie chronić swobodę przemieszczania się.
Odrzucone argumenty
Wniosek o ekstradycję w celu wykonania kary nie jest tym samym co wniosek w celu ścigania, co uzasadnia odmienne traktowanie. Zasada ne bis in idem może uniemożliwić ponowne postępowanie w państwie członkowskim, co czyni ekstradycję jedynym skutecznym środkiem zapobiegania bezkarności. Podwójne obywatelstwo (UE i państwa trzeciego) może wpływać na prawa obywatela UE.
Godne uwagi sformułowania
Obywatel Unii taki jak D. Raugevicius – obywatel państwa członkowskiego, w niniejszym przypadku Republiki Litewskiej, który przybył do innego państwa członkowskiego, w niniejszym przypadku Republiki Finlandii – skorzystał z przysługującego mu prawa do swobodnego przemieszczania się, w związku z czym jego sytuacja jest objęta zakresem stosowania art. 18 TFUE, które to postanowienie ustanawia zasadę niedyskryminacji ze względu na przynależność państwową. Każdy obywatel Unii może więc powołać się na zakaz dyskryminacji ze względu na przynależność państwową ustanowiony w art. 18 TFUE we wszystkich sytuacjach należących do zakresu zastosowania ratione materiae prawa Unii, do których to sytuacji należy – tak jak w postępowaniu głównym – wykonywanie swobody podstawowej przemieszczania się i pobytu na terytorium państw członkowskich, przyznanej przez art. 21 TFUE. Obywatelstwo państwa członkowskiego jest podstawowym statusem obywateli państw członkowskich.
Skład orzekający
K. Lenaerts
prezes
R. Silva de Lapuerta
wiceprezes
J.C. Bonichot
prezes izby
A. Arabadjiev
prezes izby
M. Vilaras
prezes izby
E. Regan
prezes izby
F. Biltgen
prezes izby
C. Lycourgos
prezes izby
M. Ilešič
sędzia
E. Levits
sędzia
L. Bay Larsen
sędzia
C.G. Fernlund
sprawozdawca
S. Rodin
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja art. 18 i 21 TFUE w kontekście ekstradycji obywateli UE do państw trzecich, zasada równego traktowania obywateli UE mieszkających w innym państwie członkowskim, proporcjonalność środków ograniczających swobodę przemieszczania się."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy sytuacji, gdy państwo członkowskie zakazuje ekstradycji własnych obywateli, ale dopuszcza wykonanie zagranicznych kar na swoim terytorium. Wymaga ustalenia, czy obywatel UE ma stałe miejsce zamieszkania w państwie rozpatrującym wniosek. Nie dotyczy sytuacji, gdy państwo członkowskie nie ma takich przepisów krajowych lub gdy wniosek dotyczy ścigania karnego.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa porusza ważny aspekt obywatelstwa UE i swobody przemieszczania się w kontekście międzynarodowej współpracy sądowej i ekstradycji, co jest istotne dla prawników zajmujących się prawem międzynarodowym prywatnym i karnym, a także dla osób podróżujących lub mieszkających za granicą.
“Obywatel UE ścigany przez Rosję: Finlandia musi traktować go jak własnego obywatela?”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI