C-244/17

Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej2018-09-04
cjeuprawo_ue_ogolneprocedury decyzyjneWysokatrybunal
procedurapodstawa prawnawiększość kwalifikowanajednomyślnośćWPZiBumowy międzynarodoweRada UEKomisja UEKazachstan

Podsumowanie

Trybunał stwierdził nieważność decyzji Rady dotyczącej stanowiska UE w ramach Rady Współpracy z Kazachstanem, uznając, że została ona błędnie przyjęta na podstawie zasady jednomyślności zamiast większości kwalifikowanej.

Komisja Europejska wniosła skargę o stwierdzenie nieważności decyzji Rady (UE) 2017/477, kwestionując dodanie do jej podstawy prawnej art. 31 ust. 1 TUE, który wymaga jednomyślności w sprawach objętych Wspólną Polityką Zagraniczną i Bezpieczeństwa (WPZiB). Komisja argumentowała, że decyzje podejmowane na podstawie art. 218 ust. 9 TFUE powinny być przyjmowane większością kwalifikowaną, nawet jeśli niektóre aspekty umowy międzynarodowej dotyczą WPZiB. Trybunał, analizując przepisy TFUE i TUE, uznał, że choć umowa o partnerstwie z Kazachstanem zawiera elementy związane z WPZiB, to zaskarżona decyzja dotyczyła głównie kwestii proceduralnych i instytucjonalnych, a nie samej WPZiB. W związku z tym, dodanie art. 31 ust. 1 TUE było nieuzasadnione, a decyzja powinna była zostać przyjęta większością kwalifikowaną. Trybunał stwierdził nieważność decyzji, ale utrzymał jej skutki w mocy ze względów pewności prawa.

Skarga Komisji Europejskiej dotyczyła decyzji Rady (UE) 2017/477 w sprawie stanowiska Unii Europejskiej w ramach Rady Współpracy ustanowionej na mocy Umowy o wzmocnionym partnerstwie i współpracy między UE a Republiką Kazachstanu. Komisja zarzuciła Radzie, że błędnie dodała do podstawy prawnej zaskarżonej decyzji art. 31 ust. 1 TUE, który wymaga jednomyślności przy podejmowaniu decyzji w sprawach objętych Wspólną Polityką Zagraniczną i Bezpieczeństwa (WPZiB). Komisja argumentowała, że decyzje podejmowane na podstawie art. 218 ust. 9 TFUE, dotyczące stanowisk w ramach organów utworzonych przez umowy międzynarodowe, powinny być co do zasady przyjmowane większością kwalifikowaną, zgodnie z art. 218 ust. 8 akapit pierwszy TFUE. Rada natomiast utrzymywała, że ze względu na powiązania umowy o partnerstwie z WPZiB, konieczne było zastosowanie zasady jednomyślności. Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej, rozpatrując sprawę w wielkiej izbie, podkreślił, że procedura określona w art. 218 TFUE jest procedurą ogólną, która musi uwzględniać specyfikę poszczególnych dziedzin działań Unii, w tym WPZiB. Analizując treść umowy o partnerstwie z Kazachstanem, Trybunał stwierdził, że choć zawiera ona pewne postanowienia dotyczące polityki zagranicznej i bezpieczeństwa, to mają one charakter pomocniczy w stosunku do głównych elementów umowy, takich jak wspólna polityka handlowa i współpraca na rzecz rozwoju. Zaskarżona decyzja dotyczyła głównie przyjęcia regulaminów wewnętrznych i utworzenia podkomitetów, co miało charakter proceduralny i instytucjonalny. W związku z tym, Trybunał uznał, że dodanie art. 31 ust. 1 TUE było nieuzasadnione i że decyzja powinna była zostać przyjęta większością kwalifikowaną. W konsekwencji, Trybunał stwierdził nieważność zaskarżonej decyzji. Jednocześnie, na mocy art. 264 akapit drugi TFUE, Trybunał utrzymał w mocy skutki tej decyzji ze względów pewności prawa, aby uniknąć zakłóceń w funkcjonowaniu organów utworzonych na podstawie umowy o partnerstwie. Rada Unii Europejskiej została obciążona kosztami postępowania.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, jeśli główny cel lub element składowy decyzji nie dotyczy dziedziny, w której wymagana jest jednomyślność przy przyjęciu aktu Unii. W tym przypadku, decyzja dotyczyła głównie kwestii proceduralnych i instytucjonalnych, a nie samej WPZiB.

Uzasadnienie

Trybunał wyjaśnił, że procedura z art. 218 ust. 9 TFUE jest procedurą ogólną, która musi uwzględniać specyfikę dziedzin działań Unii. Choć umowa z Kazachstanem zawiera elementy WPZiB, zaskarżona decyzja dotyczyła głównie przyjęcia regulaminów i utworzenia podkomitetów, co miało charakter proceduralny. Dlatego też, dodanie art. 31 ust. 1 TUE było nieuzasadnione, a decyzja powinna była zostać przyjęta większością kwalifikowaną.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

stwierdzono_niewaznosc

Strona wygrywająca

skarżący

Strony

NazwaTypRola
Komisja Europejskainstytucja_ueskarżący
Rada Unii Europejskiejinstytucja_uepozwany

Przepisy (6)

Główne

TFUE art. 218 § 9

Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej

Procedura przyjmowania decyzji ustalających stanowiska, które mają zostać zajęte w imieniu Unii w ramach organu utworzonego przez umowę. Co do zasady, powinna być przyjmowana większością kwalifikowaną, chyba że umowa lub przepisy szczególne wymagają jednomyślności.

TFUE art. 218 § 8

Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej

Określa zasady głosowania w Radzie przy przyjmowaniu decyzji dotyczących umów międzynarodowych. Akapit pierwszy przewiduje większość kwalifikowaną, akapit drugi – jednomyślność w określonych przypadkach (np. układy o stowarzyszeniu, dziedziny wymagające jednomyślności).

TUE art. 31 § 1

Traktat o Unii Europejskiej

Stanowi, że decyzje w sprawach objętych WPZiB są podejmowane jednomyślnie, z wyjątkiem przypadków przewidzianych w rozdziale.

TFUE art. 263

Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej

Podstawa prawna skargi o stwierdzenie nieważności.

TFUE art. 264 § 2

Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej

Umożliwia Trybunałowi utrzymanie w mocy skutków aktu, o którego nieważności orzekł.

Pomocnicze

TUE art. 40 § 1

Traktat o Unii Europejskiej

Dotyczy relacji między WPZiB a innymi politykami Unii.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Decyzja z art. 218 ust. 9 TFUE powinna być przyjmowana większością kwalifikowaną, chyba że umowa lub przepisy szczególne wymagają jednomyślności. Zaskarżona decyzja dotyczyła głównie kwestii proceduralnych i instytucjonalnych, a nie samej WPZiB, mimo powiązań umowy z WPZiB. Dodanie art. 31 ust. 1 TUE do podstawy prawnej było nieuzasadnione.

Odrzucone argumenty

Powiązania umowy o partnerstwie z WPZiB były wystarczająco istotne, aby uzasadnić zastosowanie zasady jednomyślności. Decyzja powinna być przyjmowana jednomyślnie ze względu na art. 31 ust. 1 TUE.

Godne uwagi sformułowania

jednolita procedura o zakresie ogólnym uwzględniać odrębności określone przez traktaty dla każdej dziedziny działań Unii zasada głosowania obowiązująca przy przyjęciu tej decyzji przyczynia się do zapewnienia, że jednolita procedura wskazana w art. 218 ust. 9 TFUE uwzględni odrębności każdej dziedziny działań Unii powiązania między umową o partnerstwie a WPZiB nie są wystarczające, by uznać, że podstawa prawna decyzji powinna obejmować art. 37 TUE przepisy te mają charakter pomocniczy w stosunku do dwóch elementów składowych tej umowy, mianowicie wspólnej polityki handlowej i współpracy na rzecz rozwoju ze względów związanych z pewnością prawa należy utrzymać w mocy skutki zaskarżonej decyzji

Skład orzekający

K. Lenaerts

prezes

A. Tizzano

wiceprezes

R. Silva de Lapuerta

sędzia

M. Ilešič

sędzia

L. Bay Larsen

sędzia

E. Levits

sędzia

C.G. Fernlund

prezes_izby

C. Vajda

prezes_izby

J.C. Bonichot

sędzia

A. Arabadjiev

sędzia

C. Toader

sędzia

M. Safjan

sędzia

E. Jarašiūnas

sprawozdawca

S. Rodin

sędzia

F. Biltgen

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja zasad głosowania w Radzie UE przy przyjmowaniu decyzji dotyczących stanowisk w ramach organów utworzonych przez umowy międzynarodowe, zwłaszcza w kontekście WPZiB i innych polityk UE."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji ustalania stanowiska w ramach organu utworzonego przez umowę międzynarodową, z uwzględnieniem podziału kompetencji między WPZiB a innymi dziedzinami prawa UE.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy kluczowej kwestii proceduralnej w prawie UE – jak instytucje powinny głosować przy podejmowaniu decyzji dotyczących umów międzynarodowych, zwłaszcza gdy w grę wchodzą różne dziedziny polityki (WPZiB vs. handel/rozwój). Jest to istotne dla zrozumienia mechanizmów decyzyjnych UE.

Wielka Izba TSUE rozstrzyga: Czy Rada UE powinna głosować jednomyślnie, czy większością kwalifikowaną przy umowach z krajami spoza UE?

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI