C-246/16

Trybunał Sprawiedliwości2017-11-23
cjeupodatkiVAT — obniżenie podstawy opodatkowaniaWysokatrybunal
VATpodstawa opodatkowanianiewywiązanie się z płatnościpostępowanie upadłościoweproporcjonalnośćskuteczność prawa UEneutralność podatkowaobniżenie VAT

Podsumowanie

Trybunał orzekł, że państwo członkowskie nie może uzależniać obniżenia podstawy opodatkowania VAT od bezskuteczności postępowania upadłościowego, jeśli trwa ono ponad dziesięć lat.

Sprawa dotyczyła interpretacji przepisów dotyczących obniżenia podstawy opodatkowania VAT w przypadku niewywiązania się z płatności przez kontrahenta. Włoski przedsiębiorca chciał obniżyć podstawę opodatkowania po ogłoszeniu upadłości przez klienta, jednak urząd skarbowy odmówił, powołując się na konieczność udowodnienia bezskuteczności postępowania upadłościowego. Sąd odsyłający zapytał Trybunał, czy takie ograniczenie, zwłaszcza przy długotrwałych postępowaniach upadłościowych (często ponad 10 lat), jest zgodne z zasadami proporcjonalności, skuteczności i neutralności VAT.

Wniosek o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym dotyczył interpretacji art. 11 część C ust. 1 szóstej dyrektywy VAT oraz zasad proporcjonalności, skuteczności i neutralności VAT. Sprawa wywodziła się ze sporu włoskiego przedsiębiorcy z urzędem skarbowym dotyczącego obniżenia podstawy opodatkowania VAT po tym, jak jego klient ogłosił upadłość, nie regulując faktury. Włoskie przepisy uzależniały możliwość obniżenia podstawy opodatkowania od udowodnienia bezskuteczności postępowania upadłościowego, co w praktyce oznaczało konieczność oczekiwania na zakończenie postępowania, często trwającego ponad dziesięć lat. Sąd odsyłający powziął wątpliwości co do zgodności tych przepisów z prawem Unii, wskazując na nadmierne obciążenie dla podatnika i potencjalne naruszenie zasady neutralności VAT. Trybunał, analizując przepisy, przypomniał, że państwa członkowskie mogą odstąpić od zasady obniżenia podstawy opodatkowania w przypadku niewywiązania się z płatności, ale takie odstępstwo musi być uzasadnione i nie może niweczyć celów harmonizacji. Orzekł, że uzależnianie obniżenia podstawy opodatkowania od bezskuteczności postępowania upadłościowego, które może trwać ponad dziesięć lat, jest niezgodne z zasadą proporcjonalności i może naruszać zasadę neutralności VAT, ponieważ przedsiębiorca ponosi ciężar wstępnego finansowania VAT. Trybunał zasugerował, że bardziej proporcjonalnym rozwiązaniem byłoby umożliwienie obniżenia podstawy opodatkowania w przypadku uzasadnionego prawdopodobieństwa nieściągalności długu, z możliwością późniejszej korekty.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, państwo członkowskie nie może uzależniać obniżenia podstawy opodatkowania VAT od bezskuteczności postępowania upadłościowego, w sytuacji gdy takie postępowanie może trwać ponad dziesięć lat.

Uzasadnienie

Trybunał uznał, że takie długotrwałe uzależnienie obniżenia podstawy opodatkowania od bezskuteczności postępowania upadłościowego narusza zasadę proporcjonalności i może niweczyć cel harmonizacji podatkowej oraz zasadę neutralności VAT, ponieważ przedsiębiorca ponosi ciężar wstępnego finansowania VAT. Bardziej proporcjonalne byłoby umożliwienie obniżenia podstawy opodatkowania w przypadku uzasadnionego prawdopodobieństwa nieściągalności długu.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odpowiedz_na_pytanie

Strona wygrywająca

skarżący (Enzo Di Maura) / udzielono odpowiedzi na pytanie

Strony

NazwaTypRola
Enzo Di Mauraosoba_fizycznaskarżący
Agenzia delle Entrate – Direzione Provinciale di Siracusaorgan_krajowypozwany
rząd włoskipanstwo_czlonkowskieinterwenient
rząd Zjednoczonego Królestwapanstwo_czlonkowskieinterwenient
Komisja Europejskainstytucja_ueinterwenient

Przepisy (5)

Główne

Szósta dyrektywa VAT art. 11 § C ust. 1 akapit drugi

Szósta dyrektywa Rady 77/388/EWG

Państwa członkowskie mogą odstąpić od zasady obniżenia podstawy opodatkowania w przypadku niewywiązania się z płatności, ale nie mogą całkowicie wyłączyć tego prawa ani uzależniać go od warunków, które czynią je nadmiernie uciążliwym lub niemożliwym do spełnienia w rozsądnym terminie.

dekretem prezydenckim art. 26 § ust. 2

decreto del Presidente della Repubblica n. 633

Przepis ten, w interpretacji włoskich organów i sądów, uzależniał obniżenie podstawy opodatkowania VAT od udowodnienia bezskuteczności postępowania upadłościowego, co było uznane za niezgodne z prawem UE w kontekście długotrwałych postępowań.

Pomocnicze

Szósta dyrektywa VAT art. 11 § C ust. 1 akapit pierwszy

Szósta dyrektywa Rady 77/388/EWG

Szósta dyrektywa VAT art. 20 § ust. 1 lit. b) zdanie drugie

Szósta dyrektywa Rady 77/388/EWG

TFUE art. 267

Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej

Argumenty

Skuteczne argumenty

Długotrwałe postępowania upadłościowe (ponad 10 lat) czynią odzyskanie VAT nadmiernie uciążliwym dla podatnika. Uzależnianie obniżenia podstawy opodatkowania VAT od bezskuteczności postępowania upadłościowego, które trwa tak długo, narusza zasadę proporcjonalności. Takie ograniczenie może naruszać zasadę neutralności VAT, obciążając przedsiębiorcę kosztami wstępnego finansowania VAT. Cel harmonizacji podatkowej nie powinien być niweczony przez nadmiernie uciążliwe procedury krajowe.

Odrzucone argumenty

Argumenty rządów włoskiego i Zjednoczonego Królestwa sugerujące, że państwa członkowskie mogą całkowicie wyłączyć obniżenie podstawy opodatkowania VAT w przypadku niewywiązania się z płatności.

Godne uwagi sformułowania

środki podjęte przez państwa członkowskie w celu jego wdrożenia nie niweczyły celu harmonizacji podatków realizowanego przez szóstą dyrektywę wyjątki należy interpretować w sposób zawężający przedsiębiorca jako inkasent podatkowy na rzecz państwa powinien być całkowicie zwolniony z ostatecznego obciążenia podlegającym zapłacie lub zapłaconym podatkiem w ramach swej działalności gospodarczej, która sama podlega VAT taki tryb jest skuteczny również dla osiągnięcia realizowanego celu, a jednocześnie mniej uciążliwy dla podatnika, który zapewnia wstępne finansowanie VAT, inkasując ten podatek na rachunek państwa

Skład orzekający

R. Silva de Lapuerta

prezes izby

J.C. Bonichot

sprawozdawca

A. Arabadjiev

sędzia

S. Rodin

sędzia

E. Regan

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja zasad proporcjonalności i neutralności VAT w kontekście obniżenia podstawy opodatkowania w przypadku niewywiązania się z płatności przez kontrahenta, zwłaszcza w sytuacji długotrwałych postępowań upadłościowych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy postępowanie upadłościowe trwa ponad dziesięć lat; wymaga oceny dowodów przez organy krajowe.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy powszechnego problemu VAT i niewypłacalności kontrahentów, a także długotrwałości postępowań upadłościowych, co ma znaczenie praktyczne dla wielu przedsiębiorców.

Czy długie postępowanie upadłościowe pozbawi Cię prawa do zwrotu VAT? TSUE odpowiada!

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI